Giải Nobel Hóa học 2022 vinh danh 3 nhà khoa học Mỹ và Đan Mạch

Chiều 5/10, Viện hàn lâm khoa học Hoàng gia Thụy Điển đã công bố giải Nobel Hóa học năm 2022 thuộc về 3 nhà khoa học Carolyn R. Bertozzi (Mỹ), Morten Meldal (Đan Mạch) và K. Barry Sharpless (Mỹ).
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Nobel 2022: Giải Nobel Hóa học tôn vinh nghiên cứu trong phát triển liên kết phân tử
Chân dung 3 nhà khoa học nhận giải giải Nobel Hóa học 2022. (Nguồn: Getty Images)

Ba nhà khoa học nghiên cứu phản ứng hóa học click và phản ứng hóa học sinh trực giao, được sử dụng trong phát triển dược phẩm và lập bản đồ ADN.

Hai nhà khoa học Barry Sharpless và Morten Meldal đã đặt nền tảng cho phản ứng hóa học click - thuật ngữ đề cập đến việc sử dụng các phân tử dễ dàng liên kết với nhau, trong khi bà Carolyn Bertozzi đưa phản ứng này tới một tầm cao mới và bắt đầu sử dụng trong tổ chức sống.

Chủ tịch Hội đồng Nobel Hóa học Johan Åqvist cho biết, giải Nobel Hóa học năm nay tập trung vào phương pháp giúp vấn đề trở nên đơn giản và dễ dàng hơn. Những phân tử hữu dụng có thể được xây dựng theo cách thức trực tiếp hơn.

Trong lĩnh vực hóa học, phản ứng click có tính ứng dụng rất cao trong nhiều ngành như vật liệu polymer (tổng hợp các dendrimer - loại polymer giống như nhánh cây), trong sinh học (tổng hợp ghép các mạch polymer lên các đại phân tử như enzyme hay protein tạo thành các loại vật liệu lai có tính ứng dụng mạnh), hay trong y học (tổng hợp các polymer chức năng thay đổi hình dạng theo điều kiện môi trường như pH hay nhiệt độ...).

Trong số 3 nhà khoa học được giải lần này, ông Barry Sharpless là nhà khoa học lần thứ 2 đoạt giải Nobel Hóa học và là người tiên phong phát triển phương pháp. Năm 2000, ông giới thiệu khái niệm phản ứng hóa học click, trong đó các phản ứng diễn ra nhanh chóng và tránh được phụ phẩm không mong muốn.

Hai nhà khoa học Morten Meldal và Barry Sharpless sau đó đã độc lập công bố nghiên cứu về thành phần mấu chốt của hóa học click là phản ứng cộng đóng vòng azide-alkyne xúc tác bằng đồng.

Đây là phản ứng hiệu quả được sử dụng rộng rãi trong phát triển dược phẩm, lập bản đồ ADN, tạo vật liệu phù hợp với mục đích cùng nhiều ứng dụng khác.

Bà Carolyn Bertozzi đã tiến xa hơn trong phát triển phản ứng hóa học click. Để lập bản đồ những phân tử sinh học quan trọng nhưng khó tìm trên bề mặt tế bào, gọi là glycan, bà phát triển phản ứng click, hoạt động bên trong tổ chức sống. Phản ứng sinh trực giao đã diễn ra mà không làm gián đoạn quá trình sinh hóa của tế bào.

Từ năm 1901 đến năm 2021, Viện Hàn lâm khoa học Hoàng gia Thụy Điển đã trao 113 giải Nobel Hóa học, trong đó có 7 phụ nữ.

Năm 2021, giải Nobel Hóa học thuộc về 2 nhà khoa học Benjamin List (Đức) và David MacMillan (Mỹ) với công trình nghiên cứu và phát triển hình thức xúc tác hữu cơ không đối xứng trong quá trình hình thành phân tử.

Nghiên cứu này có thể ứng dụng vào nghiên cứu dược phẩm đồng thời giúp hóa học trở nên thân thiện hơn với môi trường.

Dự kiến, giải Nobel Văn học và Nobel Hòa bình 2022 sẽ lần lượt được công bố vào ngày 6/10 và 7/10.

Covid-19 ngày 5/10: Ca mắc mới tiếp tục tăng, 858 bệnh nhân khỏi bệnh và không có trường hợp tử vong

Covid-19 ngày 5/10: Ca mắc mới tiếp tục tăng, 858 bệnh nhân khỏi bệnh và không có trường hợp tử vong

Bản tin phòng chống dịch Covid-19 của Bộ Y tế ngày 5/10 cho biết có 1.194 ca mắc Covid-19 mới, tiếp tục tăng so với ...

Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 6/10 và rạng sáng 7/10

Lịch thi đấu bóng đá hôm nay 6/10 và rạng sáng 7/10

Cập nhật lịch thi đấu bóng đá hôm nay 6/10 và rạng sáng ngày 7/10: Ngoại hạng Anh, La Liga, Serie A, Cúp C1, C2 ...

Champions League: PSG mang xe buýt chống đạn tới Bồ Đào Nha để bảo vệ toàn đội

Champions League: PSG mang xe buýt chống đạn tới Bồ Đào Nha để bảo vệ toàn đội

Xe buýt của PSG thực hiện hành trình khứ hồi 3.600 km đến Bồ Đào Nha để bảo vệ Messi, Mbappe cùng đồng đội ở ...

Tiếp nhận sản phẩm hỗ trợ điều trị Covid-19 cho kiều bào Việt Nam tại Hàn Quốc

Tiếp nhận sản phẩm hỗ trợ điều trị Covid-19 cho kiều bào Việt Nam tại Hàn Quốc

Sáng 5/10, tại Hà Nội, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Ngoại giao đã tổ chức Lễ tiếp nhận ...

Lịch thi đấu của đội tuyển U17 Việt Nam tại vòng loại U17 châu Á 2023

Lịch thi đấu của đội tuyển U17 Việt Nam tại vòng loại U17 châu Á 2023

Tuyển U17 Việt Nam thi đấu ở bảng F vòng loại U17 châu Á 2023 với tư cách là đội chủ nhà cùng với các ...

Lộ diện chủ nhân giải Nobel Kinh tế 2021

Lộ diện chủ nhân giải Nobel Kinh tế 2021

Nobel Kinh tế - giải thưởng thứ 6 và cùng là cuối cùng của mùa giải Nobel 2021 đã được công bố vào 16h55 ngày ...

(theo TTXVN)

Đọc thêm

Bầu cử Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp: Dự báo thời tiết khu vực Hà Nội và cả nước ngày 15/3

Bầu cử Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp: Dự báo thời tiết khu vực Hà Nội và cả nước ngày 15/3

Dự báo thời tiết Hà Nội vào ngày bầu cử Quốc hội và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 ngày Chủ nhật (15/3).
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 13/3/2026, Lịch vạn niên ngày 13 tháng 3 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 13/3/2026, Lịch vạn niên ngày 13 tháng 3 năm 2026

Lịch âm 13/3. Lịch âm hôm nay 13/3/2026? Âm lịch hôm nay 13/3. Lịch vạn niên 13/3/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 13/3/2026: Tuổi Sửu buôn bán có lộc

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 13/3/2026: Tuổi Sửu buôn bán có lộc

Xem tử vi 13/3 - tử vi 12 con giáp hôm nay 13/3/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Cập nhật bảng giá xe hãng Volvo mới nhất tháng 3/2026

Cập nhật bảng giá xe hãng Volvo mới nhất tháng 3/2026

Bảng giá xe hãng Volvo của các dòng XC60, EC40, S90, XC40, XC90 sẽ được cập nhật chi tiết thông qua bài viết dưới đây.
Một ngày ở TP. Hồ Chí Minh: đi metro, ăn tối, đặt chuyến đi… không cần tiền mặt

Một ngày ở TP. Hồ Chí Minh: đi metro, ăn tối, đặt chuyến đi… không cần tiền mặt

Một ngày ở TP. Hồ Chí Minh: đi metro, ăn tối, đặt chuyến đi… không cần tiền mặt.
CNBC: Ngành bán dẫn toàn cầu đối mặt với thách thức kép từ căng thẳng tại Trung Đông

CNBC: Ngành bán dẫn toàn cầu đối mặt với thách thức kép từ căng thẳng tại Trung Đông

Nếu căng thẳng Trung Đông kéo dài, ngành chip đối mặt với hai sức ép: gián đoạn nguồn cung vật liệu quan trọng và nhu cầu suy yếu do chi ...
Phép thử với Nepal trước bước ngoặt mới

Phép thử với Nepal trước bước ngoặt mới

Kết quả tổng tuyển cử tại Nepal và tiến trình hình thành chính phủ sau đó có ý nghĩa quan trọng đối với ổn định chính trị của đất nước này thời gian tới.
Phản ứng của Tây Ban Nha về xung đột Mỹ-Iran: Tiếng nói dũng cảm giữa lòng châu Âu

Phản ứng của Tây Ban Nha về xung đột Mỹ-Iran: Tiếng nói dũng cảm giữa lòng châu Âu

Tây Ban Nha có phản ứng trái chiều với nhiều nhà lãnh đạo châu Âu về xung đột Mỹ-Iran.
Vòng xoáy 'chảo lửa' Trung Đông

Vòng xoáy 'chảo lửa' Trung Đông

Diễn biến và động thái của các bên từ khi Mỹ bất ngờ tấn công Iran ngày 28/2 đến nay đã lý giải một số vấn đề quan trọng.
Điểm nóng Trung Đông: Tính toán chiến lược của Mỹ và 'sức bền' của Iran

Điểm nóng Trung Đông: Tính toán chiến lược của Mỹ và 'sức bền' của Iran

Vấn đề hạt nhân Iran và các bất đồng giữa Iran, Mỹ và Israel chỉ có thể giải quyết bằng thương lượng hoà bình.
Afghanistan-Pakistan trong trạng thái leo thang mới

Afghanistan-Pakistan trong trạng thái leo thang mới

Quan hệ Afghanistan-Pakistan bước vào vòng xoáy leo thang mới, đánh dấu chuyển biến từ các vụ đụng độ biên giới cường độ thấp sang đối đầu quân sự trực tiếp.
Đại hội lần thứ IX của Đảng Lao động Triều Tiên: Để vững tay chèo

Đại hội lần thứ IX của Đảng Lao động Triều Tiên: Để vững tay chèo

Đại hội lần thứ IX của Đảng Lao động Triều Tiên (ngày 19-25/2) khép lại với một số kết quả đáng chú ý.
Mỹ sử dụng một vũ khí lâu đời trong xung đột với Iran, không lạc hậu và cực kỳ hiệu quả

Mỹ sử dụng một vũ khí lâu đời trong xung đột với Iran, không lạc hậu và cực kỳ hiệu quả

Mới đây, Mỹ sử dụng ngư lôi trong xung đột với Iran, vũ khí cổ điển nhưng vẫn hiệu quả.
Cuộc đua năng lượng sạch của các 'ông lớn' châu Á

Cuộc đua năng lượng sạch của các 'ông lớn' châu Á

Châu Á chiếm hơn một nửa mức tiêu thụ năng lượng toàn cầu và cũng là nơi cuộc đua năng lượng sạch diễn ra quyết liệt nhất.
Chiến tranh trên 'gương mặt người đàn bà'

Chiến tranh trên 'gương mặt người đàn bà'

Khi đặt bút viết chủ đề phụ nữ và chiến tranh vào ngày của phái đẹp, trong đầu người viết thoáng xuất hiện người đàn bàn đẹp Trung Đông.
Xung đột Trung Đông 2026: Mục tiêu chiến lược, nguyên nhân và tác động

Xung đột Trung Đông 2026: Mục tiêu chiến lược, nguyên nhân và tác động

Xung đột ở Trung Đông giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát từ cuối tháng 2, nhanh chóng trở thành một trong những điểm nóng đáng chú ý nhất hiện nay.
Tổng thống Trump hé lộ thông tin chính thức cho vị trí 'ghế nóng' tân Chủ tịch Fed

Tổng thống Trump hé lộ thông tin chính thức cho vị trí 'ghế nóng' tân Chủ tịch Fed

Tổng thống Donald Trump đã chính thức đề cử ông Kevin Warsh làm Chủ tịch tiếp theo của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed).
Đồng chí Phạm Văn Đồng - Tấm gương lớn trọn đời tận hiến cho Tổ quốc và nhân dân

Đồng chí Phạm Văn Đồng - Tấm gương lớn trọn đời tận hiến cho Tổ quốc và nhân dân

Hành trình hoạt động cách mạng của Thủ tướng Phạm Văn Đồng là sự nhất quán đến kỳ lạ giữa lời nói và việc làm, giữa lý tưởng và hành động.
Đâu mới là lời giải cho bài toán giá dầu tăng cao hiện tại?

Đâu mới là lời giải cho bài toán giá dầu tăng cao hiện tại?

Căng thẳng tại Trung Đông đã đẩy giá dầu tăng vọt, và các nền kinh tế lớn nhất thế giới đang cân nhắc việc giải phóng hàng triệu thùng dầu ra thị trường.
Tại sao căng thẳng tại Trung Đông có thể đe dọa an ninh lương thực thế giới?

Tại sao căng thẳng tại Trung Đông có thể đe dọa an ninh lương thực thế giới?

Theo đánh giá của Euro News, việc phong tỏa eo biển Hormuz có thể gây ra những rủi ro dài hạn đối với nguồn cung lương thực toàn cầu.
Tân Lãnh tụ Iran Mojtaba Khamenei và những kịch bản phía trước

Tân Lãnh tụ Iran Mojtaba Khamenei và những kịch bản phía trước

Tân Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei được cho là người có ảnh hưởng lớn sau hậu trường và có mối quan hệ thân thiết với IRGC.
Xung đột Mỹ-Iran: Mọi 'nước cờ' đều định trước, sự cộng hưởng tài tình của các đồng minh, một kế hoạch 'trong mơ' của Israel sắp thành hiện thực?

Xung đột Mỹ-Iran: Mọi 'nước cờ' đều định trước, sự cộng hưởng tài tình của các đồng minh, một kế hoạch 'trong mơ' của Israel sắp thành hiện thực?

Nhiều quốc gia vốn giữ lập trường trung lập tại Trung Đông đã phản ứng với Iran, làm dấy lên khả năng hình thành một cơ chế phòng thủ khu vực.
Kinh tế toàn cầu sẽ chịu tác động gì từ căng thẳng tại Trung Đông?

Kinh tế toàn cầu sẽ chịu tác động gì từ căng thẳng tại Trung Đông?

Căng thẳng Trung Đông sẽ thử thách sức chống chịu của nền kinh tế toàn cầu vốn chịu tác động mạnh bởi thuế quan và các rào cản thương mại khác trong năm qua.
Bàn cờ xung đột Trung Đông: Iran 'đổi bài' tấn công, Mỹ-Israel tận dụng lợi thế để áp đảo, dần hé lộ một 'mặt trận thứ hai'

Bàn cờ xung đột Trung Đông: Iran 'đổi bài' tấn công, Mỹ-Israel tận dụng lợi thế để áp đảo, dần hé lộ một 'mặt trận thứ hai'

Iran dường như đã thay đổi chiến thuật ứng phó với Mỹ và Israel so với cuộc xung đột tháng 6/2025.
Phiên bản di động