Năm 2020 bắt đầu gần như cùng thời điểm dịch Covid-19, tác động nghiêm trọng tới sức khỏe con người và kinh tế thế giới.
Tuy vậy, các công ty công nghệ Israel đã đi ngược xu thế suy thoái khi huy động được nguồn vốn đầu tư kỷ lục - khoảng 9,93 tỷ USD (với 578 giao dịch) trong năm 2020, tăng 27% so với năm 2019 (7,8 tỷ USD với 506 giao dịch).
 |
| Các công ty công nghệ Israel huy động được tổng số tiền đầu tư kỷ lục trong năm 2020. (Nguồn: Times of Israel) |
Những thương vụ "triệu đô"
Trong năm 2020, số tiền đầu tư vào các công ty đã tăng đáng kể, các thương vụ lớn trên 100 triệu USD khá phổ biến.
Điển hình là 20 thương vụ trị giá hơn 100 triệu USD với tổng trị giá 3,26 tỷ USD, so với 18 thương vụ tương tự với tổng trị giá 2,62 tỷ USD năm 2019 và chỉ 4 thương vụ với tổng trị giá 640 triệu USD trong năm 2018.
Các lĩnh vực thành công nhất là an ninh mạng - huy động được 2,58 tỷ USD, công nghệ tài chính (fintech) - 1,48 tỷ USD, Internet vạn vật (IoT) - 1,5 tỷ USD, và các công ty công nghệ thực phẩm - 318 triệu USD.
Trong năm 2020, 9 công ty đã tổ chức phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) trên Sở giao dịch chứng khoán Tel Aviv (TASE), thu về tổng cộng 345 triệu USD. Cũng trong năm này, 7 công ty tổ chức IPO ở Mỹ huy động tổng cộng 1,2 tỷ USD, so với 5 công ty huy động được 407 triệu USD vào năm 2019.
Quy mô giao dịch trung bình cũng tăng vào năm 2020 lên 257 triệu USD, tăng 207% so với năm 2019. Mặc dù số lượng giao dịch lớn hơn 10 triệu USD giảm 25%, nhưng số lượng giao dịch trên 100 triệu USD vẫn giữ nguyên so với năm 2019.
Theo một báo cáo mới của tổ chức Khởi nghiệp Quốc gia Trung ương Israel (SNC), vốn đổ vào các công ty địa phương tăng hơn gấp 3 lần trong 6 năm qua.
Phần lớn khoản đầu tư vào năm 2020 dành cho các công ty và công ty khởi nghiệp giai đoạn cuối, theo xu hướng trong lĩnh vực công nghệ cao đã gia tăng trong vài năm.
Theo báo cáo trên, Israel ghi nhận mức tăng đầu tư cho công nghệ cao hơn 20% so với năm 2019, trong khi ở Mỹ có mức tăng hơn 5% và châu Âu chỉ 1%, còn các công ty công nghệ có trụ sở tại châu Á giảm 15% và Nam Mỹ - giảm 21% từ đầu năm đến đầu tháng 12/2020.
"Được mùa" công nghệ an ninh mạng
Virus SAR-CoV-2 đã gây ra sự thay đổi chưa từng có về dung lượng và tốc độ hoạt động trực tuyến. Trong bối cảnh đại dịch, tất cả mọi thứ - từ mua sắm đến giao dịch kinh doanh đều được số hóa. Do đó, tin tặc có một sân chơi rộng hơn để hoạt động và các sự cố an ninh mạng gia tăng, từ lừa đảo, tống tiền qua uy hiếp chặn truy cập máy chủ đến các cuộc tấn công vào các bệnh viện...
Các mối nguy từ tin tặc đòi hỏi tất cả các bộ phận của nền kinh tế phải trang bị để bảo vệ. Điều này mang đến cơ hội cho ngành công nghiệp không gian mạng.
Khi đại dịch Covid-19 khiến nền kinh tế toàn cầu chuyển sang số hóa, an ninh mạng của Israel đã tăng trưởng 70% nguồn vốn trong năm 2020, nâng mức kỷ lục 2,9 tỷ USD với 100 giao dịch. Con số này chiếm 31% đầu tư toàn cầu vào lĩnh vực này trong năm 2020, đưa quốc gia này lên vị trí thứ hai sau Mỹ. Xuất khẩu các sản phẩm an ninh mạng trong năm 2020, đạt 6,85 tỷ USD (so với 6,5 tỷ USD năm 2019).
Năm 2020 cũng chứng kiến hơn 20 vụ mua lại các công ty an ninh mạng của Israel với tổng trị giá ước tính 4,7 tỷ USD. Trong đó, có tới 5 công ty an ninh mạng khởi nghiệp của Israel đã đạt được định giá mức Kỳ lân (Unicorns) - hơn 1 tỷ USD.
Điều này đã giúp Israel chiếm 33% Unicorns trong lĩnh vực an ninh mạng - đó là các công ty Snyk, SentinelOne, Cato Networks, Forter và BigID.
Thay đổi để tồn tại
Các nhà sáng lập Israel luôn hướng các công ty khởi nghiệp của mình bám sát thị trường và giám sát từ xa để “làm phẳng thế giới” một cách hiệu quả, tạo ra lợi thế cạnh tranh lâu dài cho hệ sinh thái công nghệ của Israel.
Thống kê Startup Snapshot cho thấy, 55% trong số 200 công ty khởi nghiệp trong hồ sơ đã thay đổi (hoặc cân nhắc thay đổi) sản phẩm do Covid-19, chủ yếu bằng cách thêm các tính năng mới.
Khoảng 60% công ty khởi nghiệp đã thay đổi chiến lược, chủ yếu bằng cách bán hàng trực tuyến (từ 35% lên 69%) duy trì hoặc tăng doanh số bán hàng kể từ tháng 3/2020.
Các công ty khởi nghiệp của Israel tiến hành những bước nhanh chóng để thích nghi với thế giới mới, trong đó họ phải tìm kiếm khách hàng, quản lý và triển khai từ màn hình ảo xa hàng ngàn dặm.
Một xu hướng kinh tế khác trong năm 2020 là việc các công ty khởi nghiệp của Israel phát hành IPO lên TASE tăng gấp 3 lần so với năm 2019. Xu hướng nội địa hóa được thúc đẩy bởi Covid-19, TASE và các cải cách quy định gần đây như cho phép các công ty nộp hồ sơ bằng tiếng Anh và mở rộng các thỏa thuận niêm yết kép.
Ngày 29/6/2020, TASE đã ra mắt phiên bản tiếng Anh đầu tiên của trang web công ty, “được thiết kế để làm cho thông tin về TASE và các công ty được liệt kê trên đó dễ tiếp cận hơn với các nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt là do sự quan tâm ngày càng tăng của các nhà đầu tư từ khắp nơi trên thế giới đối với các công ty Israel”.
Theo Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đánh giá, nền kinh tế Israel “bước vào đại dịch từ một thế mạnh” do “các biện pháp quyết đoán và kịp thời được đưa ra bởi Ngân hàng Israel khi bắt đầu đại dịch - điều đã giúp duy trì sự ổn định của thị trường và tài chính cũng như khả năng tiếp cận tín dụng”.
“Những con số đầu tư ấn tượng là đáng chú ý vào thời điểm khủng hoảng toàn cầu”, theo Giáo sư Eugene Kandel - Giám đốc điều hành của Start-Up Nation Central.
“Chúng cho thấy sự tin tưởng của các nhà đầu tư toàn cầu đối với “Quốc gia khởi nghiệp” đang trưởng thành”, ông nói.
Với đường lối và chiến lược đúng, các doanh nghiệp Israel hy vọng sẽ gặt hái được nhiều thành công hơn nữa trong thời gian tới.
