Lễ Tết Thanh minh 2024 là ngày nào? Nguồn gốc và ý nghĩa của lễ Tết Thanh minh

Tết Thanh minh là một sự kiện tâm linh quan trọng của người Việt. Trong ngày này, người dân thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, bày tỏ lòng thành kính với tổ tiên.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Lễ Tết Thanh minh 2024 là ngày nào? Nguồn gốc và ý nghĩa của lễ Tết Thanh minh
Mâm cỗ cúng Tết Thanh minh theo phong tục địa phương. (Nguồn: MT&CS)

Vậy lễ Tết Thanh minh 2024 là ngày nào? Nguồn gốc, ý nghĩa của lễ Tết Thanh minh ra sao sẽ được thông tin chi tiết trong bài viết dưới đây!

Lễ Tết Thanh minh 2024 là ngày nào?

Tết Thanh minh thường không có ngày cố định mà thời gian sẽ bắt đầu từ ngày 4-5/4, sau khi kết thúc Tiết Thanh minh và kết thúc vào khoảng ngày 20-21/4 Dương lịch. Năm 2024, Tết Thanh minh rơi vào thứ Năm ngày mùng 4/4 Dương lịch nhằm ngày 26/2 Âm lịch.

Vào ngày lễ này, con cháu tụ họp lại về thăm mộ ông bà tổ tiên, cùng nhau dọn dẹp và bày biện mâm cúng tươm tất dâng tổ tiên, cầu mong phù hộ các thành viên trong gia đình bình an, khỏe mạnh.

Nguồn gốc lễ Tết Thanh minh

Tiết Thanh minh là tiết thứ 5 trong 24 tiết khí được lập lịch theo quan niệm của các quốc gia phương Đông, bắt đầu sau ngày lập Xuân 45 ngày và sau Đông chí 105 ngày. Thanh minh trong nghĩa đen là khí trời mát mẻ, quang đãng. Tiết thanh minh kéo dài khoảng 15-16 ngày và ngày đầu tiên được gọi là Tết Thanh minh.

Ý nghĩa của lễ Tết Thanh minh

Theo truyền thống của người Việt Nam, Tết Thanh minh là ngày con cháu hướng về cội nguồn tổ tiên. Dù đi làm xa thì vào ngày này cũng về tụ họp để tảo mộ, quây quần, làm mâm cúng tổ tiên tươm tất để thể hiện lòng thành kính với ông bà.

Khi đi tảo mộ, người dân thường sửa sang, quét dọn mộ phần của gia đình mình và những nấm mồ vô chủ hoặc những mộ phần ít người viếng thăm. Mọi người cũng thắp cho mỗi ngôi mộ xung quanh một nén thương để tỏ tấm lòng với người đã khuất.

Ngoài ra, ngày lễ này còn dạy con cháu biết kính trọng, yêu thương, thể hiện lòng hiếu thảo đối với ông bà, cha mẹ khi còn sống, làm trọn đạo lý “uống nước nhớ nguồn” tốt đẹp mà tổ tiên đã dạy dỗ.

Những việc thường làm trong ngày Tết Thanh minh

Trong ngày Tết Thanh minh, người dân Việt Nam thường có tập tục đi tảo mộ ông bà tổ tiên. Con cháu đến nghĩa trang để sửa sang, dọn dẹp, chuẩn bị lễ vật và thắp hương cho mộ phần.

Sau khi tảo mộ xong, con cháu về dâng mâm cơm cúng gia tiên đã chuẩn bị sẵn trước đó, cùng sum vầy, trò chuyện và ăn uống với nhau để gắn kết tình nghĩa gia đình.

Cúng Tết Thanh minh cần chuẩn bị lễ vật gì?

Tùy theo phong tục từng địa phương, mâm cúng Tết Thanh minh sẽ khác nhau, nhưng chủ yếu vẫn là một mâm cơm dâng ông bà tổ tiên.

Lễ vật cúng Tết Thanh minh thường bao gồm xôi, gà, cơm, canh măng, miến xào, trầu cau, hoa quả, tiền vàng, hoa, hương, đèn cầy.

Cách cúng ở ngoài mộ:

Sau khi tảo mộ xong, gia chủ bắt đầu sắp xếp đồ cúng. Hoa quả và tiền vàng được đặt chung, nhưng lễ mặn thì đặt riêng. Sau đó, gia chủ thắp nhang, đèn, cắm 1 hoặc 3 nén nhang và vái 3 lần để bày tỏ lòng thành với thổ công thổ địa, tiếp đó là mời gia tiên về và bắt đầu đọc bài khấn vái cho tiết thanh minh.

Trong lúc chờ hương tàn, gia chủ cùng các thành viên ra khu lăng mộ của gia đình để thắp hương và xin phép dọn dẹp. Khi tuần hương được 2/3 thì gia chủ có thể tạ lễ, hóa vàng, xin lộc rồi ra về.

Cách cúng tại gia:

Trước khi cúng, gia chủ cần dọn dẹp nhà cửa và bàn thờ tổ tiên sạch sẽ, sắp xếp đồ dùng ngăn nắp. Chuẩn bị mâm cỗ sẵn để cúng sau khi cúng thanh minh ở mộ về. Khi cúng, gia chủ thắp hương khấn vái tương tự như các tục cúng khác, nên thành tâm và thể hiện lòng thành kính với tổ tiên.

Những lưu ý trong ngày Tết Thanh minh

Khi đi tảo mộ ngày Tết Thanh minh, bạn cần lưu ý một số vấn đề sau:

Trước khi dọn dẹp mộ phần, nên thắp hương khấn gia tiên để xin phép. Phát quang cỏ rậm, đắp bồi thêm đất, trồng thêm hoa tươi và quét dọn khu vực xung quanh thật sạch sẽ.

Tránh dẫm đạp lên mộ hay đá đồ cúng khi đi ngang qua phần mộ của người khác.

Phụ nữ đang trong thời kỳ kinh nguyệt, phụ nữ có thai, người bị phong hàn thấp khớp không nên đi tảo mộ.

Hạn chế chụp ảnh, quay video tại khu vực nghĩa trang.

Không nên nói chuyện lớn tiếng, la hét, cười đùa hay bàn tán, chỉ trỏ vào người khác khi đi tảo mộ để thể hiện lòng thành kính với người đã khuất.

Hy vọng qua bài viết này, bạn sẽ biết thêm nhiều hơn về ngày lễ Tết Thanh minh để cùng gia đình đi tảo mộ, cùng sum vầy và tưởng nhớ tổ tiên của mình.

Lưu ý: Thông tin bài viết chỉ mang tính tham khảo!

Hoa hậu Huỳnh Trần Ý Nhi đại diện nhan sắc Việt dự thi Miss World 72

Hoa hậu Huỳnh Trần Ý Nhi đại diện nhan sắc Việt dự thi Miss World 72

Đăng quang Miss World Vietnam 2023, Huỳnh Trần Ý Nhi sẽ đại diện Việt Nam ghi danh tại cuộc thi nhan sắc lớn nhất thế ...

Hoa hậu Ý Nhi, Thanh Thủy gây sốt trên mạng xã hội trước thềm thi nhan sắc quốc tế

Hoa hậu Ý Nhi, Thanh Thủy gây sốt trên mạng xã hội trước thềm thi nhan sắc quốc tế

Thông tin Hoa hậu Thanh Thủy đại diện Việt Nam tại Miss International 2024 và Hoa hậu Ý Nhi chinh chiến tại cuộc thi Miss ...

Khán giả vui mừng khi NSND Công Lý trở lại vai diễn phim truyền hình Trạm cứu hộ trái tim

Khán giả vui mừng khi NSND Công Lý trở lại vai diễn phim truyền hình Trạm cứu hộ trái tim

Tạo hình vẻ ngoài già nua với râu tóc bạc của NSND Công Lý khiến khán giả truyền hình bất ngờ vì không đúng với ...

Dàn nghệ sĩ hải ngoại khen và chúc mừng đạo diễn Trấn Thành ra mắt phim Mai ở Mỹ

Dàn nghệ sĩ hải ngoại khen và chúc mừng đạo diễn Trấn Thành ra mắt phim Mai ở Mỹ

Tối 20/3 (giờ California, Mỹ), vợ chồng Trấn Thành và Hari Won dự buổi chiếu ra mắt phim Mai tại Orange County, giữa những lời ...

Thành viên đội tuyển Việt Nam chúc mừng sinh nhật HLV Philippe Troussier

Thành viên đội tuyển Việt Nam chúc mừng sinh nhật HLV Philippe Troussier

Trong bữa cơm trưa ngày 21/3, HLV Philippe Troussier được các thành viên đội tuyển Việt Nam tổ chức sinh nhật tuổi 69.

Đọc thêm

Ngành điều Việt Nam: Từ công xưởng chế biến tới bài toán thương hiệu

Ngành điều Việt Nam: Từ công xưởng chế biến tới bài toán thương hiệu

Tháng 4/2026, Việt Nam chi gần 943 triệu USD nhập khẩu hạt điều thô – mức cao nhất từ trước tới nay trong một tháng.
GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

Các công nghệ của GE Vernova đang đóng góp khoảng 30% sản lượng điện tại Việt Nam, giữ vai trò quan trọng trong đảm bảo an ninh năng lượng quốc ...
Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Việt Nam đang bắt kịp xu hướng của thế giới khi triển khai xăng sinh học E10, đồng thời có thể nâng lên xăng E15 hoặc E20...
Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Sáng 16/5, tại di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã diễn ra vòng thi cấp thành phố của cuộc thi Chính tả Pháp ngữ thường niên.
Xuất khẩu dầu của Iraq lao dốc mạnh vì một nguyên nhân

Xuất khẩu dầu của Iraq lao dốc mạnh vì một nguyên nhân

Iraq cho biết xuất khẩu dầu của nước này qua eo biển Hormuz đã giảm mạnh xuống chỉ còn 10 triệu thùng trong tháng 4.
Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung tại Đà Nẵng vừa được phát động, tiếp tục lan tỏa giáo dục STEM trong học sinh phổ thông...
Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Sáng 16/5, tại di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã diễn ra vòng thi cấp thành phố của cuộc thi Chính tả Pháp ngữ thường niên.
Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung tại Đà Nẵng vừa được phát động, tiếp tục lan tỏa giáo dục STEM trong học sinh phổ thông...
Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội

Toàn văn phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày truyền thống Đại học Quốc gia Hà Nội.
AJC Job Fair 2026: Điểm hẹn kết nối sinh viên và thị trường lao động

AJC Job Fair 2026: Điểm hẹn kết nối sinh viên và thị trường lao động

Sáng 16/5, tại khuôn viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền, Ngày hội việc làm AJC Job Fair 2026 với chủ đề 'Mảnh ghép của tương lai' (Piece of Future) đã được tổ chức.
23 dự án tranh tài tại vòng bán kết cuộc thi "Dự án khởi nghiệp thanh niên nông thôn" khu vực miền Trung

23 dự án tranh tài tại vòng bán kết cuộc thi "Dự án khởi nghiệp thanh niên nông thôn" khu vực miền Trung

Cuộc thi khởi nghiệp thanh niên nông thôn khu vực miền Trung năm 2026 đã bước vào vòng bán kết với sự tham gia của 23 dự án tiêu biểu.
Chi tiết các điểm thi vào lớp 10 tại TP. Hồ Chí Minh năm 2026

Chi tiết các điểm thi vào lớp 10 tại TP. Hồ Chí Minh năm 2026

Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại TP. Hồ Chí Minh năm 2026 sẽ diễn ra tại 242 điểm thi, bao gồm cả điểm thi thường và chuyên, tích hợp.
Vỏ chanh và những lợi ích sức khỏe nhưng cần dùng đúng cách

Vỏ chanh và những lợi ích sức khỏe nhưng cần dùng đúng cách

Vỏ chanh không phải là phần bỏ đi như nhiều người vẫn nghĩ. Nếu biết tận dụng hợp lý, đây sẽ là một nguyên liệu tự nhiên hữu ích cho sức khỏe.
Lương y - Tiến sĩ danh dự Nguyễn Bá Nho và hành trình phát triển Đông Nam Dược Sóc Sơn

Lương y - Tiến sĩ danh dự Nguyễn Bá Nho và hành trình phát triển Đông Nam Dược Sóc Sơn

Lương y - Tiến sĩ danh dự Nguyễn Bá Nho là một trong những người có nhiều năm gắn bó với lĩnh vực đông y, đồng thời dành nhiều tâm huyết cho việc phát triển ...
Chuyên gia dinh dưỡng chỉ tên 4 loại thực phẩm có hại cho thận

Chuyên gia dinh dưỡng chỉ tên 4 loại thực phẩm có hại cho thận

Thịt chế biến sẵn, đồ ăn đóng gói hay nước ngọt nhiều đường là những thực phẩm chuyên gia cảnh báo sẽ tàn phá thận nếu tiêu thụ thường xuyên.
Uống nước dừa đúng cách: Bổ sung điện giải, không lo tăng cân

Uống nước dừa đúng cách: Bổ sung điện giải, không lo tăng cân

Nước dừa là thức uống giải khát được nhiều người yêu thích trong mùa Hè nhờ vị thanh mát, giàu khoáng chất và khả năng bổ sung nước, điện giải.
Virus Hanta: WHO phát cảnh báo nóng, nguy cơ thêm ca nhiễm sau ổ dịch trên du thuyền MV Hondius

Virus Hanta: WHO phát cảnh báo nóng, nguy cơ thêm ca nhiễm sau ổ dịch trên du thuyền MV Hondius

WHO cảnh báo có thể xuất hiện thêm ca virus Hanta sau ổ dịch trên du thuyền MV Hondius khiến ba người tử vong.
5 thói quen đơn giản giúp giảm cân hiệu quả mỗi ngày

5 thói quen đơn giản giúp giảm cân hiệu quả mỗi ngày

Chỉ cần thay đổi vài thói quen nhỏ như ăn đúng bữa, đi bộ nhiều hơn, hạn chế uống nhiều nước sát giờ ngủ, cũng giúp giảm cân, đốt mỡ hiệu quả.
Phiên bản di động