'Gốc và vốn' của ngoại giao Việt Nam hiện đại

Vy Anh
Mặc dù không thể phủ nhận tính "hiện đại" trong ngoại giao ngay nay, ngoại giao truyền thống vẫn đóng vai trò quan trọng, là "gốc" trong việc xây dựng và phát triển nền ngoại giao toàn diện, hiện đại.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Các xu thế mới của 'ngoại giao hiện đại' và vấn đề đặt ra với Việt Nam
Hội thảo khoa học: Các xu thế mới của 'Ngoại giao hiện đại' và vấn đề đặt ra với Việt Nam. (Ảnh: Phạm Hằng)

Chiều 15/11, Học viện Ngoại giao đã tổ chức Hội thảo khoa học "Các xu thế mới của ngoại giao hiện đại và vấn đề đặt ra với Việt Nam" với sự tham dự của các Đại sứ, nhà ngoại giao kỳ cựu ở lĩnh vực ngoại giao song phương và đa phương dưới cả hình thức trực tiếp và trực tuyến, đại diện các đơn vị trong Bộ Ngoại giao. Phó Giám đốc Học viện Ngoại giao, TS. Nguyễn Hùng Sơn chủ trì Hội thảo.

Trong khuôn khổ Hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận về các chủ đề quan trọng như các xu thế trong ngoại giao hiện đại; xu thế ngoại giao hiện đại và vấn đề đặt ra với Việt Nam; chiến lược xây dựng ngành – hướng tới nền ngoại giao chuyên nghiệp, toàn diện, hiện đại.

Trong bài tham luận mở đầu Hội thảo, TS. Nguyễn Hùng Sơn đã khái quát các xu thế phát triển của các nền ngoại giao cũng như cách thức các nước thực hiện nền ngoại giao của mình. TS. Nguyễn Hùng Sơn đã đưa ra những so sánh giữa ngoại giao truyền thống và ngoại giao hiện đại trên nhiều khía cạnh.

Ví dụ, ngoại giao truyền thống thường có chức năng xây dựng quan hệ, duy trì hòa bình và đàm phán các hiệp ước, tuy vậy, sứ mệnh của nền ngoại giao hiện đại có nhiều nhiệm vụ khác như xây dựng mạng lưới đối tác, đóng góp cho các vấn đề toàn cầu, hỗ trợ phát triển trong nước, quảng bá hình ảnh quốc gia, xử lý khủng hoảng…

Bên cạnh đó, các chủ thể ngoại giao cũng có nhiều nét mới, không chỉ dừng lại ở Chính phủ, Bộ Ngoại giao, tổ chức quốc tế... mà chủ thể làm ngoại giao có thể là cả tổ chức phi nhà nước, các bộ ngành, các đô thị lớn, địa phương, tập đoàn đa quốc gia, các cá nhân nổi tiếng, học giả uy tín… Hình thức, phong cách ngoại giao không nhất thiết phải trang trọng, nghi lễ, thủ tục luôn luôn chặt chẽ mà còn có cả phi chính thức, linh hoạt, bớt câu nệ.

Với các xu thế như vậy, theo TS. Nguyễn Hùng Sơn, Bộ Ngoại giao đã trở thành người đồng hành, thậm chí đi sau để giúp các bộ ngành khác hội nhập quốc tế. Do vậy, cũng đặt ra các vấn đề liên quan đến quản lý hoạt động đối ngoại, ngoại giao.

Các xu thế mới của 'ngoại giao hiện đại' và vấn đề đặt ra với Việt Nam
TS. Nguyễn Hùng Sơn thảo luận tại Hội thảo. (Ảnh: Phạm Hằng)

Trong tham luận đi sâu vào tính "hiện đại" của ngoại giao, GS. TS Vũ Dương Huân nhấn mạnh ngoại giao toàn diện hiện đại là kế thừa ngoại giao truyền thống và ứng dụng ngoại giao mới. GS. TS Vũ Dương Huân nhắc lại Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng ngành Ngoại giao - di sản quý của ngoại giao Việt Nam, trong đó có những kim chỉ nam như “thực lực là cái chiêng mà ngoại giao là cái tiếng. Chiêng có to tiếng mới lớn”, thể hiện quan điểm của Người về mối tương quan chặt chẽ giữa hiệu quả của công tác ngoại giao với thế và lực của đất nước. Tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về xây dựng ngành đã được vận dụng sáng tạo.

GS. TS Vũ Dương Huân chỉ ra những thay đổi quan trọng trong tình hình thế giới hiện nay cũng như những thay đổi trong hoạt động ngoại giao, bao gồm: áp dụng tiến bộ kỹ thuật; tổ chức bộ máy tinh gọn nhưng hiệu quả; kết cấu hạ tầng hiện đại nhất là công nghệ thông tin; hình thành các trung tâm quyền lực, bổ sung nhiều luật chơi mới…; ngoại giao kinh tế được coi trọng; ngoại giao đa phương trở nên sôi động; chính sách đối ngoại không đơn thuần là nối dài của chính sách đối nội mà quện chặt vào nhau; đối ngoại ngày càng được mở rộng, đối ngoại môi trường, văn hóa, biến đổi khí hậu…; hình thức ngoại giao ít khép kín hơn mà cởi mở hơn do tác động của khoa học, công nghệ; ngoại giao hiện đại gắn chặt với công nghệ số; cơ quan ngoại giao tinh giản, hướng đến chuyên nghiệp; đơn giản hóa thủ tục lễ tân, tăng các cuộc gặp không chính thức...

Các xu thế mới của 'ngoại giao hiện đại' và vấn đề đặt ra với Việt Nam
GS. TS Vũ Dương Huân trình bài tham luận tại Hội thảo. (Ảnh: Phạm Hằng)

GS. TS Vũ Dương Huân cho rằng, tình hình thế giới diễn biến nhanh, khó lường, các nước đều khẳng định lợi ích quốc gia-dân tộc, vì vậy, dễ dẫn đến cọ xát với nhau và các mục tiêu phấn đấu của Việt Nam đến năm 2045 không phải là con đường dễ dàng khi các nước cạnh tranh.

Theo GS. TS Vũ Dương Huân, cần có kinh phí cho hiện đại hóa cơ sở vật chất của ngành ngoại giao cũng như các chính sách để nhận diện và khắc phục khó khăn đặt ra trong quy chế, quy định về phương thức vận hành; cơ sở vật chất ở cả trong nước và cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.

Chia sẻ về chiến lược xây dựng ngành trong khuôn khổ Hội thảo, Ths. Chu Tuấn Việt, Vụ Tổ chức cán bộ đã nhấn mạnh tầm quan trọng của công tác cán bộ, xây dựng bộ máy, củng cố bản sắc của ngành ngoại giao trong bối cảnh mới.

ThS. Chu Tuấn Việt cho rằng nhiệm vụ xây dựng chiến lược ngành cần đi trước một bước để đảm bảo nền tảng xây dựng ngành ngoại giao toàn diện, hiện đại. Theo ông Chu Tuấn Việt, ngay sau Đại hội Đảng lần thứ XIII, Bộ Ngoại giao đã bắt tay vào xây dựng đề án, chiến lược xây dựng ngành trên tinh thần triển khai khai bài bản, thành lập ban soạn thảo liên ngành, mời các chuyên gia, khảo sát các bộ, ngành địa phương…

Ông Chu Tuấn Việt đề cập các mục tiêu đến năm 2030, 2045 của Bộ Ngoại giao, trong đó chú trọng tới áp dụng số hóa, xử lý trên môi trường mạng, mạng lưới cơ quan đại diện, nguồn nhân lực hay công tác chuyên gia.

Các xu thế mới của 'ngoại giao hiện đại' và vấn đề đặt ra với Việt Nam
Ths. Chu Tuấn Việt trình bày tham luận tại Hội thảo. (Ảnh: Phạm Hằng)

Trong khuôn khổ Hội thảo, các nhà ngoại giao kỳ cựu đã cùng nhau trao đổi, chia sẻ những cơ hội và thách thức của ngoại giao Việt Nam hiện nay, những định hướng để ngoại giao Việt Nam phát triển một cách toàn diện, hiện đại.

Theo Đại sứ Tôn Nữ Thị Ninh, chiến lược phát triển ngành Ngoại giao phải tính đến "vốn" của nền ngoại giao Việt Nam, một Việt Nam tin cậy, có vị thế và uy tín; cần có một khảo sát trong nước và quốc tế liên quan đến đánh giá về đối ngoại, ngoại giao Việt Nam, từ đó ngành Ngoại giao có thêm những thông tin tham khảo để hoạch định chiến lược.

Bên cạnh đó, Đại sứ Tôn Nữ Thị Ninh cho rằng ngành Ngoại giao cũng cần tăng khả năng nắm bắt địa chính trị, địa văn hóa; chuyên môn hóa bộ phận nghiên cứu chiến lược; chủ động hơn nữa trong ngoại giao đa phương, người Việt có thể đảm nhiệm những vị trí lãnh đạo trong các thể chế đa phương; phát triển ngoại giao vừa rộng vừa chuyên sâu; phát huy quyền năng mềm của đất nước (hiện nay chưa được phát huy và khai thác đúng mức).

Các xu thế mới của 'ngoại giao hiện đại' và vấn đề đặt ra với Việt Nam
Đại sứ Đặng Đình Quý chia sẻ tại Hội thảo. (Ảnh: Phạm Hằng)

Về phần mình, Đại sứ Đặng Đình Quý nhấn mạnh đến phương cách thực hiện của ngoại giao như tăng cường giao lưu, hợp tác. Đại sứ nhấn mạnh đến các xu hướng của ngoại giao thế giới ngày nay như ngoại giao càng "vì dân" hơn; xu hướng thực dụng ngày càng rõ; xu hướng minh bạch hóa chính sách để tạo lòng tin, công khai thông tin; tiếp cận đến mọi ngóc ngách của cuộc sống; cập nhật công nghệ...

Đồng quan điểm với các nhà ngoai giao ở nhiều khía cạnh, Đại sứ Nguyễn Hồng Thao cho rằng ngoại giao hiện đại đang thay đổi, sáng tạo hơn, liên kết đa ngành, đa lĩnh vực, tốc độ giải quyết vấn đề nhanh hơn dưới tác động của ngoại giao số.

Do vậy, theo Đại sứ Nguyễn Hồng Thao, thực tế này đòi hỏi cán bộ ngoại giao có thêm các nghiệp vụ khác để đảm bảo được nhiệm vụ, có mạng lưới kết nối sâu rộng. Ngoại giao số hiện nay tác động đến các mặt của đời sống và ai nắm được công nghệ sẽ có vai trò chi phối, vì vậy, ngoại giao cũng cần phải tham gia vào đàm phán để định hình chiều hướng phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI).

Mặc dù không thể phủ nhận tính "hiện đại" trong ngoại giao ngay nay, Đại sứ Nguyễn Quốc Cường khẳng định ngoại giao truyền thống vẫn đóng vai trò quan trọng, là "gốc" trong việc xây dựng và phát triển nền ngoại giao toàn diện, hiện đại.

Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN 57: Việt Nam ủng hộ chủ đề, các trọng tâm và ưu tiên của ASEAN trong năm 2024

Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN 57: Việt Nam ủng hộ chủ đề, các trọng tâm và ưu tiên của ASEAN trong năm 2024

Được sự ủy quyền của Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đỗ Hùng Việt, Trưởng SOM ASEAN của Việt ...

Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng: Chưa bao giờ công tác ngoại giao kinh tế được gắn với nhu cầu sát sườn của các địa phương như hiện nay

Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Minh Hằng: Chưa bao giờ công tác ngoại giao kinh tế được gắn với nhu cầu sát sườn của các địa phương như hiện nay

Thứ trưởng Nguyễn Minh Hằng cho rằng, ngay từ đầu nhiệm kỳ Đại hội XIII, Đảng ta đã ban hành Chỉ thị, xác định rõ ...

Đại sứ Đặng Hoàng Giang: Việt Nam mong muốn tăng cường hợp tác với OECD trong các vấn đề phát triển

Đại sứ Đặng Hoàng Giang: Việt Nam mong muốn tăng cường hợp tác với OECD trong các vấn đề phát triển

Việt Nam mong muốn tăng cường hợp tác với Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) trong các vấn đề phát triển ...

Giáo sư Klaus Schwab: Việt Nam đã có sự chuẩn bị tốt để thích ứng, đón nhận và tận dụng các xu thế mới trên toàn cầu

Giáo sư Klaus Schwab: Việt Nam đã có sự chuẩn bị tốt để thích ứng, đón nhận và tận dụng các xu thế mới trên toàn cầu

Ngày 7/10, tại trụ sở Ban Kinh tế Trung ương, Trưởng Ban Kinh tế Trung ương Trần Lưu Quang đã tiếp Giáo sư Klaus Schwab, ...

Kinh nghiệm của Bỉ trong xử lý vấn đề biên giới trên đất liền

Kinh nghiệm của Bỉ trong xử lý vấn đề biên giới trên đất liền

Tại Hội thảo quốc tế "Hợp tác vì biên giới, biển, đảo hòa bình và phát triển" vừa qua tại Hà Nội, ông Erik Franckx, ...

Để các Cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài là cầu nối vững chắc, tiếp sức cho doanh nghiệp vươn ra thế giới

Để các Cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài là cầu nối vững chắc, tiếp sức cho doanh nghiệp vươn ra thế giới

Chiều 12/11, tại trụ sở Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã diễn ra Tọa đàm giữa các Trưởng Cơ quan ...

Đọc thêm

Ca sĩ Justin Bieber khoe khoảnh khắc đi câu cá ngọt ngào bên con trai nhỏ

Ca sĩ Justin Bieber khoe khoảnh khắc đi câu cá ngọt ngào bên con trai nhỏ

Sau hai tuần bận rộn trình diễn ở lễ hội âm nhạc Coachella, Justin Bieber dành thời gian đi chơi với con trai gần hai tuổi.
Giáo sư Furuta Motoo: Hiểu Việt Nam để hiểu thế giới

Giáo sư Furuta Motoo: Hiểu Việt Nam để hiểu thế giới

Lựa chọn nghiên cứu Việt Nam như một chìa khóa để lý giải thế giới, hơn 50 năm qua, Giáo sư Furuta Motoo làm cầu nối bền bỉ trong hợp ...
Thông tin về 9 luật và 31 nghị quyết được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

Thông tin về 9 luật và 31 nghị quyết được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

Quốc hội xem xét, thông qua 9 luật, 5 nghị quyết quy phạm pháp luật; quyết định các vấn đề về kinh tế - xã hội, tài chính, ngân sách…
Khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia

Khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia

Bộ Công Thương ban hành Quyết định số 963/QĐ-BCT ngày 22/4/2026 quy định khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia.
Thủ tướng Chính phủ phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội

Thủ tướng Chính phủ phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội

Thủ tướng Lê Minh Hưng ký ban hành Chỉ thị số 15/CT-TTg về việc phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội.
Phát hiện 26 hang động mới tại Phong Nha-Kẻ Bàng

Phát hiện 26 hang động mới tại Phong Nha-Kẻ Bàng

Ban Quản lý Vườn quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng cùng Đoàn thám hiểm hang động Anh và các lực lượng liên quan tiến hành khảo sát tại nhiều khu vực.
Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản kịp thời bảo hộ công dân trong vụ tai nạn do sóng lớn

Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản kịp thời bảo hộ công dân trong vụ tai nạn do sóng lớn

Theo thông tin của Đại sứ quán Việt Nam Nhật Bản, ngày 21/3, 08 lao động Việt Nam đã gặp nạn do sóng lớn ở khu vực biển thuộc tỉnh Fukui.
Cơ quan đại diện Việt Nam tại Trung Đông mở đăng ký nguyện vọng về nước cho công dân

Cơ quan đại diện Việt Nam tại Trung Đông mở đăng ký nguyện vọng về nước cho công dân

Chiều 19/3, tại họp báo thường kỳ Bộ Ngoại giao, Người phát ngôn Phạm Thu Hằng đã thông tin về tình hình người Việt tại Trung Đông.
Đại sứ quán Việt Nam tại Israel khuyến nghị cộng đồng theo dõi hướng dẫn mới về phòng vệ dân sự

Đại sứ quán Việt Nam tại Israel khuyến nghị cộng đồng theo dõi hướng dẫn mới về phòng vệ dân sự

Đại sứ quán Việt Nam tại Israel đã gửi thông báo tới cộng đồng người Việt về việc cập nhật chính sách phòng vệ dân sự của Bộ Tư lệnh Mặt trận Nội địa Israel.
Bảo hộ công dân tại Trung Đông: Đáp lại từng tiếng chuông reo từ đường dây nóng

Bảo hộ công dân tại Trung Đông: Đáp lại từng tiếng chuông reo từ đường dây nóng

Bộ Ngoại giao phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan chủ động lên các phương án bảo hộ công dân Việt Nam tại Trung Đông.
Đại sứ quán Việt Nam tại UAE bám sát tình hình xung đột khu vực, đảm bảo an toàn cho công dân Việt Nam

Đại sứ quán Việt Nam tại UAE bám sát tình hình xung đột khu vực, đảm bảo an toàn cho công dân Việt Nam

Đại sứ quán Việt Nam tại UAE tích cực bảo hộ công dân Việt Nam tại Trung Đông.
Sinh viên Việt Nam tại Trung Đông: Giữ bình tĩnh trước biến động, tin tưởng vào công tác bảo hộ công dân

Sinh viên Việt Nam tại Trung Đông: Giữ bình tĩnh trước biến động, tin tưởng vào công tác bảo hộ công dân

Trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông, đời sống của cộng đồng người Việt, nhất là sinh viên, bắt đầu chịu tác động trực tiếp từ những biến động chính trị.
Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Trắc nghiệm về Việt Nam – Thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028

Nhân dịp Việt Nam tái trúng cử Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2026-2028, mời các bạn tham gia trắc nghiệm dưới đây.
Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Ngoại giao âm nhạc: Khi giai điệu kết nối các nền văn hoá

Tối 18/11, tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, buổi hòa nhạc kỷ niệm 75 năm quan hệ ngoại giao Hungary – Việt Nam đã diễn ra, tôn vinh mối quan hệ hữu ...
Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Những ưu điểm vượt trội về nội dung cam kết tại Công ước Hà Nội

Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng (Công ước Hà Nội) vừa được mở ký. Vậy Công ước này có những ưu điểm vượt trội gì về nội dung cam kết?
Trắc nghiệm về Lễ mở ký Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng

Trắc nghiệm về Lễ mở ký Công ước Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng

Nhân dịp Việt Nam đăng cai Lễ mở ký Công ước của Liên hợp quốc về chống tội phạm mạng, mời các bạn tham gia trắc nghiệm tìm hiểu thêm về sự kiện này.
Trắc nghiệm về Hội nghị P4G 2025 tại Việt Nam

Trắc nghiệm về Hội nghị P4G 2025 tại Việt Nam

Mời các bạn tham gia trắc nghiệm để tìm hiểu thêm về Hội nghị thượng đỉnh P4G lần thứ tư do Việt Nam đăng cai từ ngày 14-17/4.
Trắc nghiệm về các Đối tác chiến lược toàn diện của Việt Nam

Trắc nghiệm về các Đối tác chiến lược toàn diện của Việt Nam

Mời các bạn tham gia trắc nghiệm để tìm hiểu thêm về các Đối tác chiến lược toàn diện mà Việt Nam đã thiết lập quan hệ cho đến nay.
Nền đối ngoại toàn diện trong kỷ nguyên mới

Nền đối ngoại toàn diện trong kỷ nguyên mới

Những định hướng khái quát theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng đã nêu rõ sứ mệnh của đối ngoại trong kỷ nguyên mới.
Đại sứ Thổ Nhĩ Kỳ: Sự chuyển mình của Việt Nam trong những thập niên qua vô cùng sâu sắc và toàn diện

Đại sứ Thổ Nhĩ Kỳ: Sự chuyển mình của Việt Nam trong những thập niên qua vô cùng sâu sắc và toàn diện

Theo Đại sứ Thổ Nhĩ Kỳ Korhan Kemik, Việt Nam đang nổi lên như một trong những nền kinh tế mới nổi đầy triển vọng trên thế giới.
Việt Nam tham gia tích cực, chủ động và có trách nhiệm tại Khóa họp 61 của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Việt Nam tham gia tích cực, chủ động và có trách nhiệm tại Khóa họp 61 của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Tại Khóa họp 61 của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc (HĐNQ LHQ), Việt Nam không chỉ tham gia theo chiều rộng, mà còn có những đóng góp theo chiều sâu.
‘Việt Bắc của tôi’: Ký ức về mảnh đất ân tình của nhà văn Thăng Sắc

‘Việt Bắc của tôi’: Ký ức về mảnh đất ân tình của nhà văn Thăng Sắc

Tại Nhà xuất bản Hội Nhà văn, nhà văn Thăng Sắc ra mắt tập truyện “Việt Bắc của tôi”, tái hiện những ký ức về thời kháng chiến gian khổ mà giàu nghĩa tình.
Chuyến thăm của Bộ trưởng Ngoại giao Margus Tsahkna tạo động lực mới cho quan hệ Việt Nam-Estonia phát triển thực chất và hiệu quả hơn

Chuyến thăm của Bộ trưởng Ngoại giao Margus Tsahkna tạo động lực mới cho quan hệ Việt Nam-Estonia phát triển thực chất và hiệu quả hơn

Đại sứ Việt Nam tại Phần Lan kiêm nhiệm Estonia Phạm Thị Thanh Bình trả lời phỏng vấn về chuyến thăm của Bộ trưởng Ngoại giao Estonia Margus Tsahkna.
Chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn là hoạt động có ý nghĩa quan trọng trong việc triển khai đường lối đối ngoại Đại hội XIV

Chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn là hoạt động có ý nghĩa quan trọng trong việc triển khai đường lối đối ngoại Đại hội XIV

Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang đã trả lời phỏng vấn báo chí về kết quả chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn.
Phiên bản di động