Những chiếc máy bay Nga 'đúng người, sai thời điểm'

Những chiếc máy bay này từng có khả năng thay đổi ngành hàng không nước Nga, nhưng đã rơi vào quên lãng do chiến tranh và khủng hoảng kinh tế.

Nga chấm dứt kỷ nguyên Mỹ thống lĩnh thị trường vũ khí toàn cầu?

Máy bay chiến đấu S-47 xuất hiện vào cuối những năm 1990 mà lẽ ra có thể thay thế vị trí của máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm Su-57 của Nga. (Nguồn: Sputnik)

Máy bay của Liên Xô trước kia hay Nga bây giờ luôn được xếp trong danh sách những máy bay tốt nhất thế giới, cùng với máy bay của Mỹ và Pháp.

Trong suốt thế kỷ 20, các kỹ sư Nga đã phát triển nhiều dự án tiềm năng có thể thay đổi bộ mặt của ngành hàng không thế giới, cũng như hứa hẹn sự thành công về mặt thương mại.

Tuy nhiên, vì nhiều lý do, một số loại máy bay không được đưa vào sản xuất hàng loạt. Chiến tranh hoặc tình trạng trì trệ kinh tế vào thời điểm đó đã khiến những mẫu máy bay này trở nên .

Dưới đây là ba dự án máy bay trong quá khứ sinh sai thời điểm mà bạn có thể chưa bao giờ nghe tới.

Máy bay chiến đấu Su-47

Máy bay chiến đấu S-47 xuất hiện vào cuối những năm 1990 mà lẽ ra có thể thay thế vị trí của máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm Su-57 của Nga.

Su-47 được coi là một trong những chiếc máy bay độc lạ nhất thế giới. Thiết kế đặc thù là cánh quét ngược giúp cải thiện khả năng điều khiển ở tốc độ thấp, khả năng hạn chế tầm nhìn của radar trong quá trình cất cánh và hạ cánh, cũng như tăng hiệu quả khí động học của máy bay phản lực.

Tuy nhiên, chính sự độc đáo này đã trở thành lý do khiến chiếc máy bay này không được quân đội Nga chấp nhận.

Tổng biên tập tạp chí “Homeland Arsenal” Viktor Murahovsky, lý giải Su-47 quá đắt và không phù hợp để sản xuất hàng loạt.

Để tạo ra những cánh quét ngược cần sử dụng vật liệu composite sợi carbon đắt tiền. Vì vậy, quân đội Nga đã cân nhắc hoãn dự án chờ đợi điều kiện kinh tế tốt hơn.

“Sau đó, công ty Sukhoi đã đưa ra dự án Su-57 và mọi người đều quên mất chiếc máy bay phản lực cánh quét ngược đó”, ông Viktor Murahovsky nói.

Tuy nhiên, vị chuyên gia này cho biết Su-47 không hẳn uổng phí vì máy bay này sau đó đã được sử dụng để thử nghiệm các công nghệ nhằm triển khai trên máy bay chiến đấu Su-57.

Theo đó, công ty Sukhoi đã thử nghiệm các công nghệ tàng hình của tàu lượn và vị trí đặt vũ khí bên trong thân máy bay Su-47 để giảm khả năng hiển thị của máy bay trên radar. Cả hai công nghệ này đều đã được hiện đại hóa và hiện được sử dụng trong máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm Su-57.

Mô hình máy bay thương mại S-21 của Sukhoi. (Nguồn: vitalykuzmin)

Máy bay thương mại S-21

Máy bay chở khách S-21 được coi là tiêu chuẩn cho tiến bộ kỹ thuật trong những năm 1980 với nhiều điểm đáng chú ý ở mọi khía cạnh.

Riêng vẻ ngoài của nó trông giống như một chiếc máy bay đến từ tương lai, và nó từng hứa hẹn sẽ giành được vị trí thích hợp trên thị trường thương mại hàng không. Tuy nhiên, nó đã không được đi vào sản xuất, mặc dù được tài trợ bởi các nhà đầu tư tư nhân.

Tổng biên tập tạp chí “Homeland Arsenal” cho biết S-21 chính là một trong những nguyên mẫu máy bay phản lực siêu thanh thương mại đầu tiên trên thị trường. Và đáng lẽ Sukhoi có thể tham gia mạnh hơn vào phân khúc này từ nhiều năm trước. Nhưng chuyện xảy ra với S-21 cũng tương tự như Su-47, đó là vấn đề tiền đâu?

Theo ông Viktor Murahovsky, sau khi Liên Xô tan rã, quân đội Nga thực sự không còn tiền để trả lương cho các sĩ quan và binh lính cũng như các kỹ sư của mình. Chưa kể đến việc đầu tư hàng triệu USD vào việc phát triển máy bay.

“Và tình hình chỉ được cải thiện trong những năm 2000, khi giá dầu và khí đốt tăng. Kể từ đó, Moscow mới bắt đầu trở lại các chương trình mua và phát triển vũ khí trị giá hàng tỷ USD”, vị chuyên gia này đề cập.

Một trong những chương trình đó vẫn còn được áp dụng cho đến ngày nay. Đó là, Nga đã đầu tư khoảng 300 tỷ USD vào phát triển và mua lại vũ khí cho đến năm 2027. Số tiền này sẽ được sử dụng để tạo ra các hệ thống chiến lược, hàng không và mặt đất mới nhằm sử dụng cho việc tái vũ trang toàn quân.

Máy bay BB-21 của Liên Xô ra đời vào cuối những năm 1930. Đây là chiếc máy bay đầu tiên trên thế giới có lắp súng trên cánh. (Nguồn: Russia Beyond)

Máy bay BB-21 của Liên Xô ra đời vào cuối những năm 1930, là chiếc máy bay đầu tiên trên thế giới có lắp súng trên cánh. (Nguồn: Russia Beyond)

Máy bay đầu tiên trên thế giới có súng trên cánh

Máy bay BB-21 của Liên Xô ra đời vào cuối những năm 1930. Đây là chiếc máy bay đầu tiên trên thế giới có lắp súng trên cánh.

“Trước đó, máy bay chỉ sử dụng súng máy ở phía trước hoặc phía sau buồng lái. Thời điểm đó, các kỹ sư Liên Xô đã trình làng một chiếc monoplane (loại máy bay có một phi cơ chính) với súng điều khiển từ xa trên cánh”, chuyên gia Viktor Murahovsky lưu ý.

Dự án đã được quân đội thông qua, nhưng không thể thành hiện thực và đưa vào sản xuất hàng loạt do Liên Xô bị quân đội Đức tấn công vào năm 1941. Chiến tranh khiến tất cả các cơ sở sản xuất phải chuyển sang sản xuất máy bay Yak-1. Mặc dù máy móc Yak-1 kém hơn về mặt kỹ thuật và hỏa lực cũng không bằng, nhưng Liên Xô không có lựa chọn nào khác.

BB-21 được trang bị hai khẩu pháo cỡ nòng cao và hai súng máy trên mỗi cánh. Nó cũng có một súng máy ở phần phía sau để bảo vệ máy bay trong các cuộc chiến đấu trên không và các cuộc tấn công từ đằng sau.

Máy bay BB-21 có thể đạt tốc độ lên đến 400 km/h và bay ở độ cao lên tới 6.650m, những điều khá đột phá vào thời điểm cuối những năm 1930.