Cách mạng tháng Mười Nga – một sự khẳng định những giá trị bất biến và bài học vô giá

ThS. Trần Trung Hiếu *
105 năm đã trôi qua kể từ ngày Cách mạng tháng Mười Nga bùng nổ và thắng lợi trên diện tích một phần sáu quả địa cầu. Cuộc cách mạng mà tác động của nó như cách nói của Jonh Reed - một nhà báo, nhà hoạt động cách mạng người Mỹ là “rung chuyển thế giới”.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Cách mạng tháng Mười Nga – một sự khẳng định những giá trị bất biến và bài học vô giá
Không khí Cách mạng tháng Mười ở Yekaterinburg - thành phố chính ở miền trung Nga, phía Đông dãy núi Uran. (Ảnh: Tư liệu/TTXVN phát)

Cách mạng tháng Mười Nga đã làm cho chủ nghĩa xã hội từ “một bóng ma ám ảnh châu Âu” trở thành hiện thực, từ những dự báo trở thành hiện thực lịch sử sinh động, và Liên bang Xô viết trở thành nước xã hội chủ nghĩa đầu tiên trên thế giới.

Lenin không chỉ vận dụng sáng tạo học thuyết Marx - Engels về những quy luật cách mạng để giành và giữ chính quyền ở nước Nga mà còn làm cho cuộc Cách mạng tháng Mười Nga trở thành một sự kiện lớn mở ra thời đại mới, thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội.

Năm 1922, Liên bang Xô viết chính thức ra đời từ những hoàn cảnh hiểm nghèo, từng bước vượt qua những năm đầu trong vòng vây của chủ nghĩa đế quốc, rồi bước đầu xây dựng chế độ mới với nhiều thành tựu. Tiềm lực và sức mạnh của Liên Xô đã được khẳng định trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại (1941-1945), đánh bại chủ nghĩa phát xít, giúp đỡ một loạt các nước Đông Âu giành độc lập và đi theo con đường xã hội chủ nghĩa. Liên Xô đã trở thành một cường quốc công nghiệp đứng thứ hai thế giới cùng nhiều thành tựu văn hóa, khoa học kỹ thuật, chinh phục vũ trụ và quân sự.

Liên Xô và hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới đã đóng góp vô cùng lớn lao vào sự phát triển lịch sử của nhân loại. Đóng góp không thể nào phủ nhận với giá trị bất biến.

Cũng hơn 1 thế kỷ qua, lịch sử nhân loại nói chung và nước Nga nói riêng đã trải qua nhiều biến đổi thăng trầm, phức tạp, khó lường. Tuy nhiên, lịch sử luôn vận động không ngừng theo đúng quy luật của nó.

Năm 1991, Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu sụp đổ. Đó là một tổn thất lớn của phong trào cách mạng thế giới dẫn đến chủ nghĩa xã hội không còn tồn tại với tư cách một hệ thống.

Sau biến cố năm 1991 đó, vẫn còn những nước xã hội chủ nghĩa tiếp tục xây dựng và phát triển như Trung Quốc, Việt Nam, Cuba... Các nước này đã và đang thực hiện những cải cách, đổi mới thành công và kiên định với con đường chủ nghĩa xã hội. Tuy còn nhiều hạn chế và khó khăn cần khắc phục, nhưng công cuộc đổi mới ở các nước này đã và đang đạt nhiều kết quả toàn diện và vững chắc.

Thành tựu mà các nước này đạt được thể hiện trên hai lĩnh vực.

Thứ nhất, là nhận thức trên con đường về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội, Trung Quốc và Việt Nam đều có những nhận thức mới về lý luận, không tiếp cận chủ yếu bằng những đặc trưng của chủ nghĩa xã hội mà tiếp cận theo mục tiêu hướng tới và cần phải đạt được của chủ nghĩa xã hội.

Thứ hai, từ xác định mục tiêu như thế, con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội của các nước này trở nên linh hoạt, phong phú, sáng tạo chứ không rập khuôn theo một mẫu hình nào có sẵn. Nhờ cải cách, mở cửa, Trung Quốc đã thu được nhiều thành tựu về kinh tế xã hội, trở thành nền kinh tế thứ hai của thế giới.

LieViệt Nam đổi mới, từ một nước nghèo bởi nhiều năm trong chiến tranh, đã vươn lên trở thành một nước có thu nhập trung bình và đang phấn đấu đưa thu nhập bình quân theo đầu người ngày càng cao hơn.

Tác giả tham gia Tọa đàm kỷ niệm Cách mạng tháng Mười Nga ngày 6/11. (Ảnh: TGCC)
Tác giả (thứ hai từ trái) chia sẻ tại Tọa đàm kỷ niệm Cách mạng tháng Mười Nga tại Nghệ An ngày 6/11. (Ảnh: TGCC)

Lịch sử phát triển của xã hội loài người cho thấy rằng, nhân loại luôn đấu tranh, phát triển và hướng tới những giá trị mới, cao hơn, tiến bộ hơn. Cho dù, con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội có nhiều gập ghềnh, khúc khuỷu, nhiều khi còn vấp váp, thất bại nhưng với mục tiêu tốt đẹp của nó, nhân loại cần phải và nhất định sẽ tiến đến những chân giá trị của nền văn minh hiện đại dựa trên những quy luật khách quan, khoa học hơn, nhân văn hơn, trong đó con đường để đạt được chủ nghĩa xã hội có thể bằng đường con đường khác nhau, phù hợp với điều kiện cụ thế và sự sáng tạo của từng quốc gia, dân tộc.

Hiện thực lịch sử chỉ xảy ra một lần nhưng nhận thức lịch sử cần một quá trình. Sự thành công của Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917, sự ra đời của Liên Xô và vai trò của nó cũng như sự sụp đổ của Liên bang Xô viết năm 1991 luôn là những giá trị bất biến và để lại những bài học vô giá cho lịch sử.

Lịch sử luôn cần được tôn trọng. Chúng ta đang hướng tới tương lai, nhưng không thể gạt bỏ hay xóa nhòa quá khứ, không thể phủ nhận sạch trơn giá trị của Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917 và những cống hiến của Liên Xô trong tiến trình phát triển của lịch sử.


* Giáo viên Lịch sử, trường THPT Chuyên Phan Bội Châu, Nghệ An.

Kỷ niệm 105 năm Cách mạng tháng Mười Nga: Ấm áp Liên hoan văn nghệ Tình khúc Bạch Dương 2022

Kỷ niệm 105 năm Cách mạng tháng Mười Nga: Ấm áp Liên hoan văn nghệ Tình khúc Bạch Dương 2022

Các tiết mục được trình diễn tại liên hoan văn nghệ tràn đầy sự ca ngợi tình yêu, đất nước, con người Việt Nam và ...

Cách mạng Tháng Mười Nga - cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại

Cách mạng Tháng Mười Nga - cuộc cách mạng vĩ đại nhất của nhân loại

TGVN. Ngày 7/11 năm nay kỷ niệm 103 năm Ngày thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười Nga vĩ đại (ngày 7/11/1917 theo lịch cũ ...

V.I.Lenin - Nhà tư tưởng vĩ đại, lãnh tụ thiên tài của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và các dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới

V.I.Lenin - Nhà tư tưởng vĩ đại, lãnh tụ thiên tài của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và các dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới

TGVN. Nhân dịp kỷ niệm 150 năm ngày sinh V.I.Lenin (22/4/1870-22/4/2020), đồng chí Võ Văn Thưởng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương ...

Đảng ủy Bộ Ngoại giao tổ chức nói chuyện chuyên đề  “Cách mạng Tháng Mười Nga và ảnh hưởng với Cách mạng Việt Nam”

Đảng ủy Bộ Ngoại giao tổ chức nói chuyện chuyên đề “Cách mạng Tháng Mười Nga và ảnh hưởng với Cách mạng Việt Nam”

TGVN. Sáng ngày 7/11, Đảng ủy Bộ Ngoại giao tổ chức buổi nói chuyện chuyên đề “Cách mạng Tháng Mười Nga và ảnh hưởng với ...

Sức sống và giá trị thời đại trường tồn của Cách mạng tháng Mười Nga

Sức sống và giá trị thời đại trường tồn của Cách mạng tháng Mười Nga

Một thế kỷ đã đi qua nhưng cuộc Cách mạng tháng Mười Nga vẫn tỏa sáng, khẳng định sức sống, giá trị thời đại và ...

Đọc thêm

Thương hiệu ô tô Honda sẽ rút khỏi thị trường Hàn Quốc

Thương hiệu ô tô Honda sẽ rút khỏi thị trường Hàn Quốc

Hãng xe Nhật Bản Honda vừa công bố quyết định rút khỏi mảng kinh doanh ô tô tại thị trường Hàn Quốc, dự kiến chấm dứt hoạt động vào cuối ...
Nhà nghiên cứu Việt Nam được trao tặng Giải thưởng Nghiên cứu Humboldt 2026 danh giá của Đức

Nhà nghiên cứu Việt Nam được trao tặng Giải thưởng Nghiên cứu Humboldt 2026 danh giá của Đức

GS.TS. Phùng Hồ Hải, chuyên gia trong lĩnh vực đại số và hình học đại số, đã trở thành nhà khoa học Việt Nam đầu tiên được trao Giải thưởng ...
Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hai nghiên cứu do Singapore dẫn đầu mở ra hy vọng mới cho bệnh nhân ung thư buồng trứng, nội mạc tử cung và ung thư vú thể tam âm.
Thành phố đầu tiên ở châu Á được trao chứng nhận Vàng về bình đẳng giới

Thành phố đầu tiên ở châu Á được trao chứng nhận Vàng về bình đẳng giới

Chính quyền đô thị Bangkok đã được trao chứng nhận Vàng về Bình đẳng giới cho các cơ quan công quyền, theo một bộ tiêu chuẩn quốc tế khắt khe.
Từ tiếng trống lân đến hành trình giữ gìn bản sắc Việt xa xứ

Từ tiếng trống lân đến hành trình giữ gìn bản sắc Việt xa xứ

Chuyến lưu diễn mới đây của Liên đoàn Lân sư rồng Việt Nam cùng Hệ thống Giáo dục IVS không chỉ dừng lại ở những màn biểu diễn nghệ thuật ...
Thành phố Hồ Chí Minh trang trọng tổ chức Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương 2026

Thành phố Hồ Chí Minh trang trọng tổ chức Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương 2026

Sáng 26/4, Thành phố Hồ Chí Minh trang trọng tổ chức Lễ Giỗ Tổ Hùng Vương 2026, lan tỏa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” trong các tầng lớp nhân ...
Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Quá trình chuyển giao quyền lực tại Myanmar từ chính quyền quân sự sang chính phủ dân sự chính danh đã bắt đầu.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Việc G7 tổ chức cuộc họp khẩn cấp về nguồn cung dầu mỏ tại Paris là để khẳng định vai trò trung tâm của nhóm trong định hình kinh tế và quản trị toàn cầu.
Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã lên đường sang Washington trong chuyến thăm 4 ngày (từ ngày 18/3).
Tính toán phía sau Lá chắn châu Mỹ

Tính toán phía sau Lá chắn châu Mỹ

Sự ra đời của 'Lá chắn châu Mỹ' có thể coi là bước đi đầu tiên nhằm hiện thực hóa tham vọng của Washington giữ vai trò và vị thế áp đảo tại Tây bán ...
Kỳ họp Lưỡng hội Trung Quốc: Tầm nhìn cho phát triển chất lượng cao

Kỳ họp Lưỡng hội Trung Quốc: Tầm nhìn cho phát triển chất lượng cao

Kỳ họp Lưỡng hội Trung Quốc được kỳ vọng vạch tầm nhìn thúc đẩy phát triển chất lượng cao và duy trì đà cải cách của Trung Quốc.
Cơ hội vàng với bà Takaichi Sanae

Cơ hội vàng với bà Takaichi Sanae

Quyết định giải tán Hạ viện được cho là bước đi được tính toán kỹ lưỡng của nữ Thủ tướng Nhật Bản nhằm thiết lập ưu thế vững chắc trên chính trường xứ sở mặt ...
Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Sau khi căng thẳng xung đột biên giới Campuchia - Thái Lan leo thang vào giữa năm 2025, Trung Quốc đã liên tục tiến hành các nỗ lực trung gian nhằm thúc đẩy hòa bình ...
Kinh tế Mỹ 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng' khi cú sốc nguồn cung ở châu Á đang lan rộng

Kinh tế Mỹ 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng' khi cú sốc nguồn cung ở châu Á đang lan rộng

Theo CNN, cú sốc nguồn cung đang leo thang ở châu Á hiện sắp lan tới nước Mỹ, cho thấy nền kinh tế hàng đầu thế giới 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng'.
The Economist: Guyana – Quốc gia nhỏ được hưởng lợi lớn từ xung đột Trung Đông

The Economist: Guyana – Quốc gia nhỏ được hưởng lợi lớn từ xung đột Trung Đông

Theo The Economist, Guyana đã trở thành quốc gia được hưởng lợi từ việc giá dầu tăng cao do xung đột tại Trung Đông.
Châu Âu chi 28 tỷ USD để mua một mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng Trung Đông

Châu Âu chi 28 tỷ USD để mua một mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng Trung Đông

EU vừa công bố hàng loạt biện pháp khẩn cấp nhằm giảm thiểu tác động cho nền kinh tế trước tình trạng chi phí năng lượng tăng vọt.
Kinh tế Mỹ: Tổng thống Trump trấn an người dân về việc giá xăng tăng cao

Kinh tế Mỹ: Tổng thống Trump trấn an người dân về việc giá xăng tăng cao

Trong bối cảnh giá xăng dầu tăng cao, người dân Mỹ quan tâm đến giá cả hơn, thay vì các học thuyết kinh tế của chính quyền Tổng thống Trump.
Foreign Affairs: Căng thẳng Mỹ-Iran đang tạo thêm lợi thế cho Trung Quốc

Foreign Affairs: Căng thẳng Mỹ-Iran đang tạo thêm lợi thế cho Trung Quốc

Theo Foreign Affairs, căng thẳng Mỹ-Iran không đem lại lợi ích chiến lược rõ ràng cho Mỹ trong cạnh tranh với Trung Quốc.
Phiên bản di động