Đại sứ Trần Đức Hùng: Chuyến thăm của Phó Chủ tịch nước tạo động lực mới cho hợp tác toàn diện Việt Nam-Qatar

Theo Đại sứ Việt Nam tại Qatar Trần Đức Hùng, chuyến thăm chính thức Qatar của Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân có ý nghĩa quan trọng, tạo động lực mới cho việc tăng cường hợp tác toàn diện giữa hai nước trong thời gian tới.

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân làm việc với một số cơ quan, tập đoàn kinh tế và gặp gỡ cộng đồng người Việt tại UAE Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân tiếp Tổng giám đốc Thông tấn xã UAE UAE coi Việt Nam là đối tác quan trọng tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương

Đại sứ Trần Đức Hùng: Chuyến thăm của Phó Chủ tịch nước tạo động lực mới cho hợp tác toàn diện Việt Nam-Qatar

Đại sứ Việt Nam tại Qatar Trần Đức Hùng. (Nguồn: ĐSQ VN tại Qatar)

Nhận lời mời của Phó Quốc vương Qatar Abdullah bin Hamad bin Khalifa Al Thani, Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân sẽ dẫn đầu đoàn đại biểu Việt Nam thăm chính thức Qatar từ ngày 6-8/5.

Nhân dịp này, Đại sứ Việt Nam tại Qatar Trần Đức Hùng đã chia sẻ với Báo Thế giới & Việt Nam về ý nghĩa chuyến thăm và tiềm năng tăng cường quan hệ song phương.

Xin Đại sứ đánh giá mục đích và ý nghĩa của chuyến thăm chính thức Qatar của Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân, đặc biệt khi năm nay hai nước kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao? Đại sứ kỳ vọng gì về chuyến thăm này?

Chuyến thăm Qatar của Phó Chủ tịch nước (PCTN) Võ Thị Ánh Xuân diễn ra trong bối cảnh Việt Nam và Qatar kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao.

Mục đích chuyến thăm của PCTN nhằm khẳng định đường lối đối ngoại của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII về tiếp tục đẩy mạnh và nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế, Nghị quyết số 22-NQ/TW của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế; đồng thời tăng cường quan hệ hợp tác toàn diện giữa Việt Nam với Qatar góp phần triển khai Đề án “Phát triển quan hệ giữa Việt Nam và các nước khu vực Trung Đông-châu Phi giai đoạn 2016-2025”.

Do đó, chuyến thăm chính thức Qatar của PCTN Võ Thị Ánh Xuân có ý nghĩa quan trọng, tạo động lực mới cho việc tăng cường hợp tác toàn diện trên các lĩnh vực giữa hai nước thời gian tới.

Trong 30 năm qua, quan hệ hữu nghị Việt Nam-Qatar đã có những bước phát triển tích cực. Đại sứ có thể điểm lại một số thành tựu chính trong quan hệ song phương?

Trong 3 thập kỷ qua, quan hệ giữa Việt Nam và Qatar đã phát triển tốt đẹp. Có thể tóm tắt qua 4 điểm chính sau:

Về chính trị-ngoại giao, Việt Nam và Qatar thiết lập quan hệ ngày 8/2/1993. Việt Nam mở Đại sứ quán (ĐSQ) tại Qatar năm 2008 và Qatar mở ĐSQ tại Hà Nội năm 2010. Quan hệ hai nước thời gian qua phát triển tốt đẹp trên các mặt chính trị và kinh tế.

Nhiều đoàn cấp cao của hai nước đã tiến hành các chuyến thăm lẫn nhau. Đoàn ta thăm bạn có Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng (2009), Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan (2010); Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc (2014), Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân (tháng 2019). Đoàn bạn thăm ta có Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Hamad bin Jassim bin Jaber Al Thani (2007); Quốc vương Qatar Hamad bin Khalifa Al Thani (2012), Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al-Thani (2023).

Lãnh đạo Qatar coi trọng phát triển quan hệ hợp tác với Việt Nam. Bộ Ngoại giao Qatar luôn tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động của ĐSQ tại địa bàn. Hai nước đã ký 12 văn bản ghi nhớ, hiệp định hợp tác quan trọng tạo khuôn khổ cho hợp tác song phương như Hiệp định khung, Hiệp định Khuyến khích và Bảo hộ đầu tư, Hiệp định tránh đánh thuế song trùng, Hiệp định vận tải hàng không cũng như văn bản, thỏa thuận trong các lĩnh vực chuyên ngành khác.

Hai nước tích cực ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn cũng như ứng cử vào các tổ chức quốc tế. Qatar ủng hộ Việt Nam ứng cử vào vị trí Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2020-2021, thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2023-2025.

"Mục đích chuyến thăm của Phó Chủ tịch nước nhằm khẳng định đường lối đối ngoại của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII về tiếp tục đẩy mạnh và nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế, Nghị quyết số 22-NQ/TW của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế; đồng thời tăng cường quan hệ hợp tác toàn diện giữa Việt Nam với Qatar góp phần triển khai Đề án 'Phát triển quan hệ giữa Việt Nam và các nước khu vực Trung Đông-châu Phi giai đoạn 2016-2025'", Đại sứ Trần Đức Hùng.

Về hợp tác kinh tế-đầu tư, kim ngạch thương mại song phương có xu hướng tăng trong những năm gần đây, dao động ở mức 400-500 triệu USD, trong đó Việt Nam là nước xuất siêu. Việt Nam xuất khẩu sang Qatar các mặt hàng chủ yếu như điện thoại di động, sản phẩm điện tử và linh kiện; dây và cáp điện; hàng may mặc, hàng thủy sản; gạo… và nhập khẩu chất dẻo nguyên liệu, sản phẩm hóa chất, máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng…

Đáng chú ý, Quỹ đầu tư Nhà nước Qatar (QIA) đã đầu tư 300 triệu USD vào các dự án của Tập đoàn Vingroup. Từ 1/1/2018, Qatar Airways khai thác 3 đường bay thẳng đến Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Do dịch Covid-19, đường bay thẳng từ Doha-Đà Nẵng đã tạm dừng.

Về hợp tác lao động, hai nước đã ký Hiệp định hợp tác lao động (2008) tạo khuôn khổ quan trọng trong hợp tác lao động trong suốt thời gian qua. Năm 2008, Việt Nam, từng có trên 10.000 lao động tại Qatar, tuy nhiên hiện cộng đồng Việt Nam tại Qatar có khoảng 500 người.

Về văn hóa-giáo dục, hàng năm trường Đại học Qatar cung cấp cho Việt Nam 3 suất học bổng học tiếng Arab (9 tháng), từ năm 2021 là 4 suất học bổng. Hai bên đã ký Bản ghi nhớ về hợp tác trong lĩnh vực giáo dục, giáo dục đại học và nghiên cứu khoa học nhân chuyến thăm của Quốc vương Qatar tới Việt Nam (2012).

Ngày 8/12/2020, Bộ Nội vụ Việt Nam và Bộ Văn hóa - Thể thao Nhà nước Qatar tổ chức Lễ ký kết Bản ghi nhớ hợp tác về việc trao đổi thông tin giữa các cơ quan quản lý nhà nước về thanh niên, thiết lập khuôn khổ cho các chương trình hợp tác trong lĩnh vực thanh niên của hai nước giai đoạn 2021-2025.

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn và Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al-Thani, ngày 15/8/2022. (Ảnh: Nguyễn Hồng)

Đại sứ có nhận định như thế nào về tiềm năng và triển vọng hợp tác của hai nước trong tương lai, lĩnh vực Việt Nam muốn thúc đẩy hợp tác hơn nữa với các quốc gia Vùng Vịnh cũng như Qatar?

Qatar nói riêng và thị trường Trung Đông nói chung có nhiều tiềm năng phát triển.

Thứ nhất, sau thành công của World Cup 2022, Qatar tiếp tục xây dựng và phát triển hình ảnh một quốc gia là điểm đến toàn cầu của du lịch, thương mại và đầu tư. Qatar có khả năng đáp ứng các tiêu chí khắt khe trong việc chủ trì và tổ chức các sự kiện thể thao, kinh doanh, MICE, giải trí, văn hóa, y tế và du lịch Halal ở quy mô quốc tế…

Bên cạnh đó, hệ thống cơ sở vật chất, nguồn nhân lực, kinh nghiệm… mà Qatar tích lũy được trong quá trình chuẩn bị cho World Cup 2022 là nền tảng vững chắc để các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại nước này phát triển trong thời gian tới, đặc biệt là lĩnh vực công nghệ, hậu cần và dịch vụ…

Thứ hai, vị trí địa lý, ưu đãi miễn thuế xuất khẩu Qatar là yếu tố thuận lợi để trung chuyển hàng hóa Việt Nam xuất khẩu sang các nước vùng Vịnh, Bắc Phi, đặc biệt trong bối cảnh các địa phương, doanh nghiệp Việt Nam đang gặp khó khăn đối với các thị trường xuất khẩu truyền thống sau dịch Covid-19. Theo đó, thị trường các nước Trung Đông, vùng Vịnh, trong đó có Qatar được xem là đối tác tiềm năng mới của các doanh nghiệp Việt Nam.

Tuy nhiên, xuất khẩu các sản phẩm có thế mạnh của ta như nông sản, thủy sản, may mặc, da giầy sang Qatar còn ở mức khiêm tốn cần do nhiều nguyên nhân, như các doanh nghiệp Việt Nam chưa chú trọng đến thị trường Qatar, hay yêu cầu khắt khe về chứng chỉ Halal đối với các mặt hàng nông, thủy sản xuất khẩu. Trong khi đó, Qatar nhập nhiều mặt hàng này từ các các nước có vị trí địa lý‎ gần gũi và đông dân nhập cư vào nước này như Pakistan, Nepal, Bangladesh, Ấn Độ, Iran, Thổ Nhĩ Kỳ...

Thứ ba, năm 2023 đánh dấu 30 năm Việt Nam và Qatar thiết lập quan hệ ngoại giao. Hai nước dự kiến sẽ tổ chức nhiều hoạt động kỷ niệm. Đây sẽ là cơ hội để người dân và doanh nghiệp hai nước tiếp xúc, hiểu biết về nhau, qua đó thúc đẩy các hoạt động hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư.

Từ đầu năm 2023 đến nay đã có 2 đoàn, gồm UBND thành phố Đà Nẵng do đồng chí Chủ tịch Lê Trung Chinh dẫn đầu và đoàn của Tổng công ty đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước do Chủ tịch Hội đồng quản trị Nguyễn Chí Thành dẫn đầu đã sang gặp gỡ đối tác, tổ chức hội thảo xúc tiến đầu tư vào các dự án của Việt Nam.

Ngay sau chuyến thăm của Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân, Bộ Công thương sẽ dẫn đầu đoàn khoảng 20 doanh nghiệp Việt Nam khảo sát thị trường, tìm kiếm cơ hội đầu tư, kinh doanh tại Qatar. Quỹ đầu tư Nhà nước Qatar (QIA) đã đầu tư 300 triệu USD vào các dự án của Tập đoàn Vingroup.

Thời gian qua, ĐSQ đã chủ động cung cấp thông tin về thị trường và kết nối cho một số công ty, quỹ đầu tư tư nhân tại Qatar quan tâm đầu tư vào Việt Nam như Tập đoàn International Power Holding và Quỹ đầu tư JTA. Thời gian tới, Việt Nam mong muốn thúc đẩy Qatar đầu tư vào các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng, khai thác dầu khí, phát triển năng lượng tái tạo, công nghệ xanh, chuyển đổi số.

Thứ tư, Qatar nói riêng và Trung Đông nói chung là thị trường tiềm năng đối với ngành du lịch của Việt Nam. Trung Đông gồm 16 nước với dân số 453 triệu người. Hội đồng các nước vùng Vịnh (GCC) gồm 6 nước Saudi Arabia, UAE, Oman, Qatar, Kuwait, Bahrain có dân số 54 triệu. Đây là thị trường khách du lịch có thu nhập bình quân đầu người cao 60.000-130.000 USD/năm, có khả năng chi tiêu cao và đi du lịch dài ngày.

Khách du lịch từ khu vực vùng Vịnh ngoài đặc điểm chung là theo đạo Hồi, còn có đặc điểm riêng là có khả năng chi trả cao và lưu trú dài ngày. Những năm gần đây, khách du lịch Trung Đông thường tìm kiếm những địa điểm du lịch mới do những địa điểm du lịch truyền thống như châu Âu đã bão hòa.

Qua các hội thảo, hoạt động xúc tiến du lịch tổ chức, tôi nhận thấy có nhiều tiềm năng trong việc thúc đẩy đưa khách du lịch Qatar vào Việt Nam, đồng thời có thể kết hợp tổ chức với các tour từ Việt Nam tới Qatar, Dubai, Saudi Arabia thời gian tới.

Đại sứ quán Việt Nam tại Qatar đã tiến hành và sẽ chuẩn bị những hoạt động, sự kiện gì trong năm nay nhằm kỷ niệm 30 năm quan hệ song phương?

Năm 2023 sẽ có nhiều hoạt động trên các lĩnh vực khác nhau được tổ chức để kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước. Song song với việc trao đổi đoàn các cấp tiếp tục được duy trì, Việt Nam đang tích cực chuẩn bị đón Quốc vương Qatar thăm chính thức trong năm 2023. Nhân dịp này, hai bên cũng dự định rà soát ký và gia hạn 12 Hiệp định, biên bản ghi nhớ (MoUs), tạo khuôn khổ thuận lợi cho việc thúc đẩy hợp tác song phương thời gian tới.

ĐSQ sẽ đẩy mạnh triển khai hoạt động ngoại giao kinh tế hỗ trợ kết nối doanh nghiệp hai nước, nhất là doanh nghiệp Việt Nam trong tiếp cận thị trường Qatar thông qua tham gia triển lãm công nghệ và vật liệu xây dựng, kiến trúc, công nghệ môi trường, nông nghiệp… tại Qatar trong năm 2023 như Build Your House, Project Qatar 2023, Horticultural Doha Expo, Qatar Travel Mart, Triển lãm Qatar 2023; đồng thời hỗ trợ tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, du lịch…

Ngoài ra, ĐSQ sẽ phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa - thể thao, hợp tác giáo dục để kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao như triển lãm tranh, ảnh, tuần lễ phim Việt Nam tại Doha, mời đoàn nghệ thuật sang biểu diễn tại Qatar, cử sinh viên học tiếng Arab, tham gia Cuộc thi hùng biện tiếng Arab…

Xin cảm ơn Đại sứ!

Đại sứ Trần Đức Hùng và đại diện các cơ quan truyền thông, báo chí Qatar trong buổi họp báo tại trụ sở Đại sứ quán ở Doha nhân dịp kỷ niệm 30 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Qatar, ngày 7/2/2023. (Nguồn: ĐSQ VN tại Qatar)