Ngày vì nạn nhân chất độc da cam Việt Nam 10/8

Thảm họa da cam Việt Nam: Câu chuyện về những nhân chứng sống

Hà Anh
60 năm trôi qua, nỗi buồn chiến tranh vẫn còn đó, nhưng những câu chuyện về tình người cùng sự vươn lên đầy nghị lực của nạn nhân chất độc da cam đã góp phần tạo nên những góc sáng trong bức tranh về thảm họa da cam tại Việt Nam.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Vượt lên nghịch cảnh

Nhập ngũ tại đơn vị Trung đoàn 165 Sư đoàn 312, sau gần một năm được huấn luyện trong quân ngũ, tháng 6/1963 chàng trai Phạm Ngọc Thất quê quán thôn Ngọc Trúc, xã Minh Hoàng, huyện Phù Cừ, tỉnh Hưng Yên bắt đầu với nhiệm vụ lái xe vận chuyển lương thực, vũ khí cho chiến trường.

Hơn mười năm rong ruổi làm nhiệm vụ qua những cánh rừng Trường Sơn bạt ngàn nắng gió, chàng lính trẻ nào hay biết những vạt rừng xám bụi, những con suối đơn vị dừng chân nghỉ nấu ăn vội vã cho qua bữa đã để lại trong cơ thể anh chất độc chết người có tên dioxin.

Thảm họa da cam Việt Nam: Câu chuyện về những nhân chứng sống
Hoạt động nghĩa tình dành cho nạn nhân chất độc da cam/dioxin. (Nguồn: Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An)

Khi đất nước đã hoàn toàn thống nhất, thiếu úy Phạm Ngọc Thất trở về với gia đình, làm ruộng tại quê nhà nhưng đáng buồn là 4 trong số 6 người con bị lây nhiễm chất độc da cam từ bố.

Khi người con sinh năm 1969 qua đời, 2 trong số 3 người con còn lại đều ở tình trạng "đặt đâu nằm đấy", mọi sinh hoạt cá nhân đều trông vào sự chăm sóc của bố mẹ.

Không cam chịu khó khăn, ông Thất luôn động viên vợ con vượt lên số phận nghiệt ngã để vui sống và hòa nhập cộng đồng. Tại nơi sinh sống, gia đình ông tích cực tham gia các hoạt động xã hội của địa phương.

Được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, các cấp ủy chính quyền, sự chăm lo của xã hội, sự giúp đỡ của các ban ngành đoàn thể, địa phương, bà con thôn xóm…, từ những khó khăn tưởng như không gượng dậy nổi ấy dần dần gia đình ông Thất đã vượt qua, đã đứng lên cùng bà con quê hương xây dựng cuộc sống ngày một tốt hơn.

Tham gia chiến trường Trường Sơn từ năm 1968-1974, cựu chiến binh Đinh Văn Phong trở về quê hương với cơ thể bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam cùng nhiều bệnh tật hành hạ. Từ Thanh Hóa, ông Phong quyết định vào Đồng Nai lập nghiệp với hai bàn tay trắng trong hoàn cảnh con cái bệnh tật.

Với tinh thần người lính Bác Hồ, ông đã tích cực hòa nhập cộng đồng và trở thành Chi hội trưởng Chi hội Cựu chiến binh, Chi hội trưởng Hội Người cao tuổi. Cũng nhờ từ sự giúp đỡ của đồng đội, bạn bè và xã hội, sau nhiều năm cần cù lao động, ông mua được đất lập vườn, chăn nuôi đến nay đã có nơi ăn, chốn ở đàng hoàng với thu nhập khoảng 300 triệu đồng/năm.

Cũng là nạn nhân chất độc da cam, nhưng trong suốt những năm qua, ông Thái Doãn Hòa tại xã Hạnh Lâm, Thanh Chương, Nghệ An lại là người trực tiếp chăm sóc giúp đỡ nạn nhân vượt qua khổ đau bệnh tật vươn lên trong cuộc sống hòa nhập cộng đồng.

Như nhiều cựu chiến binh không may mắn khác, ông phải chứng kiến cảnh ba đứa con đầu sinh ra thân hình không trọn vẹn, cứ 5 đến 10 tháng tuổi lần lượt qua đời. Nỗi đau chưa dừng lại đó, đứa con gái thứ tư của ông lại bị thiểu năng trí tuệ và bị liệt toàn thân.

Dù hoàn cảnh nghiệt ngã nhưng khi nghĩ đến biết bao gia đình đồng đội chung cảnh ngộ, ông Hòa đã không buông xuôi theo số phận mà phấn đấu vươn lên, gác lại đau thương để bươn chải làm ăn sinh sống và nuôi dưỡng chăm sóc vợ con.

“Ở bất cứ hoàn cảnh nào, nếu có sự nỗ lực vượt khó vươn lên cùng với sự động viên giúp đỡ của nhà nước và cộng đồng xã hội, chắc chắn chúng ta sẽ thành công. Xã hội sẽ ghi nhận tinh thần vượt khó của những nạn nhân tàn nhưng không phế”. (Cựu chiến binh Đinh Văn Phong)

Là trụ cột của gia đình có ba người là nạn nhân chất độc da cam nhưng ông luôn cố gắng nỗ lực hết mình giữ vững gia đình luôn hòa thuận êm ấm. Đặc biệt, từ khi được Hội nạn nhân chất độc da cam xã bầu làm Chủ tịch Hội, ông luôn gương mẫu, nhiệt tình trong công việc, động viên kịp thời các hội viên có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, ốm đau, bệnh tật...

Bản thân ông không buông xuôi với số phận mà luôn tìm tòi học hỏi những kinh nghiệm làm ăn hay cùng với đức cần cù, sáng tạo để mở rộng diện tích khai hoang, nhận rừng trồng cây nguyên liệu giấy, phát triển chăn nuôi trâu, bò sinh sản cùng các loại gia súc gia cầm, tăng nguồn thu nhập kinh tế cho gia đình.

Qua đây, ông đã vận động nhiều nạn nhân và gia đình nạn nhân phát triển kinh tế, trồng cây nguyên liệu, cây ăn quả có thu nhập cao, chăn nuôi trâu bò trang trại, xây dựng mô hình làm kinh tế giỏi.

Tấm lòng của những lãnh đạo Hội

Sau nhiều năm phục vụ trong quân đội, cựu chiến binh Nguyễn Thanh Bình trở về địa phương công tác và vận động thành lập Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên rồi được bầu làm Chủ tịch Hội.

Với suy nghĩ bản thân là đảng viên và một cựu chiến binh, ông Bình rất tự hào vì được tin tưởng giao nhiệm vụ làm việc nghĩa vì đồng đội - những người tham gia kháng chiến chống Mỹ bị nhiễm chất độc hóa học, đang gặp rất nhiều khó khăn.

Hơn nữa, công việc này là dịp tốt để ông được tham gia thực hiện chính sách của Đảng và Nhà nước giải quyết hậu quả chất độc hóa học sau chiến tranh.

Bởi vậy, trong suốt nhiều năm qua, ông và Ban chấp hành Hội nỗ lực làm tốt vai trò cầu nối giữa nạn nhân với cộng đồng xã hội, đóng góp tinh thần và vật chất chung tay cùng cấp ủy chính quyền chăm sóc giúp đỡ nạn nhân.

Hội thường xuyên phối hợp với Hội chữ thập đỏ huyện tổ chức bếp ăn miễn phí, một tuần hai bữa cho nạn nhân chất độc da cam các xã, thị trấn khi phải nằm viện điều trị bệnh dài ngày tại Trung tâm y tế huyện.

Thảm họa da cam Việt Nam: Câu chuyện về những nhân chứng sống
Các nạn nhân và gia đình nạn nhân chất độc da cam/dioxin thường xuyên quan tâm, chia sẻ khó khăn. (Nguồn: Hội nạn nhân chất độc da cam.dioxin huyện Võ Nhai, tỉnh Thái Nguyên)

Tại tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, ông Nguyễn Đình Thao - Chủ tịch Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin và Bảo trợ xã hội thành phố Bà Rịa cũng là một lãnh đạo Hội tích cực trong việc vận động tài trợ để xây dựng quỹ giúp đỡ cho các nạn nhân chất độc da cam.

Không chỉ quan tâm đến tâm tư tình cảm, lo cho từng gia đình khi có người ốm đau hoạn nạn, tang gia, Hội còn hỗ trợ sinh kế “Trao cần câu” bằng cách cho 22 gia đình nạn nhân đặc biệt khó khăn vay từ 5 triệu đồng đến 100 triệu đồng để kinh doanh sản xuất tạo ra thu nhập, cải thiện cuộc sống.

Thời gian tới, ông Thao sẽ tiếp tục cùng Hội duy trì và mở rộng chương trình “Sinh kế cầm tay chỉ việc” nhằm dạy nghề cho những nạn nhân có hoàn cảnh khó khăn, sử dụng nguồn quỹ Hội cho nhiều nạn nhân vay làm kinh tế gia đình, thoát nghèo, vươn lên hòa nhập cộng đồng.

Những năm gần đây, Hội nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh Bến Tre luôn là điểm sáng trong hoạt động tương trợ và giúp đỡ những nạn nhân chất độc da cam tại địa phương.

Với vai trò là người đứng đầu trong hoạt động Hội, Chủ tịch Lê Thị Thanh Vân luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, hết lòng vì nạn nhân chất độc da cam/dioxin cùng với nhiều sáng kiến như dự án sinh kế, vận động nguồn lực xã hội hơn 2 tỷ đồng hỗ trợ vốn cho 290 hộ nuôi bò sinh sản, kết hợp trồng nấm, mua bán nhỏ, đề án “an cư lạc nghiệp” vận động hỗ trợ nhà tình thương, hỗ trợ khởi nghiệp nuôi bò sinh sản.

Bà Vân cũng là người đã nghiên cứu, đề xuất Ban chấp hành Hội vận động nguồn lực xã hội trợ cấp thường xuyên hàng tháng cho 926 hộ nạn nhân chất độc da cam nghèo, bệnh tật nặng với tổng số tiền hơn 10,6 tỷ đồng, góp phần với Đảng và Nhà nước thực hiện tốt chính sách xã hội với các nạn nhân chiến tranh khắc phục hậu quả chất độc hóa học trong chiến tranh.

Cách đây tròn 60 năm, ngày 10/8/1961, quân đội Mỹ đã tiến hành vụ rải chất độc hóa học đầu tiên xuống miền Nam, mở đầu cuộc chiến tranh hóa học của Mỹ ở Việt Nam, nhằm triệt hạ nguồn sinh sống của nhân dân ta, ngăn chặn bước tiến của các lực lượng vũ trang cách mạng. Đây là cuộc chiến tranh hóa học có quy mô lớn nhất, kéo dài nhất, gây hậu quả thảm khốc nhất trong lịch sử nhân loại.

Trong chiến tranh ở Việt Nam, quân đội Mỹ đã sử dụng khoảng 15 triệu tấn bom đạn và khoảng 80 triệu lít chất độc hóa học, 61% trong số đó là chất độc da cam/dioxin. Sau chiến tranh, ước tính số bom, mìn, vật nổ còn sót lại khoảng 800.000 tấn, làm ô nhiễm khoảng 6,13 triệu ha đất và có khoảng 4,8 triệu người Việt Nam bị phơi nhiễm chất độc da cam/dioxin, trong đó trên 3 triệu người là nạn nhân chất độc da cam.

Thảm họa chất độc da cam dưới nét vẽ của cô gái Việt kiều Pháp

Thảm họa chất độc da cam dưới nét vẽ của cô gái Việt kiều Pháp

Toàn cảnh vấn đề chất độc da cam ở Việt Nam, từ lịch sử đến hiện tại, từ nguyên nhân đến hậu quả và khắc ...

Chủ tịch nước gửi thư thăm hỏi các nạn nhân chất độc da cam/dioxin

Chủ tịch nước gửi thư thăm hỏi các nạn nhân chất độc da cam/dioxin

Nhân “Ngày vì nạn nhân chất độc da cam/dioxin" (10/8), Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc có Thư gửi các nạn nhân và gia đình ...

Bài viết cùng chủ đề

Góc nhìn Nhân quyền

Đọc thêm

Ngành điều Việt Nam: Từ công xưởng chế biến tới bài toán thương hiệu

Ngành điều Việt Nam: Từ công xưởng chế biến tới bài toán thương hiệu

Tháng 4/2026, Việt Nam chi gần 943 triệu USD nhập khẩu hạt điều thô – mức cao nhất từ trước tới nay trong một tháng.
GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

GE Vernova sẽ đầu tư thêm 200 triệu USD, hỗ trợ nhà cung cấp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu

Các công nghệ của GE Vernova đang đóng góp khoảng 30% sản lượng điện tại Việt Nam, giữ vai trò quan trọng trong đảm bảo an ninh năng lượng quốc ...
Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Kiên trì mục tiêu chuyển đổi xăng sinh học E10

Việt Nam đang bắt kịp xu hướng của thế giới khi triển khai xăng sinh học E10, đồng thời có thể nâng lên xăng E15 hoặc E20...
Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Điểm hẹn của những người trẻ yêu tiếng Pháp

Sáng 16/5, tại di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã diễn ra vòng thi cấp thành phố của cuộc thi Chính tả Pháp ngữ thường niên.
Xuất khẩu dầu của Iraq lao dốc mạnh vì một nguyên nhân

Xuất khẩu dầu của Iraq lao dốc mạnh vì một nguyên nhân

Iraq cho biết xuất khẩu dầu của nước này qua eo biển Hormuz đã giảm mạnh xuống chỉ còn 10 triệu thùng trong tháng 4.
Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Phát động cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung

Cuộc thi Samsung Solve for Tomorrow 2026 khu vực miền Trung tại Đà Nẵng vừa được phát động, tiếp tục lan tỏa giáo dục STEM trong học sinh phổ thông...
Nhiều hoạt động ý nghĩa nhân 65 năm thảm họa da cam tại Việt Nam

Nhiều hoạt động ý nghĩa nhân 65 năm thảm họa da cam tại Việt Nam

Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam phát động chuỗi hoạt động nhân 65 năm thảm họa da cam ở Việt Nam (10/8/1961 - 10/8/2026).
Mỹ cam kết viện trợ nhân đạo mới trị giá 1,8 tỷ USD cho Liên hợp quốc

Mỹ cam kết viện trợ nhân đạo mới trị giá 1,8 tỷ USD cho Liên hợp quốc

Khoản viện trợ nhân đạo mới mà Mỹ cung cấp thông qua Liên hợp quốc sẽ được triển khai theo định hướng phù hợp với chính sách đối ngoại của ông Trump.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Xây dựng môi trường an toàn, hạnh phúc cho trẻ em

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Xây dựng môi trường an toàn, hạnh phúc cho trẻ em

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu xây dựng tổ chức Đội trở thành mái nhà an toàn, sáng tạo và thực sự gần gũi với thiếu nhi.
Triển khai chương trình giáo dục tài chính Cha-Ching cho trẻ em tiểu học tại Đồng Tháp

Triển khai chương trình giáo dục tài chính Cha-Ching cho trẻ em tiểu học tại Đồng Tháp

Prudential Việt Nam vừa triển khai chương trình giáo dục tài chính Cha-Ching tại Trường Tiểu học Xuân Đông (Đồng Tháp).
Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

Triển lãm 'Sen trong đá' tôn vinh khí phách và vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam

“Sen trong đá” giới thiệu 25 chân dung nữ chiến sĩ cách mạng được thể hiện trên chất liệu lá sen, khắc họa vẻ đẹp kiên cường, bất khuất của phụ nữ Việt Nam.
WFP cảnh báo nguy cơ thiếu lương thực tại Syria

WFP cảnh báo nguy cơ thiếu lương thực tại Syria

Ngày 13/5, Chương trình Lương thực thế giới (WFP) cho biết đã phải giảm một nửa lượng viện trợ lương thực khẩn cấp cho Syria do thiếu kinh phí.
Quyền tiếp cận công lý cho phụ nữ và trẻ em gái

Quyền tiếp cận công lý cho phụ nữ và trẻ em gái

Quyền tiếp cận công lý ngày càng được khẳng định như một điều kiện thiết yếu, mang tính nền tảng để các quyền con người được hiện thực hóa trong thực tiễn.
Cơ chế khuyến khích công dân số và yêu cầu bảo đảm quyền con người

Cơ chế khuyến khích công dân số và yêu cầu bảo đảm quyền con người

'Hệ thống điểm công dân số' là cơ chế lượng hóa hành vi trên môi trường số làm căn cứ cho các chính sách khuyến khích và phân bổ lợi ích công. ​​​​​​​
Quyền con người trong Văn kiện Đại hội Đảng XIV: Nhận thức mới và những vấn đề đặt ra

Quyền con người trong Văn kiện Đại hội Đảng XIV: Nhận thức mới và những vấn đề đặt ra

Điểm mới của Đại hội XIV là việc đưa quyền con người thành thước đo của phát triển, của chất lượng cầm quyền và của hiệu quả tổ chức thực hiện.
Hoàn thiện pháp luật bảo vệ quyền con người trong kỷ nguyên số

Hoàn thiện pháp luật bảo vệ quyền con người trong kỷ nguyên số

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra sâu rộng, yêu cầu bảo đảm an ninh mạng gắn với bảo vệ quyền con người đặt ra ngày càng cấp thiết
​​​​​​​Hoàn thiện pháp luật bảo đảm quyền của người tham gia tố tụng theo Nguyên tắc Méndez

​​​​​​​Hoàn thiện pháp luật bảo đảm quyền của người tham gia tố tụng theo Nguyên tắc Méndez

Nguyên tắc Méndez là bộ nguyên tắc hướng dẫn nhằm thúc đẩy các phương pháp phỏng vấn điều tra hiệu quả, tôn trọng nhân quyền và không sử dụng tra tấn.
Việt Nam tham gia tích cực, chủ động và có trách nhiệm tại Khóa họp 61 của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Việt Nam tham gia tích cực, chủ động và có trách nhiệm tại Khóa họp 61 của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Tại Khóa họp 61 của Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc (HĐNQ LHQ), Việt Nam không chỉ tham gia theo chiều rộng, mà còn có những đóng góp theo chiều sâu.
Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Toàn quyền thứ 31 của Canada, là ai?

Thủ tướng Mark Carney vừa bổ nhiệm bà Louise Arbour - một luật sư song ngữ và cựu Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc - làm Toàn quyền thứ 31 của Canada.
Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Anh: Giải pháp mở cánh cửa hòa nhập cho người yếu thế

Trong bối cảnh xã hội số phát triển nhanh, việc thiếu kết nối kỹ thuật số có thể đẩy những nhóm yếu thế ở Anh vào sự cô lập và mất cơ hội hòa nhập.
Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Những nội dung cơ bản của Chiến lược truyền thông quảng bá hình ảnh Việt Nam ra nước ngoài

Lấy con người làm trung tâm, coi văn hóa, tri thức, sáng tạo và trách nhiệm quốc tế là nền tảng cốt lõi để xây dựng hình ảnh Việt Nam hiện đại, nhân văn...
Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Những 'bóng hồng' Việt Nam bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới

Ngày 12/10, Đội tuyển nữ Việt Nam đã bảo vệ thành công danh hiệu vô địch bi sắt nữ thế giới sau chiến thắng áp đảo trước Thái Lan tại Pháp.
Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Các hoạt động tôn vinh phẩm giá và nâng cao đời sống người cao tuổi tại Iran

Từ 30/9-6/10, Iran tổ chức Tuần lễ Người cao tuổi quốc gia nhằm khuyến khích sự tham gia xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống cho thế hệ cao niên.
Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Đầu tư vào bình đẳng giới 'sinh lời' lớn cho nền kinh tế toàn cầu

Thu hẹp khoảng cách giới có thể giúp hàng trăm triệu phụ nữ và trẻ em gái, đồng thời đóng góp thêm khoảng 1.500 tỷ USD GDP toàn cầu vào năm 2030.
Phiên bản di động