Gaza - phép thử lương tri nhân loại

ThS. Vũ Quốc Huy
Trường Đại học Chính trị
Khi viện trợ bị biến thành mồi nhử và lương thực trở thành cái bẫy sinh mạng, thì lòng nhân ái - giá trị cốt lõi của nhân loại đang bị đẩy đến giới hạn cuối cùng giữa khói lửa chiến tranh.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Gaza - phép thử lương tri nhân loại
Trẻ em xếp hàng chờ nhận thức ăn tại một bếp ăn cộng đồng ở phía Bắc Gaza. (Nguồn: MSF)

Đàm phán hòa bình cho cuộc xung đột ở Dải Gaza tiếp tục rơi vào bế tắc. Hàng ngày, bom đạn vẫn cướp đi sinh mạng của những người dân thường, bao gồm cả phụ nữ và trẻ em.

Chỉ trong chưa đầy 10 ngày giữa tháng 6/2025, hơn 200 thường dân Palestine đã thiệt mạng khi xếp hàng nhận cứu trợ tại Dải Gaza – nơi lẽ ra phải là vùng trú ẩn cuối cùng của sự sống.

Đó không chỉ là bi kịch của một cuộc xung đột, mà là lời cảnh tỉnh đau đớn gửi đến thế giới văn minh: phải chăng trong bóng tối của chiến tranh, những nguyên tắc nhân đạo đang bị bóp méo một cách hệ thống?

Theo Văn phòng Điều phốinhân đạo Liên hợp quốc (OCHA), chỉ từ 16-24/6 đã có ít nhất 231 thường dân thiệt mạng và gần 600 người khác bị thương khi đang nhận viện trợ tại các điểm phân phát lương thực, y tế ở Gaza - những khu vực vốn được xác lập là “hành lang nhân đạo”, cách xa vùng giao tranh trực tiếp.

Phần lớn nạn nhân là phụ nữ, trẻ em và người già. Các đợt tấn công lặp đi lặp lại không thể được ngụy biện là “sai sót tác chiến”.

Theo Công ước Geneva 1949 - nền tảng của luật nhân đạo quốc tế, mọi hành động tấn công vào dân thường và cơ sở nhân đạo đều bị nghiêm cấm tuyệt đối. Khi các khu vực có dấu ấn của Liên hợp quốc trở thành mục tiêu quân sự, đó không chỉ là vi phạm luật pháp quốc tế, mà còn là sự xúc phạm đến lương tri toàn cầu.

Ở Gaza, một túi bánh mì, một bình nước sạch hay vài viên thuốc - những thứ lẽ ra là biểu tượng của tình người - nay lại trở thành cái giá phải trả bằng mạng sống. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và Cơ quan cứu trợ người tị nạn Palestine của Liên hợp quốc (UNRWA), nhiều dân thường đã thiệt mạng khi chen chân vào các điểm cứu trợ chỉ để có được những nhu yếu phẩm tối thiểu.

Những “vành đai an toàn” đã biến thành mục tiêu hỏa lực, nơi hy vọng bị bóp nghẹt bởi đạn pháo và tiếng khóc. Viện trợ nhân đạo bị biến thành cái bẫy máu lạnh - một hình thức bạo lực không chỉ tước đi sự sống, mà còn hủy hoại ý chí và nhân phẩm của người Palestine.

Đây không còn là “hậu quả phụ” của chiến sự, mà là một chiến lược khủng bố tinh thần, sử dụng bạo lực có tính toán để bẻ gãy sức kháng cự của cả một dân tộc.

Giữa dòng người tuyệt vọng, máu vẫn đổ. Và trong khi từng sinh mạng bị đánh đổi cho một túi gạo hay viên thuốc, thì phản ứng từ cộng đồng quốc tế chủ yếu vẫn dừng lại ở những cụm từ quen thuộc: “bày tỏ quan ngại”, “kêu gọi kiềm chế”, “tiếp tục theo dõi sát tình hình”.

Những ngôn từ vốn được thiết kế để duy trì hòa bình nay trở nên thiếu lực và rỗng nghĩa trước thực tế nơi luật nhân đạo bị chà đạp công khai. Các vụ tấn công vào hành lang viện trợ không còn là tai nạn, mà là một chiến lược có chủ ý, thách thức cả hệ thống pháp lý quốc tế.

Ngày 3/6/2025, Tổng thư ký LHQ António Guterres đã kêu gọi điều tra độc lập và yêu cầu Israel khôi phục viện trợ nhân đạo không điều kiện. Nhưng đến nay, máu vẫn đổ, ngay cả sau lời kêu gọi ở cấp cao nhất.

Câu hỏi nhức nhối vẫn treo lơ lửng:

Phải chăng sinh mạng con người đang bị phân loại?

Một đứa trẻ ở Gaza liệu có kém xứng đáng được sống hơn một đứa trẻ ở châu Âu hay nước Mỹ?

Nếu sự im lặng tiếp tục bao trùm, thì nền văn minh mà nhân loại tự hào đang rung lên hồi chuông báo động - không phải vì bom đạn, mà vì sự thờ ơ.

Một em bé chưa kịp chạm tay vào ổ bánh mì đã vĩnh viễn ra đi. Một người mẹ gục xuống giữa dòng người đói khát, vẫn ôm chặt đứa con trong tay. Họ không phải “thiệt hại phụ”, mà là những nhân chứng sống động cho sự suy tàn của đạo lý nhân loại trong thời đại chúng ta.

Gaza, giữa hoang tàn và đổ nát, đang trở thành tấm gương phản chiếu lương tri toàn cầu.

Trước thảm kịch tại Gaza, Việt Nam nhiều lần lên tiếng mạnh mẽ tại các diễn đàn quốc tế, bày tỏ quan ngại sâu sắc về thương vong dân sự, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em; đồng thời kêu gọi chấm dứt sử dụng vũ lực, tuân thủ nghiêm luật pháp quốc tế và luật nhân đạo quốc tế.

Việt Nam tái khẳng định ủng hộ giải pháp hai nhà nước, nơi Palestine và Israel cùng tồn tại hòa bình, an ninh với biên giới được công nhận; đồng thời nhấn mạnh vai trò trung tâm của Liên hợp quốc trong việc đảm bảo tiếp cận viện trợ nhân đạo một cách kịp thời và không điều kiện.

Đây không chỉ là lập trường đối ngoại, mà là tuyên ngôn đạo lý của một dân tộc từng trải qua chiến tranh và hiểu rõ giá trị của hòa bình.

Gaza hôm nay không chỉ là một địa danh bị vây hãm - mà là hồi chuông cảnh tỉnh cho toàn thế giới. Khi lòng nhân đạo bị vũ khí hóa và sự im lặng được che chắn bằng ngoại giao lạnh lùng, thì mỗi phút trì hoãn là một nhát dao vào lương tri.

Hành động vì nhân đạo không phải là lựa chọn, mà là nghĩa vụ. Hoặc thế giới lên tiếng cho sự sống - hoặc sẽ bị cái chết lên tiếng thay mình!

Israel và Hamas: Ngừng bắn còn xa vạch đích?

Israel và Hamas: Ngừng bắn còn xa vạch đích?

Các cuộc đàm phán ngừng bắn giữa Israel và Hamas dưới sự trung gian của Mỹ, Qatar và Ai Cập đã được nối lại ngày ...

Xung đột Dải Gaza: Israel kiên quyết không rút quân, đàm phán ngừng bắn rơi vào bế tắc nghiêm trọng

Xung đột Dải Gaza: Israel kiên quyết không rút quân, đàm phán ngừng bắn rơi vào bế tắc nghiêm trọng

Theo tiết lộ từ hai nguồn tin Palestine hôm 12/7, các cuộc đàm phán gián tiếp giữa Hamas và Israel về lệnh ngừng bắn tại ...

Quân đội Israel công bố đoạn phim binh sĩ Palestine tấn công xe tăng, không kích đẫm máu ở điểm phân phối nước tại Gaza

Quân đội Israel công bố đoạn phim binh sĩ Palestine tấn công xe tăng, không kích đẫm máu ở điểm phân phối nước tại Gaza

Theo Cơ quan Phòng vệ dân sự Gaza, các cuộc không kích của Israel trong ngày 13/7 khiến ít nhất 50 người Palestine thiệt mạng.

Tranh cãi về viện trợ quốc tế ở Gaza, Israel tuyên bố ICJ đang bị lợi dụng

Tranh cãi về viện trợ quốc tế ở Gaza, Israel tuyên bố ICJ đang bị lợi dụng

Ngày 28/4, Toà án Công lý quốc tế (ICJ) của Liên hợp quốc (LHQ) đã mở phiên điều trần tại The Hague, Hà Lan về ...

Israel không kích Gaza, 56 người thiệt mạng, hai bên ‘lời qua tiếng lại’

Israel không kích Gaza, 56 người thiệt mạng, hai bên ‘lời qua tiếng lại’

Cơ quan phòng vệ dân sự Gaza do Hamas quản lý cho biết các hoạt động quân sự của Israel trong ngày 5/7 đã giết ...

Bài viết cùng chủ đề

Góc nhìn Nhân quyền

Đọc thêm

Khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia

Khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia

Bộ Công Thương ban hành Quyết định số 963/QĐ-BCT ngày 22/4/2026 quy định khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia.
Thủ tướng Chính phủ phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội

Thủ tướng Chính phủ phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội

Thủ tướng Lê Minh Hưng ký ban hành Chỉ thị số 15/CT-TTg về việc phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội.
Phát hiện 26 hang động mới tại Phong Nha-Kẻ Bàng

Phát hiện 26 hang động mới tại Phong Nha-Kẻ Bàng

Ban Quản lý Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng cùng Đoàn thám hiểm hang động Anh và các lực lượng liên quan tiến hành khảo sát tại nhiều khu vực.
Lần đầu tiên, Canada ra một điều kiện đàm phán với Mỹ

Lần đầu tiên, Canada ra một điều kiện đàm phán với Mỹ

Canada đã có động thái “ra điều kiện” chính thức đầu tiên kể từ khi cuộc chiến thương mại giữa nước này với Mỹ xảy ra.
Triều Tiên khẳng định tăng cường quan hệ với Nga

Triều Tiên khẳng định tăng cường quan hệ với Nga

Thứ trưởng Ngoại giao Triều Tiên Kim Jong-gyu ngày 25/4 tái khẳng định tăng cường quan hệ với Nga.
Khủng hoảng eo biển Hormuz mở cơ hội cho dự án Land Bridge của Thái Lan

Khủng hoảng eo biển Hormuz mở cơ hội cho dự án Land Bridge của Thái Lan

Dự án Land Bridge có thể mang lại lợi thế chiến lược trong bối cảnh rủi ro gián đoạn vận tải toàn cầu gia tăng quanh eo biển Hormuz.
Việt Nam giới thiệu cách tiếp cận lồng ghép hoạt động khắc phục hậu quả bom mìn và phát triển bền vững tại LHQ

Việt Nam giới thiệu cách tiếp cận lồng ghép hoạt động khắc phục hậu quả bom mìn và phát triển bền vững tại LHQ

Giới thiệu cách tiếp cận lồng ghép hoạt động khắc phục hậu quả bom mìn và phát triển bền vững tại Liên hợp quốc...
Liên hợp quốc cảnh báo về 'bi kịch nghiêm trọng' ở Mexico

Liên hợp quốc cảnh báo về 'bi kịch nghiêm trọng' ở Mexico

Liên hợp quốc ngày 23/4 cảnh báo, cuộc khủng hoảng người mất tích tại Mexico đang trở thành 'bi kịch nghiêm trọng'.
Mở rộng cơ hội học tập cho trẻ em vùng cao

Mở rộng cơ hội học tập cho trẻ em vùng cao

Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam và Plan International Việt Nam đã tổ chức lễ ký kết hợp đồng viện trợ cho cho trẻ em dân tộc thiểu số.
Thúc đẩy quyền tham gia của người khuyết tật

Thúc đẩy quyền tham gia của người khuyết tật

Ngày người khuyết tật Việt Nam năm 2026 có chủ đề 'Thúc đẩy quyền tham gia của người khuyết tật-Kiến tạo đột phá phát triển'.
UNHCR: Năm 2025 đánh dấu số người Rohingya thiệt mạng cao nhất

UNHCR: Năm 2025 đánh dấu số người Rohingya thiệt mạng cao nhất

Văn phòng Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) ngày 17/4 cho biết, 2025 là năm có số người Rohingya thiệt mạng cao nhất từ trước đến nay.
Việt Nam được vinh danh trong nhóm 5 quốc gia đứng đầu về Chỉ số vốn con người mở rộng (HCI+) 2026

Việt Nam được vinh danh trong nhóm 5 quốc gia đứng đầu về Chỉ số vốn con người mở rộng (HCI+) 2026

Ngân hàng Thế giới tổ chức lễ vinh danh các quốc gia có thành tích xuất sắc trong phát triển vốn con người theo Chỉ số vốn con người mở rộng (HCI+).
Xung đột Sudan cùng bài toán khủng hoảng lương thực và hệ thống y tế

Xung đột Sudan cùng bài toán khủng hoảng lương thực và hệ thống y tế

Cuộc xung đột giữa Quân đội Sudan (SAF) và Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) đã trở thành một trong những cuộc khủng hoảng nhân đạo tồi tệ nhất thế giới.
Không một mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến

Không một mình – Cùng nhau an toàn trực tuyến

Cần Thơ đã triển khai chiến dịch “Không một mình - Cùng nhau an toàn trực tuyến” nhằm đưa các nội dung an toàn mạng vào sâu trong môi trường học đường. ​​​​​​​
UNDP: Các thành tựu phát triển con người tại châu Á-Thái Bình Dương đang chịu sức ép từ xung đột Trung Đông

UNDP: Các thành tựu phát triển con người tại châu Á-Thái Bình Dương đang chịu sức ép từ xung đột Trung Đông

Mới đây, UNDP công bố đánh giá về, sự phụ thuộc của khu vực châu Á-Thái Bình Dương vào năng lượng nhập khẩu và các chuỗi cung ứng thiết yếu.
Ngày Người khuyết tật Việt Nam 18/4: Thúc đẩy quyền tham gia - Kiến tạo đột phá phát triển

Ngày Người khuyết tật Việt Nam 18/4: Thúc đẩy quyền tham gia - Kiến tạo đột phá phát triển

Ngày 18/4 hàng năm được công nhận là Ngày Người khuyết tật Việt Nam, nhằm tôn vinh, bảo vệ và chăm sóc người khuyết tật.
Bi kịch trẻ em ở Dải Gaza: 'Già đi' dưới làn bom

Bi kịch trẻ em ở Dải Gaza: 'Già đi' dưới làn bom

Tại Dải Gaza, một đứa trẻ dường như phải sinh ra hai lần: Một lần từ trong lòng mẹ và một lần từ dưới những đống đổ nát của xung đột tàn khốc.
Quyết định đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước: Kế thừa, phát triển chính sách đặc xá phù hợp với yêu cầu của giai đoạn mới

Quyết định đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước: Kế thừa, phát triển chính sách đặc xá phù hợp với yêu cầu của giai đoạn mới

Văn phòng Chủ tịch nước phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức họp báo công bố Quyết định về đặc xá năm 2026 của Chủ tịch nước.
Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Trong bối cảnh xã hội số phát triển nhanh, việc thiếu kết nối kỹ thuật số có thể đẩy những nhóm yếu thế ở Anh vào sự cô lập và mất cơ hội hòa nhập.
Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Lấy con người làm trung tâm, coi văn hóa, tri thức, sáng tạo và trách nhiệm quốc tế là nền tảng cốt lõi để xây dựng hình ảnh Việt Nam hiện đại, nhân văn...
Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Ngày 12/10, Đội tuyển nữ Việt Nam đã bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới sau chiến thắng áp đảo trước Thái Lan tại Pháp.
Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Từ 30/9-6/10, Iran tổ chức Tuần lễ Người cao tuổi quốc gia nhằm khuyến khích sự tham gia xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống cho thế hệ cao niên.
Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Thu hẹp khoảng cách giới có thể giúp hàng trăm triệu phụ nữ và trẻ em gái, đồng thời đóng góp thêm khoảng 1.500 tỷ USD GDP toàn cầu vào năm 2030.
Hướng dẫn triển khai thực hiện Quyết định đặc xá đợt 2 năm 2025

Hướng dẫn triển khai thực hiện Quyết định đặc xá đợt 2 năm 2025

Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình, Chủ tịch Hội đồng tư vấn đặc xá vừa ký Hướng dẫn triển khai thực hiện Quyết định đặc xá năm 2025 (đợt 2).
Phiên bản di động