Biển đảo gắn bó với người dân Việt Nam từ trong tâm thức

PGS.TS. Đinh Quang Hải
Nguyên Viện trưởng Viện Sử học, Tổng Biên tập Tạp chí Nghiên cứu lịch sử
Quá trình hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước của dân tộc đã hình thành trong ý thức của người Việt Nam về chủ quyền quốc gia không chỉ trên đất liền, mà bao gồm cả biển và các đảo thuộc Việt Nam ở trên Biển Đông.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Biển đảo gắn bó với người dân Việt Nam từ trong tâm thức
Điểm đảo An Bang, thuộc huyện đảo Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa. (Ảnh: Nguyễn Hồng)

Biển Đông là tên gọi của người Việt Nam đối với vùng biển phía Đông của Việt Nam. Với đường bờ biển trải dài 3.260 km, từ mũi Ngọc thuộc Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh đến Hà Tiên, tỉnh Kiên Giang, vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam rộng hơn 1 triệu km2, gấp 3 lần diện tích đất liền, Việt Nam đứng thứ 27 trong số 157 quốc gia ven biển.

Trên biển có quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc Việt Nam và có khoảng 2.773 đảo lớn, nhỏ nằm ở vùng biển ven bờ.

Vai trò quan trọng

Ngay từ rất sớm, người Việt đã có sự gắn bó chặt chẽ với biển. Từ trong tâm thức, cũng như trong văn hóa của người Việt, biển, đảo là bộ phận lãnh thổ thiêng liêng không thể tách rời.

Việt Nam có biên giới biển chung với Trung Quốc, Campuchia, Philippines, Malaysia, Indonesia, Thái Lan. Vì vậy, Biển Đông đối với Việt Nam, trong đó có vùng biển nằm trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, là không gian sinh tồn từ bao đời nay và là nguồn sống và phát triển của con người Việt Nam, dân tộc Việt Nam.

Ở đó chứa đựng những nguồn tài nguyên thiên nhiên vô cùng phong phú, đa dạng và có vị trí địa - chiến lược quan trọng về kinh tế, chính trị, ngoại giao, an ninh - quốc phòng. Vì thế, Biển Đông đóng vai trò vô cùng quan trọng trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ và phát triển của Việt Nam hiện nay.

Quốc gia hướng biển

Nhận thức rõ thế kỷ XXI là thế kỷ của đại dương, đồng thời xác định được tầm quan trọng của biển, đảo, ngày 9/2/2007 BCH Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam đã ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TW Về Chiến lược biển Việt Nam đến năm 2020 với một số quan điểm chỉ đạo định hướng chiến lược.

Tin liên quan
Vượt sóng vào An Bang Vượt sóng vào An Bang

Một là, Việt Nam phải trở thành quốc gia mạnh về biển, làm giàu từ biển trên cơ sở phát huy mọi tiềm năng từ biển, phát triển toàn diện các ngành, nghề biển với cơ cấu phong phú, hiện đại, tạo ra tốc độ phát triển nhanh, bền vững, hiệu quả cao với tầm nhìn dài hạn.

Hai là, kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế-xã hội với đảm bảo quốc phòng-an ninh, hợp tác quốc tế và bảo vệ môi trường; kết hợp giữa phát triển vùng biển, ven biển, hải đảo với phát triển vùng nội địa theo hướng CNH, HĐH.

Ba là, khai thác mọi nguồn lực để phát triển kinh tế-xã hội, bảo vệ môi trường biển trên tinh thần chủ động, tích cực mở cửa, phát huy đầy đủ và có hiệu quả các nguồn lực bên trong; tranh thủ hợp tác quốc tế, thu hút mạnh các nguồn lực bên ngoài theo nguyên tắc bình đẳng, cùng có lợi, bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của đất nước.

Năm 2012, tại kỳ họp thứ ba Quốc hội Việt Nam khóa XIII, Quốc hội đã thông qua Luật Biển Việt Nam. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng trong việc quản lý, bảo vệ và phát triển kinh tế biển, đảo của Việt Nam.

Trong Luật Biển Việt Nam có nêu rõ về đường cơ sở, nội thủy, lãnh hải, vùng tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế, thềm lục địa, các đảo, quần đảo Hoàng Sa, quần đảo Trường Sa và các quần đảo khác thuộc chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán quốc gia của Việt Nam; hoạt động trong vùng biển Việt Nam; phát triển kinh tế biển; quản lý và bảo vệ biển, đảo.

Chủ trương, chính sách biển, đảo của Việt Nam mang tính tính kế thừa, tính toàn diện, tính hệ thống và phát triển đồng bộ. Điều đó thể hiện rõ chính sách hướng biển của Việt Nam hiện nay.

Quan điểm nhất quán

Trong bối cảnh tình hình Biển Đông, cùng xu thế hội nhập quốc tế về biển, đảo của khu vực và thế giới hiện nay, các quy định của Luật Biển quốc tế chính là cơ sở pháp lý quan trọng nhất để các quốc gia hữu quan vận dụng trong quá trình đàm phán và giải quyết vấn đề tranh chấp chủ quyền biển, đảo.

Về phía Việt Nam, quan điểm nhất quán của Việt Nam là sẵn sàng là bạn, là đối tác tin cậy của các nước trong cộng đồng quốc tế, phấn đấu vì hòa bình, độc lập và phát triển. trong thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế. Việt Nam tiến hành chính sách mở rộng hợp tác quốc tế với các nước trong khu vực và trên thế giới dựa trên những nguyên tắc căn bản của luật pháp quốc tế và quan điểm của Việt Nam là tôn trọng độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau; Bình đẳng, cùng có lợi, vì hòa bình, phù hợp với pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế có liên quan mà Việt Nam là thành viên.

Biển đảo gắn bó với người dân Việt Nam từ trong tâm thức
Triển lãm bản đồ và trưng bày tư liệu với chủ đề “Hoàng Sa, Trường Sa của Việt Nam - Những bằng chứng lịch sử và pháp lý” được tổ chức tại tỉnh Quảng Nam, tháng 10/2023. (Nguồn: baoquangnam)

Việt Nam kiên trì chủ trương giải quyết các tranh chấp Biển Đông bằng biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế, nhất là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982. Trong quá trình tìm kiếm một giải pháp cơ bản, lâu dài cho các vấn đề tranh chấp trên Biển Đông, các bên liên quan cần kiềm chế, cùng nỗ lực duy trì hòa bình ổn định, không sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực, tuân thủ nghiêm chỉnh Hiến chương Liên hợp quốc và các chuẩn mực của luật pháp quốc tế, trong đó có 5 nguyên tắc chung sống hòa bình; thực hiện đầy đủ Tuyên bố ứng xử của các bên tại Biển Đông (DOC-2002) và Nguyên tắc 6 điểm của ASEAN về vấn đề Biển Đông (2012), sớm xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC).

Việt Nam kiên quyết bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán và các lợi ích trên biển của mình; tiếp tục đẩy mạnh phát triển kinh tế biển trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa theo đúng các quy định của Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 và phù hợp với tình hình thực tế của Việt Nam.

Trường Sa luôn gần gũi trong trái tim Hà Nội

Trường Sa luôn gần gũi trong trái tim Hà Nội

Tham dự buổi giao lưu là các cán bộ từng công tác trên quần đảo Trường Sa, Nhà giàn DK1, cán bộ sĩ quan trẻ, ...

Tranh chấp chủ quyền bãi cạn Scarborough từ góc nhìn quốc tế và những hàm ý

Tranh chấp chủ quyền bãi cạn Scarborough từ góc nhìn quốc tế và những hàm ý

Tranh chấp bãi cạn Scarborough liên quan trực tiếp đến an ninh, ổn định và hợp tác của khu vực, đến nguyên tắc Hiến chương ...

Triển lãm số về Hoàng Sa, Trường Sa: Giới thiệu những bằng chứng lịch sử và pháp lý về chủ quyền biển đảo của Việt Nam

Triển lãm số về Hoàng Sa, Trường Sa: Giới thiệu những bằng chứng lịch sử và pháp lý về chủ quyền biển đảo của Việt Nam

Triển lãm góp phần đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền về chủ quyền biển, đảo, đưa thông tin trực tiếp đến với cán ...

Phát động Cuộc thi tìm hiểu biển, đảo, Luật Cảnh sát biển Việt Nam

Phát động Cuộc thi tìm hiểu biển, đảo, Luật Cảnh sát biển Việt Nam

Cuộc thi tìm hiểu biển, đảo, Luật Cảnh sát biển Việt Nam là dịp để tuyên truyền sâu rộng trong thầy, cô giáo, các em ...

Sứ giả lan tỏa tình yêu với biển đảo quê hương

Sứ giả lan tỏa tình yêu với biển đảo quê hương

Tuy mới thành lập, Ban liên lạc người Việt châu Âu 'Vì biển đảo Việt Nam' đã trở thành diễn đàn giúp các thế hệ ...

Đọc thêm

Danh sách Bộ Chính trị, Ban Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Danh sách Bộ Chính trị, Ban Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Sáng 23/1, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV tiến hành Hội nghị lần thứ nhất.
Trực tiếp: Lễ bế mạc Đại hội XIV của Đảng

Trực tiếp: Lễ bế mạc Đại hội XIV của Đảng

Chiều 23/1, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng họp phiên bế mạc.
Việt Nam hoàn tất các thủ tục gia nhập Công ước Apostille

Việt Nam hoàn tất các thủ tục gia nhập Công ước Apostille

Việt Nam đã chính thức hoàn tất các thủ tục quan trọng ban đầu trong tiến trình gia nhập Công ước Apostille.
Casemiro ra đi, Man Utd ráo riết đàm phán gia hạn với Mainoo

Casemiro ra đi, Man Utd ráo riết đàm phán gia hạn với Mainoo

Man Utd sẵn sàng nối lại đàm phán gia hạn hợp đồng với Kobbie Mainoo trong bối cảnh Casemiro chuẩn bị ra đi.
Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm tiếp tục giữ chức Tổng Bí thư

Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm tiếp tục giữ chức Tổng Bí thư

Trung ương khóa mới đã thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII giữ chức Tổng Bí thư ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 24/1/2026: Bảo Bình có cơ hội trong sự nghiệp

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 24/1/2026: Bảo Bình có cơ hội trong sự nghiệp

Tử vi hôm nay 24/1/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Chuyến thăm Nhật Bản của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và gặp gỡ với Thủ tướng nước chủ nhà Sanae Takaichi đã mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Seoul và ...
Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Là cuộc gặp đầu tiên ở cấp cao nhất, Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) - Jordan tại Amman vào 8/1 được mô tả là bước ngoặt trong quan hệ giữa hai ...
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Thông điệp Tổng thống Vladimir Putin chuyển tải trong cuộc gặp gỡ cuối năm cho thấy cách Moscow đánh giá cục diện toàn cầu và hàm ý chính sách của Moscow.
Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Diễn đàn quốc tế về hòa bình và niềm tin, diễn ra tại thủ đô ở Ashgabat của Turkmenistan vào ngày 12/12 kỳ vọng góp phần thúc đẩy hòa bình và phát triển.
Phép thử với G20

Phép thử với G20

Lần này tại Johannesburg, bất bình đẳng trong phát triển sẽ là phép thử với nỗ lực của G20.
Thêm một quốc gia Nam Mỹ nhập cuộc chơi đất hiếm

Thêm một quốc gia Nam Mỹ nhập cuộc chơi đất hiếm

Brazil đang được đánh giá là đối thủ nặng ký trong "cuộc chơi" về đất hiếm trên toàn cầu.
Báo Lào: Đại hội XIV của Đảng là dấu mốc tạo đột phá để đất nước phát triển giàu mạnh và thịnh vượng

Báo Lào: Đại hội XIV của Đảng là dấu mốc tạo đột phá để đất nước phát triển giàu mạnh và thịnh vượng

Ngày 21/1, báo Pasaxon của Lào có bài xã luận với nhan đề 'Đại hội lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, dấu mốc 40 năm Đổi mới'.
Dư luận Nhật Bản bày tỏ quan tâm đặc biệt đến Đại hội XIV của Việt Nam

Dư luận Nhật Bản bày tỏ quan tâm đặc biệt đến Đại hội XIV của Việt Nam

Báo chí và học giả Nhật Bản đã bày tỏ sự quan tâm đặc biệt đến Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV (Đại hội XIV) của Đảng Cộng sản Việt Nam.
Đại hội XIV của Đảng: Báo Tây Ban Nha đánh giá cao thành tựu kinh tế của Việt Nam

Đại hội XIV của Đảng: Báo Tây Ban Nha đánh giá cao thành tựu kinh tế của Việt Nam

Ngày 19/1, báo điện tử elcomun.es của Tây Ban Nha đã đăng bài viết đánh giá cao thành tựu kinh tế của Việt Nam.
Truyền thông quốc tế đưa tin đậm nét, tích cực về Đại hội Đảng lần thứ XIV của Việt Nam

Truyền thông quốc tế đưa tin đậm nét, tích cực về Đại hội Đảng lần thứ XIV của Việt Nam

Buổi khai mạc chính thức của Đại hội XIV với bài phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm đã thu hút sự quan tâm của nhiều hãng truyền thông lớn trên thế giới.
Báo Mexico: Đại hội XIV của Đảng định hướng những mục tiêu phát triển cao và chiến lược của Việt Nam

Báo Mexico: Đại hội XIV của Đảng định hướng những mục tiêu phát triển cao và chiến lược của Việt Nam

Ngày 19/1, báo Mexico La Jornada có bài nhấn mạnh ý nghĩa Đại hội XIV của Đảng trong việc định hướng những mục tiêu phát triển của Việt Nam.
Phiên bản di động