Kính viễn vọng không gian James Webb và phát hiện mới về các thiên hà thuở sơ khai

Hoàng Trung Hiếu
Một nghiên cứu mới cho thấy, các lỗ đen có thể là nguyên nhân khiến cho những hiểu biết trước đây về các thiên hà sơ khai thuở vũ trụ mới hình thành là thiếu chính xác.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Các nhà thiên văn học đã phát hiện điều này với sự trợ giúp của kính viễn vọng không gian James Webb (JWST) thuộc Cơ quan Hàng không vũ trụ Mỹ (NASA) - đài quan sát ngoài Trái đất lớn nhất và mạnh nhất hiện nay.

Kính viễn vọng không gian James Webb và phát hiện mới về các thiên hà lúc mới hình thành
Hình ảnh do kính viễn vọng không gian James Webb của NASA ghi lại cho thấy rất nhiều thiên hà. Ánh sáng từ một số trong số chúng đã phải đi mất hơn 13 tỷ năm mới tới được kính thiên văn này. (Nguồn: NASA)

Được đưa vào hoạt động từ tháng 12/2021, kính JWST, trị giá 10 tỷ USD, chuyên phát hiện những nguồn ánh sáng xa xăm trong vũ trụ sâu thẳm, phát ra từ những thiên hà cổ xưa nhất.

Các nhà khoa học đang sử dụng JWST để nghiên cứu vũ trụ thuở sơ khai. Vũ trụ đã giãn nở rất nhiều kể từ khi nó ra đời cách đây khoảng 13,8 tỷ năm sau Vụ nổ lớn (Big Bang).

Khi các nhà thiên văn học nghiên cứu những hình ảnh do JWST ghi lại được về các thiên hà trong vũ trụ thuở sơ khai, họ phát hiện rằng, một số thiên hà đã phát triển rất nhanh.

Đồng tác giả nghiên cứu trên, ông Steve Finkelstein, nhà vật lý thiên văn tại Đại học Texas ở Austin (Mỹ), nói với Space.com: "Nhìn chung, các thiên hà lúc mới sinh ra dường như lớn hơn nhiều lần những gì mà giới khoa học đã biết".

Finkelstein và các đồng nghiệp phát hiện rằng, một số thiên hà sơ khai này thực ra có khối lượng nhỏ hơn nhiều so với thực tế của chúng. Họ đã công bố chi tiết kết luận nghiên cứu của nhóm vào ngày 26/8 vừa qua trên tạp chí Vật lý thiên văn của Mỹ.

Trong nghiên cứu mới, các nhà khoa học tập trung vào 261 thiên hà có tuổi đời khoảng 700 triệu đến 1,5 tỷ năm sau Vụ nổ lớn. Để ước tính khối lượng của các thiên hà, họ thường đo lượng ánh sáng mà một thiên hà phát ra, từ đó tính toán số lượng ngôi sao mà thiên hà có thể sở hữu để tạo ra tất cả lượng ánh sáng đó.

Theo kết quả nghiên cứu, các lỗ đen vũ trụ đã khiến 9 trong số những thiên hà sơ khai này có vẻ sáng hơn nhiều - và do đó có vẻ lớn hơn so với thực tế. Được gọi là lỗ đen vì lực hấp dẫn của chúng mạnh đến mức thậm chí ánh sáng cũng không thể thoát ra, nhưng các chất khí khi bị hút vào lỗ đen sẽ phát sáng rực rỡ do ma sát mà chúng tạo ra khi bị lỗ đen hút vào với tốc độ cao. Các nguồn sáng này khiến các thiên hà có vẻ như chứa nhiều sao hơn thực tế.

"Chúng ta vẫn đang phát hiện nhiều thiên hà hơn dự đoán, mặc dù không có thiên hà nào quá to lớn", tác giả chính của nghiên cứu, bà Katherine Chworowsky, thuộc Đại học Texas, cho biết trong một thông cáo báo chí.

Cơ hội chiêm ngưỡng cực quang rực rỡ trong tháng 6

Cơ hội chiêm ngưỡng cực quang rực rỡ trong tháng 6

Vết đen trên Mặt trời đã tạo ra cực quang rực rỡ vào tháng 5 sẽ sớm "quay mặt" về Trái đất một lần nữa. ...

Phát hiện sốc về doanh trại quân đội La Mã 2.000 năm tuổi trên đỉnh núi

Phát hiện sốc về doanh trại quân đội La Mã 2.000 năm tuổi trên đỉnh núi

Các nhà nghiên cứu Thụy Sỹ đã phát hiện dấu tích của một doanh trại quân đội La Mã 2.000 năm tuổi nằm trên một ...

Na Uy: Phát hiện nhiều hiện vật quý hiếm thời Trung cổ

Na Uy: Phát hiện nhiều hiện vật quý hiếm thời Trung cổ

Mới đây, các nhà nghiên cứu Na Uy trong một cuộc khai quật ở bến cảng Oslo cổ xưa đã tìm được chiếc găng tay ...

Độc đáo ngôi mộ đá 5.700 năm tuổi có thể là nơi an nghỉ của vua Arthur huyền thoại

Độc đáo ngôi mộ đá 5.700 năm tuổi có thể là nơi an nghỉ của vua Arthur huyền thoại

Một ngôi mộ đá cổ 5.700 năm tuổi có thể là nơi an nghỉ của vị vua huyền thoại nổi tiếng nhất nước Anh.

Tìm thấy nơi có thể là đảo Atlantis huyền thoại?

Tìm thấy nơi có thể là đảo Atlantis huyền thoại?

Các nhà khoa học Tây Ban Nha vừa phát hiện một số hòn đảo đã chìm xuống đại dương từ hàng triệu năm trước ở ...

(theo Live Science)

Đọc thêm

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 26/4/2026, Lịch vạn niên ngày 26 tháng 4 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 26/4/2026, Lịch vạn niên ngày 26 tháng 4 năm 2026

Lịch âm 26/4. Lịch âm hôm nay 26/4/2026? Âm lịch hôm nay 26/4. Lịch vạn niên 26/4/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 26/4/2026: Tuổi Sửu công việc sáng tạo

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 26/4/2026: Tuổi Sửu công việc sáng tạo

Xem tử vi 26/4 - tử vi 12 con giáp hôm nay 26/4/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Giá vàng hôm nay 26/4/2026 'lặng sóng' cuối tuần, sức hấp dẫn của vàng đã hết, nghịch lý đang chi phối thị trường kim loại quý?

Giá vàng hôm nay 26/4/2026 'lặng sóng' cuối tuần, sức hấp dẫn của vàng đã hết, nghịch lý đang chi phối thị trường kim loại quý?

Giá vàng hôm nay 26/4/2026 'lặng sóng' cuối tuần, sức hấp dẫn của vàng đã hết, nghịch lý đang chi phối thị trường kim loại quý...
Kiều bào đồng hành cùng Phú Thọ, Lạng Sơn thúc đẩy đầu tư và phát triển

Kiều bào đồng hành cùng Phú Thọ, Lạng Sơn thúc đẩy đầu tư và phát triển

Ngày 25/4, sau Lễ dâng hương tại Khu Di tích lịch sử Đền Hùng, Đoàn kiều bào đã có các buổi làm việc với lãnh đạo tỉnh Phú Thọ và ...
Xuân Son kém may, Thép xanh Nam Định hòa Becamex TP. Hồ Chí Minh

Xuân Son kém may, Thép xanh Nam Định hòa Becamex TP. Hồ Chí Minh

Xuân Son không thể ghi bàn, CLB Thép Xanh Nam Định thoát thua Becamex TP. Hồ Chí Minh nhờ pha đá phạt thần sầu của Tuấn Dương.
Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Những hoạt động trí óc như đọc sách, viết, học ngoại ngữ và giải đố chữ có liên quan mật thiết đến việc giảm nguy cơ suy giảm nhận thức.
Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Quá trình chuyển giao quyền lực tại Myanmar từ chính quyền quân sự sang chính phủ dân sự chính danh đã bắt đầu.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Việc G7 tổ chức cuộc họp khẩn cấp về nguồn cung dầu mỏ tại Paris là để khẳng định vai trò trung tâm của nhóm trong định hình kinh tế và quản trị toàn cầu.
Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã lên đường sang Washington trong chuyến thăm 4 ngày (từ ngày 18/3).
Tính toán phía sau Lá chắn châu Mỹ

Tính toán phía sau Lá chắn châu Mỹ

Sự ra đời của 'Lá chắn châu Mỹ' có thể coi là bước đi đầu tiên nhằm hiện thực hóa tham vọng của Washington giữ vai trò và vị thế áp đảo tại Tây bán ...
Kỳ họp Lưỡng hội Trung Quốc: Tầm nhìn cho phát triển chất lượng cao

Kỳ họp Lưỡng hội Trung Quốc: Tầm nhìn cho phát triển chất lượng cao

Kỳ họp Lưỡng hội Trung Quốc được kỳ vọng vạch tầm nhìn thúc đẩy phát triển chất lượng cao và duy trì đà cải cách của Trung Quốc.
Cơ hội vàng với bà Takaichi Sanae

Cơ hội vàng với bà Takaichi Sanae

Quyết định giải tán Hạ viện được cho là bước đi được tính toán kỹ lưỡng của nữ Thủ tướng Nhật Bản nhằm thiết lập ưu thế vững chắc trên chính trường xứ sở mặt ...
Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Sau khi căng thẳng xung đột biên giới Campuchia - Thái Lan leo thang vào giữa năm 2025, Trung Quốc đã liên tục tiến hành các nỗ lực trung gian nhằm thúc đẩy hòa bình ...
Kinh tế Mỹ 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng' khi cú sốc nguồn cung ở châu Á đang lan rộng

Kinh tế Mỹ 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng' khi cú sốc nguồn cung ở châu Á đang lan rộng

Theo CNN, cú sốc nguồn cung đang leo thang ở châu Á hiện sắp lan tới nước Mỹ, cho thấy nền kinh tế hàng đầu thế giới 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng'.
The Economist: Guyana – Quốc gia nhỏ được hưởng lợi lớn từ xung đột Trung Đông

The Economist: Guyana – Quốc gia nhỏ được hưởng lợi lớn từ xung đột Trung Đông

Theo The Economist, Guyana đã trở thành quốc gia được hưởng lợi từ việc giá dầu tăng cao do xung đột tại Trung Đông.
Châu Âu chi 28 tỷ USD để mua một mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng Trung Đông

Châu Âu chi 28 tỷ USD để mua một mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng Trung Đông

EU vừa công bố hàng loạt biện pháp khẩn cấp nhằm giảm thiểu tác động cho nền kinh tế trước tình trạng chi phí năng lượng tăng vọt.
Kinh tế Mỹ: Tổng thống Trump trấn an người dân về việc giá xăng tăng cao

Kinh tế Mỹ: Tổng thống Trump trấn an người dân về việc giá xăng tăng cao

Trong bối cảnh giá xăng dầu tăng cao, người dân Mỹ quan tâm đến giá cả hơn, thay vì các học thuyết kinh tế của chính quyền Tổng thống Trump.
Foreign Affairs: Căng thẳng Mỹ-Iran đang tạo thêm lợi thế cho Trung Quốc

Foreign Affairs: Căng thẳng Mỹ-Iran đang tạo thêm lợi thế cho Trung Quốc

Theo Foreign Affairs, căng thẳng Mỹ-Iran không đem lại lợi ích chiến lược rõ ràng cho Mỹ trong cạnh tranh với Trung Quốc.
Phiên bản di động