Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung: Hồi chuông cảnh báo cho các nền kinh tế tiên tiến?

Hoà Bình
(Theo SCMP)
Khi Hoa Kỳ tăng cường hỗ trợ các ngành công nghiệp trong nước và mở rộng thuế quan đối với Trung Quốc, nhiều đồng minh của nước này có thể mất đi quyền định giá của họ. Xin giới thiệu cùng bạn đọc bài viết đăng trên tờ SCMP của Tiến sĩ Andy Xie, một nhà kinh tế độc lập có trụ sở tại Thượng Hải chuyên về Trung Quốc và châu Á, đồng thời viết, diễn thuyết và tư vấn về kinh tế và thị trường tài chính toàn cầu.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung có thể là hồi chuông báo tử cho các nền kinh tế tiên tiến

Chiến lược kiềm chế Trung Quốc của Hoa Kỳ và sự chuyển dịch sang tái công nghiệp hóa đang thu hẹp thị trường của các ngành công nghiệp cạnh tranh ở các nền kinh tế có thu nhập cao. Cuối cùng, các nền kinh tế này có thể phải đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng tăng với một Trung Quốc độc lập về công nghệ, cũng như giá nguyên liệu thô cao hơn.

Các nền kinh tế có thu nhập cao như Đức, Nhật Bản và Hàn Quốc, đã tạo ra các ngách cạnh tranh của họ trong nền kinh tế toàn cầu lấy Hoa Kỳ làm trung tâm từ sau Chiến tranh Thế giới thứ Hai. Họ đạt được lợi thế về sức mạnh định giá trong các lĩnh vực cụ thể như công nghệ, sản xuất hoặc xây dựng thương hiệu.

Quyền định giá trong các lĩnh vực phù hợp là chìa khóa để đạt được vị thế thu nhập cao. Sau khi Trung Quốc đưa ra chính sách cải cách và mở cửa cách đây bốn thập kỷ và gia nhập nền kinh tế toàn cầu, những lợi thế mà các nền kinh tế thu nhập cao đạt được đã được khuếch đại. Chi phí đã được giảm xuống khi một số nước trên chuyển sản xuất sang Trung Quốc.

Sự cân bằng này đã bị căng thẳng do sự phát triển công nghệ nhanh chóng của Trung Quốc và sự tinh vi trong sản xuất được cải thiện. Cuộc chiến giá cả trên thị trường ô tô của Trung Quốc là một ví dụ điển hình. Đây là thị trường lớn nhất thế giới và đã bị các công ty đa quốc gia thống trị trong nhiều thập kỷ. Họ sản xuất ô tô tại Trung Quốc với chi phí thấp và bán chúng với giá cao. Sự trỗi dậy của các nhà sản xuất ô tô Trung Quốc đã thay đổi động lực đó. Các nhà sản xuất ô tô toàn cầu hiện đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng kéo dài.

Chiến lược kiềm chế Trung Quốc của Hoa Kỳ là một đòn giáng nữa vào các nền kinh tế tiên tiến này. Hoa Kỳ muốn làm suy yếu hoặc đảo ngược sự trỗi dậy công nghệ của Trung Quốc. Một phương pháp để thực hiện điều này là cắt đứt Trung Quốc khỏi chuỗi cung ứng công nghệ cao.

Những hạn chế đối với việc Trung Quốc tiếp cận các thiết bị cần thiết để sản xuất chip có lẽ là minh họa tốt nhất. Chúng thu hẹp thị trường cho các cường quốc có thu nhập cao này. Khi Trung Quốc phát triển chuỗi cung ứng của riêng mình, họ sẽ cạnh tranh ở các thị trường nước ngoài, làm giảm thêm doanh thu của họ.

Các lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ cho đến nay vẫn chưa có hiệu quả. Những tiến bộ về công nghệ của Trung Quốc không có dấu hiệu chậm lại. Tuy nhiên, chính quyền Hoa Kỳ tiếp theo có khả năng sẽ mở rộng lệnh trừng phạt công nghệ đối với Trung Quốc.

Các nhà sản xuất chip của Hoa Kỳ đã có thể bán nhiều sản phẩm hơn khi các lệnh trừng phạt hiện tại chưa áp dụng, nhiều khả năng sẽ bù đắp cho bất kỳ doanh số nào bị mất. Nhưng nếu Hoa Kỳ mở rộng danh sách trừng phạt mạnh mẽ vào năm tới, doanh thu có thể giảm đáng kể.

Để đáp trả, Trung Quốc có thể sẽ đổ nhiều nguồn lực hơn vào các công nghệ mà Hoa Kỳ từ chối cho họ tiếp cận. Nếu chiến lược đó thành công, rất có thể Hoa Kỳ sẽ mất vĩnh viễn thị trường Trung Quốc và theo thời gian, cạnh tranh ở các thị trường khác. Khi nói đến sản xuất, Trung Quốc có chi phí thấp hơn và quy mô lớn hơn. Các cường quốc tầm trung như Đức và Nhật Bản sẽ ở thế bất lợi đáng kể.

Hoa Kỳ đã hướng đến mục tiêu tái công nghiệp hóa trong nhiều năm và dường như có một cảm giác cấp bách trong giới tinh hoa chính sách của Hoa Kỳ. Trợ cấp sản xuất trong Đạo luật Giảm lạm phát là một ví dụ điển hình.

Chính quyền tiếp theo có thể sẽ tăng cường các biện pháp hỗ trợ các ngành công nghiệp quốc gia. Trợ cấp có thể được mở rộng, tất nhiên là vẫn tiếp tục vai trò của thị trường tự do. Thuế quan có thể được tăng đối với các quốc gia khác ngoài Trung Quốc. Việc mua sắm của chính phủ Hoa Kỳ và các nhà thầu của họ có thể trở thành điều kiện tùy thuộc vào việc nội địa hóa sản xuất.

Một trong những cách nhanh nhất để Hoa Kỳ tái công nghiệp hóa là di dời sản xuất khỏi các đồng minh của mình vào trong biên giới của mình. Tuy nhiên, việc dựa vào năng lực địa phương đã không hiệu quả và không có khả năng hiệu quả trong tương lai.

Việc mất quyền tiếp cận thị trường Trung Quốc, sự cạnh tranh gia tăng của Trung Quốc và giảm xuất khẩu sang Hoa Kỳ có thể làm rỗng ruột nền kinh tế của các cường quốc trung bình. Họ cũng có thể bị ép mua năng lượng và khoáng sản từ Hoa Kỳ. Các điều khoản thương mại của họ đang trên đà đi xuống.

Sức mạnh của các loại tiền tệ ở các nền kinh tế có thu nhập cao phụ thuộc vào các điều khoản thương mại của họ. Khi họ mất đi các ngành công nghiệp có sức mạnh định giá, họ có thể được cho là không khác gì các nền kinh tế có thu nhập trung bình. Trong môi trường địa chính trị hiện tại, tiền tệ của họ đang phải đối mặt với xu hướng giảm. Những gì đang xảy ra với đồng yên sẽ lan sang các loại tiền tệ của các cường quốc trung bình khác.

Đồng USD bị định giá quá cao, thể hiện qua thâm hụt tài khoản vãng lai và tài chính lớn của Hoa Kỳ. Khi tiền tệ của các cường quốc trung bình suy giảm, đồng USD sẽ trở nên được định giá quá cao hơn nữa.

Đồng đô la được giữ vững nhờ dòng tiền chảy vào. Sự thống trị của đồng đô la trên thị trường tiền tệ toàn cầu giúp điều này trở nên khả thi.

Đông Á chiếm phần lớn tiền tiết kiệm toàn cầu. Một số chính trị gia Hoa Kỳ đã thảo luận về khả năng xảy ra chiến tranh ở Đài Loan. Một tác động của điều này là khiến những người giàu trong khu vực sợ hãi chuyển tiền ra ngoài. Điều đó có khả năng dẫn đến việc mua nhiều tài sản bằng USD hơn.

Hoa Kỳ cần một giá trị thực tế cho đồng USD để có thể tái công nghiệp hóa trong dài hạn. Điều đó đòi hỏi Trung Quốc phải định giá lại đồng tiền của mình. Tuy nhiên, Trung Quốc không thể bị ép buộc phải làm như vậy, như Nhật Bản đã làm trong Hiệp định Plaza năm 1985. Hoa Kỳ sẽ phải đạt được thỏa thuận với Trung Quốc để đạt được điều đó. Trung Quốc chắc chắn sẽ yêu cầu nhiều nhượng bộ để đổi lại. Khi Hoa Kỳ sẵn sàng đối phó đúng mực với Trung Quốc, giá trị của đồng USD sẽ bình thường trở lại.

Tiến sĩ Andy Xie là một nhà kinh tế học độc lập có trụ sở tại Thượng Hải, chuyên về Trung Quốc và châu Á, đồng thời viết, phát biểu và tư vấn về kinh tế toàn cầu và thị trường tài chính. Ông gia nhập Morgan Stanley vào năm 1997 và là giám đốc điều hành kiêm trưởng nhóm kinh tế châu Á - Thái Bình Dương của công ty cho đến năm 2006. Trước đó, ông đã dành hai năm làm việc tại Ngân hàng Macquarie ở Singapore, nơi ông giữ chức phó giám đốc tài chính doanh nghiệp. Ông cũng có năm năm làm nhà kinh tế học tại Ngân hàng Thế giới. Ông được tạp chí Bloomberg bình chọn là một trong 50 người có ảnh hưởng nhất trong lĩnh vực tài chính vào năm 2013.
Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng: Thương mại đầu tư của Việt Nam và Ấn Độ sẽ tăng lên mạnh mẽ

Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng: Thương mại đầu tư của Việt Nam và Ấn Độ sẽ tăng lên mạnh mẽ

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho rằng, chuyến thăm cấp Nhà nước đến Ấn Độ từ ngày 30/7-1/8 của ...

Hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư giữa Việt Nam và Suriname còn rất nhiều tiềm năng

Hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư giữa Việt Nam và Suriname còn rất nhiều tiềm năng

Quan hệ Việt Nam-Suriname trong lĩnh vực chính trị - ngoại giao phát triển tốt, tuy nhiên về lĩnh vực kinh tế, thương mại và ...

Đọc thêm

Cập nhật bảng giá xe hãng Audi mới nhất tháng 5/2026

Cập nhật bảng giá xe hãng Audi mới nhất tháng 5/2026

Bảng giá xe hãng Audi của các dòng xe Q8 2024, Q8 e-tron 2024, Q5 2021, A6 2025, A6 2026, A4 2024, Q2 2021, Q7 2024, e-tron GT 2022, A8L ...
Việt Nam-Tanzania thúc đẩy hợp tác Đảng, mở rộng kết nối toàn diện

Việt Nam-Tanzania thúc đẩy hợp tác Đảng, mở rộng kết nối toàn diện

Đại sứ Việt Nam tại Tanzania Vũ Thanh Huyền chào xã giao Tổng thư ký Đảng CCM Asha-Rose Migiro, thúc đẩy quan hệ Việt Nam-Tanzania.
Top 5 xe SUV hạng B bán chạy nhất tháng 4/2026: VinFast VF 6 vươn lên dẫn đầu

Top 5 xe SUV hạng B bán chạy nhất tháng 4/2026: VinFast VF 6 vươn lên dẫn đầu

Top 5 xe SUV hạng B bán chạy nhất tháng 4/2026 tại Việt Nam, VinFast VF 6 vươn lên dẫn đầu với 2.704 chiếc bán ra, xếp thứ 2 là ...
Cuộc hẹn xóa nhòa khoảng cách với nghệ thuật hàn lâm

Cuộc hẹn xóa nhòa khoảng cách với nghệ thuật hàn lâm

Ngày 16/5, tại Bảo tàng Văn học Việt Nam, chương trình giao lưu “Âm nhạc thay đổi cuộc sống” đã đưa nghệ thuật hàn lâm đến gần công chúng qua ...
Lộ diện hai cặp bán kết U17 châu Á 2026

Lộ diện hai cặp bán kết U17 châu Á 2026

Bốn đội bóng góp mặt ở vòng bán kết Giải U17 châu Á 2026 đã được xác định gồm U17 Australia, U17 Trung Quốc, U17 Nhật Bản và đương kim ...
Dấu chân cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ Quảng Tây đến Quảng Châu

Dấu chân cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ Quảng Tây đến Quảng Châu

Giai đoạn hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Trung Quốc có ý nghĩa đối với quá trình hình thành tư tưởng và con đường cách ...
Một đồng minh thân cận của cựu Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro bị trục xuất sang Mỹ

Một đồng minh thân cận của cựu Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro bị trục xuất sang Mỹ

Ngày 16/5, Venezuela tuyên bố đã trục xuất cựu Bộ trưởng Công nghiệp Alex Saab sang Mỹ với lý do liên quan đến nhiều cáo buộc hình sự tại nước này.
Pakistan tăng cường trung gian hòa giải, Iran chuẩn bị mở lại thị trường chứng khoán

Pakistan tăng cường trung gian hòa giải, Iran chuẩn bị mở lại thị trường chứng khoán

Bộ trưởng Nội vụ Pakistan Mohsin Naqvi ngày 16/5 đã tới thủ đô Tehran trong chuyến thăm chính thức kéo dài hai ngày.
17 cảnh sát Nigeria thiệt mạng trong vụ tấn công khủng bố nhằm vào trung tâm huấn luyện đặc nhiệm

17 cảnh sát Nigeria thiệt mạng trong vụ tấn công khủng bố nhằm vào trung tâm huấn luyện đặc nhiệm

Cảnh sát Nigeria ngày 16/5 cho biết các tay súng thánh chiến đã sát hại 17 cảnh sát trong một vụ tấn công nhằm vào trung tâm huấn luyện đặc nhiệm.
Canada xoay trục phòng thủ Bắc Cực, giảm phụ thuộc vào Mỹ

Canada xoay trục phòng thủ Bắc Cực, giảm phụ thuộc vào Mỹ

Canada tăng cường hợp tác quân sự với Bắc Âu để củng cố an ninh Bắc Cực sau các phát ngôn gây tranh cãi của Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung: Động lực mới cho tiến trình phục hồi kinh tế toàn cầu

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung: Động lực mới cho tiến trình phục hồi kinh tế toàn cầu

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung sẽ tạo ra cú hích mạnh mẽ cho tiến trình phục hồi kinh tế thế giới, mở ra những cơ hội kinh doanh trong tương lai.
Chính trường Anh gặp khủng hoảng nội bộ, Thủ tướng Keir Starmer chịu áp lực từ chức

Chính trường Anh gặp khủng hoảng nội bộ, Thủ tướng Keir Starmer chịu áp lực từ chức

Thủ tướng Anh Keir Starmer đối mặt áp lực rời ghế Thủ tướng khi hơn 90 nghị sĩ Công đảng được cho là muốn thay lãnh đạo.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc: Tín hiệu gì từ loạt cử chỉ ngoại giao của Bắc Kinh?

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc: Tín hiệu gì từ loạt cử chỉ ngoại giao của Bắc Kinh?

Sự chú ý đặc biệt được dành cho các nghi thức tiếp đón Tổng thống Mỹ Donald Trump và tầm nhìn về quan hệ Mỹ-Trung mà Trung Quốc muốn truyền tải đến thế giới.
Những dấu ấn trong một năm nắm quyền của Thủ tướng Canada Mark Carney

Những dấu ấn trong một năm nắm quyền của Thủ tướng Canada Mark Carney

Ngày 14/3 đánh dấu tròn một năm ông Mark Carney nhậm chức Thủ tướng Canada, mở ra giai đoạn chuyển tiếp quan trọng trong đời sống chính trị Ottawa.
Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng EU: Tự chủ là đích đến

Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng EU: Tự chủ là đích đến

Bảo đảm an ninh, gấp rút tăng cường năng lực quốc phòng để hướng tới tự chủ chiến lược là nhu cầu cấp bách của Liên minh châu Âu (EU) hiện nay.
Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc thăm Mỹ: ‘Đo chiều sâu’ hợp tác liên minh

Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc thăm Mỹ: ‘Đo chiều sâu’ hợp tác liên minh

Chuyến thăm Mỹ của Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc Ahn Gyu Back phản ánh nỗ lực của Seoul và Washington trong việc điều chỉnh liên minh.
Tình thân Nga - Ấn giữa ‘sóng gió’

Tình thân Nga - Ấn giữa ‘sóng gió’

Dù đến New Delhi để tham dự Hội nghị Ngoại trưởng BRICS nhưng mục tiêu chính của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov lại là quan hệ song phương.
Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc: Kỳ vọng ổn định và cạnh tranh chiến lược

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc: Kỳ vọng ổn định và cạnh tranh chiến lược

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung Quốc là một trong những sự kiện ngoại giao được quốc tế quan tâm nhất trong năm 2026.
Nhức nhối khủng hoảng di cư ở Trung Đông

Nhức nhối khủng hoảng di cư ở Trung Đông

Tại Trung Đông, khủng hoảng di cư không đơn thuần là câu chuyện nhân đạo mà đã trở thành một biến số trên bàn cờ địa chính trị.
'Ghế nóng' lãnh đạo Công đảng Anh: Ứng cử viên nào có thể thay thế Thủ tướng Keir Starmer?

'Ghế nóng' lãnh đạo Công đảng Anh: Ứng cử viên nào có thể thay thế Thủ tướng Keir Starmer?

Trong bối cảnh các nghị sĩ trong Công đảng kêu gọi Thủ tướng Keir Starmer từ chức, giới quan sát đưa ra một số ứng cử viên cho chiếc ghế nóng này.
Sáu lần gặp gỡ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Sáu lần gặp gỡ giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã gặp nhau sáu lần kể từ năm 2017.
Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Di sản phương Đông trong dòng chảy đô thị

Nhiều kinh đô cũ ở Đông Bắc Á ngày nay không chỉ lưu giữ những dấu tích của quá khứ mà đang được khai thác theo những cách thức khác nhau.
Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Thủ tướng Mark Carney vừa bổ nhiệm bà Louise Arbour - một luật sư song ngữ và cựu Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc - làm Toàn quyền thứ 31 của Canada.
UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

UAE 'dứt tình' với OPEC: Rạn nứt vùng Vịnh và những hệ lụy địa chính trị

Động thái rời bỏ OPEC của UAE gây ảnh hưởng đến uy tín của Saudi Arabia, đồng thời có thể củng cố vai trò của Mỹ trong khu vực.
Phiên bản di động