Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung Quốc: Bắc Kinh đã bị tụt lại phía sau, quan hệ với Washington và EU nguội lạnh dần?

Chu Văn
Các nền kinh tế lớn ngày càng hạn chế sự phụ thuộc vào Trung Quốc. Nhưng nhiều nền kinh tế mới nổi và các nước xuất khẩu hàng hóa khác vẫn tiếp tục phụ thuộc nhiều hơn vào Bắc Kinh.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung Quốc: Bắc Kinh
Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung Quốc: Bắc Kinh đã bị tụt lại phía sau, quan hệ với Washington và EU nguội lạnh dần? (Nguồn: Adobe stock)

Mỹ, Nhật Bản và các nền kinh tế lớn khác đã hạn chế sự phụ thuộc vào Trung Quốc kể từ khi cuộc chiến thương mại giữa Washington và Bắc Kinh bắt đầu cách đây 5 năm, "phủ bóng đen" lên tăng trưởng kinh tế toàn cầu.

Theo dữ liệu từ Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) được Nikkei phân tích, thương mại kết hợp của Trung Quốc với Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Liên minh châu Âu (EU) đạt tổng cộng 2.000 tỷ USD, chiếm 35% tổng khối lượng thương mại G20.

Năm 2023, Trung Quốc tụt lại phía sau Mexico với tư cách là nước xuất khẩu hàng đầu sang Mỹ, do người Mỹ đã nhập khẩu nhiều đồ điện tử và các sản phẩm khác từ nơi khác hơn.

Nhập khẩu điện thoại thông minh của Mỹ từ Trung Quốc đã giảm khoảng 10% trong 11 tháng kể từ đầu năm 2023, trong khi nhập khẩu từ Ấn Độ tăng gấp 5 lần. Nhập khẩu máy tính xách tay từ Trung Quốc giảm khoảng 30%, trong khi nhập khẩu từ Việt Nam tăng gấp 4 lần.

Cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung bắt đầu vào năm 2018 dưới thời cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump, với việc Washington áp đặt mức thuế sâu rộng đối với hàng nhập khẩu của Trung Quốc. Tổng thống Joe Biden đã giữ nguyên nhiều cơ chế trong số đó khi ông thúc đẩy “kết nối bạn bè” hoặc chuyển nhiều chuỗi cung ứng hơn sang các nước thân thiện với Mỹ.

Trong khi đó, trong giai đoạn này, xuất khẩu của Nhật Bản và Hàn Quốc sang Trung Quốc cũng giảm. Mỹ đã trở thành điểm đến lớn nhất cho hàng xuất khẩu của Nhật Bản vào năm ngoái lần đầu tiên sau 4 năm, vượt qua Trung Quốc. Xuất khẩu hàng tháng của Hàn Quốc sang Mỹ cũng vượt xa xuất khẩu sang Trung Quốc vào tháng 12/2023, lần đầu tiên sau 20 năm.

Ngay cả châu Âu, nơi có mối quan hệ thương mại chặt chẽ với Trung Quốc, dường như cũng đang thu hẹp quy mô. Trung Quốc đã tụt xuống vị trí thứ ba từ vị trí đầu tiên trong số các nhà xuất khẩu sang Anh trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 11/2023.

Nhà kinh tế cấp cao Benjamin Caswell tại Viện Nghiên cứu kinh tế và xã hội quốc gia ở Anh, cho biết, các công ty đang tìm cách tách chuỗi cung ứng của họ khỏi Trung Quốc trong bối cảnh mối quan hệ giữa Bắc Kinh với Mỹ và châu Âu trở nên nguội lạnh.

Nhập khẩu của Đức từ Trung Quốc đã giảm 13% trong năm 2023 do chính phủ của Thủ tướng Olaf Scholz có lập trường cứng rắn hơn với Bắc Kinh. Mỹ, quốc gia đang có tốc độ tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ, dự kiến sẽ vượt Trung Quốc trở thành đối tác thương mại hàng đầu của Đức trong năm nay.

Mỹ và các đối tác đang theo đuổi chiến lược “giảm rủi ro” hoặc giảm sự phụ thuộc vào thương mại Trung Quốc để tăng cường an ninh kinh tế của họ. Suy thoái kinh tế của Trung Quốc càng đẩy nhanh xu hướng này.

Tuy nhiên, nhiều nước mới nổi và các nước xuất khẩu hàng hóa vẫn tiếp tục phụ thuộc nhiều vào Trung Quốc.

Xuất khẩu của Brazil sang Trung Quốc đã tăng khoảng 60% trong khi nhập khẩu tăng khoảng 50% kể từ năm 2019 - trước khi dịch Covid-19 lan rộng ra toàn cầu - vượt xa đáng kể tốc độ tăng trưởng thương mại với Mỹ của quốc gia Nam Mỹ này.

Xuất khẩu quặng sắt và đậu nành đặc biệt mạnh mẽ. Brazil mong muốn tăng cường quan hệ thương mại với Trung Quốc, bao gồm cả việc mở rộng các giao dịch dựa trên đồng nhân dân tệ và đồng real mà không sử dụng đồng USD làm trung gian.

Trong số các đối tác của Mỹ, Australia chứng kiến xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 17% vào năm 2023. Thủ tướng Anthony Albanese đã nỗ lực hàn gắn mối quan hệ với Bắc Kinh kể từ khi nhậm chức, dẫn đến xuất khẩu bông và đồng tăng lên.

Tổng cục Hải quan Trung Quốc báo cáo rằng, tỷ trọng của Mỹ trong tổng thương mại của Trung Quốc đã giảm 2,5 điểm phần trăm trong 5 năm tính đến năm 2023. Nhật Bản và Hàn Quốc chứng kiến tỷ trọng của họ giảm lần lượt 1,7 và 1,5 điểm phần trăm, trong khi Đức giảm 0,5 điểm và Anh thêm 0,1 điểm.

Ngược lại, thị phần của các thành viên ASEAN tăng 2,6 điểm phần trăm, khi ngày càng có nhiều công ty Trung Quốc thâm nhập vào Đông Nam Á. Thị phần của Brazil tăng 0,7 điểm. Nga tăng 1,7 điểm.

Trung Quốc tăng cường nhập khẩu năng lượng từ Nga khi các lệnh trừng phạt của phương Tây đối với việc Moscow buộc nước này phải bán dầu thô và khí đốt tự nhiên với giá chiết khấu.

Các doanh nghiệp Trung Quốc cũng đang đổ xô vào Mexico, quốc gia có hiệp định thương mại tự do với Mỹ. Đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Mexico đã đạt mức kỷ lục vào năm ngoái, khiến Washington phải kêu gọi chính quyền Mexico tiến hành sàng lọc chặt chẽ hơn.

Tuy nhiên, sự gia tăng nhập khẩu của Trung Quốc có thể ảnh hưởng đến mối quan hệ của nước tiếp nhận với Bắc Kinh. Thâm hụt thương mại của Italy với Trung Quốc đã tăng khoảng 40% kể từ năm 2019, khi nước này trở thành quốc gia Nhóm các nước công nghiệp hàng đầu thế giới (G7) duy nhất ký tham gia sáng kiến xây dựng cơ sở hạ tầng sáng kiến "Vành đai và Con đường" (BRI). Tuy nhiên, vào tháng 12 năm ngoái, Italy đã tuyên bố họ sẽ rời khỏi BRI.

Hàn Quốc mang tàu đổ bộ No Jeok Bong và 330 binh sĩ tham gia tập trận đa quốc gia Hổ mang vàng ở Thái Lan

Hàn Quốc mang tàu đổ bộ No Jeok Bong và 330 binh sĩ tham gia tập trận đa quốc gia Hổ mang vàng ở Thái Lan

Hãng thông tấn Yonhap dẫn thông tin từ Bộ Quốc phòng Hàn Quốc xác nhận tàu đổ bộ No Jeok Bong 4.900 tấn, chở theo ...

Thái Lan và Australia xem xét miễn thị thực lẫn nhau, cam kết cùng làm điều này để thúc đẩy du lịch

Thái Lan và Australia xem xét miễn thị thực lẫn nhau, cam kết cùng làm điều này để thúc đẩy du lịch

Thái Lan và Australia đã nhất trí xem xét khả năng áp dụng cơ chế miễn thị thực chung, nhằm tạo điều kiện thuận lợi ...

Bầu cử Indonesia: Đội mưa đi bầu tổng thống, cử tri kỳ vọng những gì vào chính phủ mới?

Bầu cử Indonesia: Đội mưa đi bầu tổng thống, cử tri kỳ vọng những gì vào chính phủ mới?

Sáng 14/2, tất cả 820.161 điểm bỏ phiếu ở Indonesia đã chính thức mở cửa để tiếp nhận lá phiếu của hơn 204,8 triệu cử ...

Doanh nhân Argentina: Việt Nam là thị trường có nhiều 'cơ hội và rất đa dạng', đừng bỏ lỡ thời cơ!

Doanh nhân Argentina: Việt Nam là thị trường có nhiều 'cơ hội và rất đa dạng', đừng bỏ lỡ thời cơ!

Tờ La Nacion của Argentina vừa có bài viết nói về kinh nghiệm của doanh nhân Argentina đầu tư tại Việt Nam và kêu gọi ...

Kinh tế Ukraine được IMF tung thêm 'phao' cứu trợ, nhưng vẫn khó nói về những làn gió ngược chưa thể đoán trước

Kinh tế Ukraine được IMF tung thêm 'phao' cứu trợ, nhưng vẫn khó nói về những làn gió ngược chưa thể đoán trước

Ngày 13/2, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cho biết, tổ chức này đã chính thức ra mắt quỹ tín thác mới mang tên Quỹ ...

(theo asia.nikkei)

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Việt Nam đang bắt kịp xu hướng của thế giới khi triển khai xăng sinh học E10, đồng thời có thể nâng lên xăng E15 hoặc E20...
Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Sáng 16/5, tại di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã diễn ra vòng thi cấp thành phố của cuộc thi Chính tả Pháp ngữ thường niên.
Xuất khẩu dầu của Iraq lao dốc mạnh vì một nguyên nhân

Xuất khẩu dầu của Iraq lao dốc mạnh vì một nguyên nhân

Iraq cho biết xuất khẩu dầu của nước này qua eo biển Hormuz đã giảm mạnh xuống chỉ còn 10 triệu thùng trong tháng 4.
Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung tại Đà Nẵng vừa được phát động, tiếp tục lan tỏa giáo dục STEM trong học sinh phổ thông...
Mỹ-Israel chuẩn bị khả năng nối lại tấn công Iran vì lý do này

Mỹ-Israel chuẩn bị khả năng nối lại tấn công Iran vì lý do này

Mỹ và Israel đang tiến hành các bước chuẩn bị quân sự quy mô lớn cho khả năng nối lại chiến dịch tấn công Iran ngay trong những ngày tới.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ kêu gọi thế giới Turkic siết đoàn kết giữa loạt khủng hoảng toàn cầu

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ kêu gọi thế giới Turkic siết đoàn kết giữa loạt khủng hoảng toàn cầu

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan kêu gọi các quốc gia Turkic tăng cường đoàn kết, mở rộng hợp tác quốc phòng, công nghệ và an ninh mạng.
GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

Các công nghệ của GE Vernova đang đóng góp khoảng 30% sản lượng điện tại Việt Nam, giữ vai trò quan trọng trong đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.
Quảng Ninh giữ vững vị thế nhóm dẫn đầu cả nước về Năng lực cạnh tranh cấp tỉnh và Hiệu quả kinh tế tư nhân

Quảng Ninh giữ vững vị thế nhóm dẫn đầu cả nước về Năng lực cạnh tranh cấp tỉnh và Hiệu quả kinh tế tư nhân

Quảng Ninh thuộc nhóm dẫn đầu cả nước về Năng lực cạnh tranh cấp tỉnh PCI và Hiệu quả Kinh tế tư nhân BPI năm 2025.
Giá nông sản hôm nay 16/5/2026: Giá cà phê trượt dốc mạnh cuối tuần, xu hướng giá cao đã hết? Trung Quốc sẽ mua thêm hàng chục tỷ USD nông sản Mỹ

Giá nông sản hôm nay 16/5/2026: Giá cà phê trượt dốc mạnh cuối tuần, xu hướng giá cao đã hết? Trung Quốc sẽ mua thêm hàng chục tỷ USD nông sản Mỹ

Báo Thế giới và Việt Nam cập nhật giá nông sản hôm nay 16/5/2026, giá cà phê, giá tiêu, giá gạo xuất khẩu... giao dịch trên thị trường quốc tế và trong nước:
Cộng đồng doanh nhân là động lực tăng trưởng và là nền tảng kiến tạo năng lực cạnh tranh quốc gia

Cộng đồng doanh nhân là động lực tăng trưởng và là nền tảng kiến tạo năng lực cạnh tranh quốc gia

Ngày 15/5, tại Hà Nội đã diễn ra Diễn đàn ‘Khoa học và doanh nhân trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc’.
Chính thức triển khai xăng sinh học E10 tại gần 1.000 cửa hàng xăng dầu trên cả nước

Chính thức triển khai xăng sinh học E10 tại gần 1.000 cửa hàng xăng dầu trên cả nước

Gần 1.000 Cửa hàng xăng dầu PVOIL đã sẵn sàng kinh doanh xăng sinh học E10
Đẩy nhanh tiến độ thi công lưới điện Phú Quốc phục vụ APEC 2027

Đẩy nhanh tiến độ thi công lưới điện Phú Quốc phục vụ APEC 2027

Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đang đẩy nhanh tiến độ các dự án tại Phú Quốc nhằm bảo đảm cung cấp điện an toàn, ổn định phục vụ thành công APEC 2027.
Chiến lược đầu tư tại đô thị sân bay

Chiến lược đầu tư tại đô thị sân bay

Trên thị trường bất động sản, lợi nhuận giữa các nhà đầu tư thường có sự chênh lệch đáng kể dù cùng tham gia vào một dự án.
Vượt qua nhiều đối thủ trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, một resort Việt Nam được vinh danh tại Trung Quốc

Vượt qua nhiều đối thủ trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, một resort Việt Nam được vinh danh tại Trung Quốc

The Grand Ho Tram được vinh danh tại hạng mục Resort quốc tế tốt nhất, vượt qua nhiều đối thủ trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Khởi công dư án Nam Mekong Grand tại 'lõi' đô thị Bình Dương

Khởi công dư án Nam Mekong Grand tại 'lõi' đô thị Bình Dương

Chiều 22/4, tại khu vực trung tâm phường Bình Dương (TP.HCM), Tập đoàn Nam Mê Kông (VC3) tổ chức lễ khởi công dự án Nam Mekong Grand Plaza. Đây là một trong những dự án ...
Tập đoàn Nam Mekong chính thức khởi công Tổ hợp căn hộ cao cấp Nam Mekong Grand Plaza tại Bình Dương

Tập đoàn Nam Mekong chính thức khởi công Tổ hợp căn hộ cao cấp Nam Mekong Grand Plaza tại Bình Dương

Ngày 22/04, tại “lõi” trung tâm Phường Bình Dương, TP.HCM, Tập đoàn Nam Mê Kông (VC3) đã trang trọng tổ chức Lễ khởi công dự án Nam Mekong Grand Plaza. Sự kiện không chỉ đánh ...
Chính thức khởi công dự án IKI Village

Chính thức khởi công dự án IKI Village

Sáng 17/4, dự án IKI Village tọa lạc trên trục đường Lò Lu nối dài đã chính thức tổ chức lễ khởi công, đánh dấu bước khởi đầu cho quá trình triển khai xây dựng.
Sky Real trở thành đại lý F1 phân phối chiến lược của Khải Hoàn Imperial

Sky Real trở thành đại lý F1 phân phối chiến lược của Khải Hoàn Imperial

Chính thức trở thành kênh phân phối chiến lược, Sky Real kỳ vọng sẽ tạo ra những cú hích quan trọng đưa Khải Hoàn Imperial đến gần hơn với khách hàng.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 15/5: Đồng USD tăng liên tiếp bốn phiên nhờ kỳ vọng về đàm phán Mỹ-Trung

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 15/5: Đồng USD tăng liên tiếp bốn phiên nhờ kỳ vọng về đàm phán Mỹ-Trung

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 15/5 cho thấy đồng USD đã tăng liên tiếp bốn phiên nhờ kỳ vọng của giới đầu tư về đàm phán Mỹ-Trung.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 14/5: Đồng USD tăng phiên thứ ba liên tiếp nhờ dữ liệu lạm phát của Mỹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 14/5: Đồng USD tăng phiên thứ ba liên tiếp nhờ dữ liệu lạm phát của Mỹ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 14/5 ghi nhận đà tăng giá phiên thứ ba liên tiếp của đồng USD nhờ dữ liệu lạm phát của Mỹ.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/5: Đồng USD tăng so với đồng Yen Nhật và đồng Nhân dân tệ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/5: Đồng USD tăng so với đồng Yen Nhật và đồng Nhân dân tệ

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 13/5 cho thấy đà tăng của đồng USD so với đồng Yen Nhật và đồng Nhân dân tệ.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/5: Đồng USD tăng nhẹ khi tình hình Iran có nguy cơ 'nóng' trở lại

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/5: Đồng USD tăng nhẹ khi tình hình Iran có nguy cơ 'nóng' trở lại

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 12/5 ghi nhận đà tăng nhẹ của đồng USD khi tình hình Iran có nguy cơ 'nóng' trở lại.
Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/5: Đồng USD nhiều khả năng suy yếu khi tâm lý chấp nhận rủi ro được cải thiện

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/5: Đồng USD nhiều khả năng suy yếu khi tâm lý chấp nhận rủi ro được cải thiện

Tỷ giá ngoại tệ, tỷ giá USD/VND hôm nay 11/5 cho thấy đồng USD nhiều khả năng suy yếu khi tâm lý chấp nhận rủi ro được cải thiện.
Moody’s nâng xếp hạng tín nhiệm của MB lên mức Ba2

Moody’s nâng xếp hạng tín nhiệm của MB lên mức Ba2

Tổ chức Moody’s Ratings (Moody’s) nâng xếp hạng tiền gửi dài hạn nhà phát hành của Ngân hàng TMCP Quân đội MBB lên Ba2, mức trần xếp hạng quốc gia của Việt Nam
Phiên bản di động