Tội phạm môi trường - vấn nạn thứ tư của hành tinh

Tội phạm môi trường đang xảy ra nhiều thứ tư trên thế giới sau nạn buôn lậu ma túy, hàng giả, buôn bán người. Đây là mối đe dọa ngày càng lớn đối với an ninh và tài nguyên thiên nhiên trên toàn cầu.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh EU đối mặt với vấn đề chất thải nguy hại
toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh Thủ tướng yêu cầu Hà Tĩnh khẩn trương chi trả tiền bồi thường

Gia tăng mạnh trên toàn thế giới

Tội phạm môi trường là một trong những hình thức tội phạm siêu lợi nhuận, vô cùng hấp dẫn đối với các nhóm tội phạm có tổ chức. Trong những năm qua, tội phạm môi trường, đặc biệt là nạn khai thác tài nguyên thiên nhiên bất hợp pháp, có dấu hiệu tăng mạnh trên toàn thế giới. Theo số liệu ước tính của Liên hợp quốc (LHQ) và Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol), năm 2016, tội phạm môi trường đã kiếm được số tiền từ 91-259 tỷ USD.

Theo báo cáo của Nhóm nghiên cứu và thông tin về hòa bình và an ninh (GRIP), khoản tiền mà tội phạm môi trường kiếm được là cực lớn và rất khó hình dung quy mô thực sự của vấn nạn này. Nếu như trước đây tội phạm môi trường chủ yếu liên quan hoạt động khai thác gỗ, khoáng sản và săn bắn thì nay còn lấn sang hoạt động đánh bắt cá trái phép và buôn bán chất thải nguy hại. Vấn nạn buôn bán ngà voi và gỗ lậu vốn "nổi tiếng" ở Trung Phi, hiện nay tình trạng này ở Đông Phi cũng rất đáng báo động.

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh
Cảnh sát Thái Lan bắt giữ một vụ buôn bán ngà voi lậu. (Nguồn: Bangkok Post)

Tại các vùng ven biển, đặc biệt là các hải cảng lớn như Lagos (Nigeria), chính là những điểm đen trung chuyển gỗ lậu, các loại động, thực vật có nguy cơ tuyệt chủng được bảo vệ. Từ năm 2007 đến 2014 có tới 17.000kg ngà voi lậu bị bắt giữ tại Đông Phi, trong đó chủ yếu là ở Nigeria và Togo.

Các nước như Burkina Faso, Senegal và Cote d'Ivoire cũng đang nổi lên là địa điểm cất giấu và chứa chất thải nguy hại. Không chỉ là điểm trung chuyển, các nước này còn là nạn nhân của tội phạm môi trường trong lĩnh vực khai thác gỗ và đánh bắt cá. Đây là vấn nạn cực kỳ khó triệt phá vì không chỉ thuần túy chặt hạ gỗ lậu mà còn bao gồm hệ thống hoạt động vô cùng phức tạp.

Bên cạnh đó, các hoạt động khai thác thủy sản cũng bị ảnh hưởng bởi nạn đánh bắt lậu, với khoảng từ 1/3 đến 1/2 sản lượng khai thác liên quan đến nạn đánh bắt lậu, mang lại số tiền 1,3 tỷ USD mỗi năm. Báo cáo của GRIP cũng chỉ ra tình trạng ngày càng nhiều ngư dân phải bỏ nghề, thậm chí phải tham gia mạng lưới tội phạm do không cạnh tranh nổi với hoạt động đánh bắt quy mô công nghiệp cả hợp pháp và bất hợp pháp.

Chung tay đối phó

Tội phạm môi trường là những hành vi tội phạm đã diễn ra từ khá lâu và vẫn đang còn tiếp diễn hàng ngày, hàng giờ ở nhiều quốc gia trên thế giới. Tài nguyên thiên nhiên cạn kiệt, môi trường bị ô nhiễm trầm trọng là hệ lụy từ những hành vi thiếu suy nghĩ của con người. Đây không còn là vấn đề riêng ở mỗi quốc gia mà nó đã trở thành vấn đề nan giải của hành tinh, đòi hỏi các quốc gia phải liên kết, hợp tác với nhau để chống lại loại tội phạm này.

Theo báo cáo chung từ Chương trình môi trường Liên hợp quốc (UNEP) và Interpol, riêng thập kỷ qua, hơn 1/4 quần thể voi trên thế giới bị giết để lấy ngà. Lợi nhuận cao, rủi ro thấp là đặc điểm của tội phạm môi trường. Do đó, các nước cần tăng cường đầu tư, hỗ trợ và xây dựng năng lực nhằm giúp các đội ngũ cán bộ đáp ứng với những tội phạm bạo lực và có vũ trang.

Ngày 6/11/2016, Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-moon đã gửi đi thông điệp kêu gọi thế giới cùng đối phó với tội phạm môi trường. Ông Ban nhấn mạnh tình trạng quản lý lỏng lẻo môi trường và tài nguyên thiên nhiên cũng có thể góp phần châm ngòi cho xung đột do những bên tham chiến có thể khai thác tài nguyên để có tiền nuôi cỗ máy chiến tranh.

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh
Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-moon kêu gọi thế giới chung tay đối phó với tội phạm môi trường. (Nguồn: AFP)

Ủy ban Luật pháp quốc tế của LHQ đang rà soát khuôn khổ luật pháp để đưa ra những hướng dẫn nhằm hỗ trợ tốt hơn việc bảo vệ môi trường, đặc biệt là tại các khu vực nhạy cảm về môi trường như nguồn nước.

Hiện nay, nhận thức về môi trường đang được nâng lên trên toàn thế giới. Điều cần nhất là phải thúc đẩy hợp tác giữa các nước trong việc thống nhất các giải pháp đấu tranh chống tội phạm môi trường.

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh Rác thải nhựa: "Tử thần" với đại dương

Đến năm 2050, khối lượng rác thải nhựa trên biển sẽ bằng 1/3 khối lượng cá trên khắp các đại dương nếu tốc độ gia ...

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh Vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường bị phạt đến 2 tỷ đồng

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 155/2016/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Trong đó, ...

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh LHQ kêu gọi thế giới cùng đối phó với tội phạm môi trường

Đó là thông điệp được Tổng Thư ký Liên hợp quốc (TTK LHQ) Ban Ki-moon đưa ra nhân Ngày Thế giới ngăn chặn tình trạng ...

Hàn Giang (theo Interpol, Activesustainability)

Đọc thêm

OpenAI và Anthropic: Cuộc chiến nhân tài làm rung chuyển ngành phần mềm

OpenAI và Anthropic: Cuộc chiến nhân tài làm rung chuyển ngành phần mềm

OpenAI và Anthropic đang thu hút nhân sự cấp cao từ các công ty phần mềm lớn, tạo ra thách thức mới trong bối cảnh AI đang định hình lại ...
Nghệ sĩ piano danh tiếng Kevin Kenner sắp biểu diễn tại Việt Nam

Nghệ sĩ piano danh tiếng Kevin Kenner sắp biểu diễn tại Việt Nam

Nghệ sĩ piano Kevin Kenner, quán quân Cuộc thi Piano Chopin quốc tế, sẽ cùng nghệ sĩ Nguyễn Việt Trung trình diễn trong chương trình 'In Gratitude'.
Sôi động nhiều lễ hội trên cả nước

Sôi động nhiều lễ hội trên cả nước

Từ giữa tháng 4/2026, trên cả nước diễn ra nhiều lễ hội sôi động, đặc sắc mang đến những trải nghiệm văn hóa thú vị, hấp dẫn cho du khách.
Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh mở rộng điểm thi đánh giá năng lực

Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh mở rộng điểm thi đánh giá năng lực

Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh mở thêm điểm thi để đáp ứng số lượng thí sinh tăng mạnh trong đợt 2 kỳ thi đánh giá năng lực.
Nhiều nước lên án vụ nổ súng tại Washington

Nhiều nước lên án vụ nổ súng tại Washington

Ngày 26/4, nhiều nhà lãnh đạo trên thế giới đã bày tỏ bàng hoàng trước vụ nổ súng xảy ra tại buổi dạ tiệc của Hiệp hội Phóng viên Nhà ...
Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Quả dứa, loại trái cây quen thuộc, có nhiều lợi ích nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khoẻ nếu sử dụng không đúng cách.
Nga phóng thành công tên lửa Soyuz-2.1: Khẳng định vị thế cường quốc không gian

Nga phóng thành công tên lửa Soyuz-2.1: Khẳng định vị thế cường quốc không gian

Việc phóng thành công tên lửa đẩy tầm trung Soyuz-2.1b mang ba vệ tinh quân sự vừa qua một lần nữa khẳng định vị thế cường quốc không gian của Nga.
Lệnh ngừng bắn Israel-Lebanon: Khoảng lặng giữa vòng xoáy

Lệnh ngừng bắn Israel-Lebanon: Khoảng lặng giữa vòng xoáy

Những diễn biến thực địa cho thấy đây nhiều khả năng chỉ là một ‘khoảng lặng tạm thời’.
Hungary hậu bầu cử: Những chuyển động mới và thách thức phía trước

Hungary hậu bầu cử: Những chuyển động mới và thách thức phía trước

Cuộc bầu cử Quốc hội Hungary vừa qua có ý nghĩa bước ngoặt, không chỉ đối với quốc gia này mà còn với Liên minh châu Âu (EU).
Libya - Niềm vui nhỏ giữa bộn bề lớn

Libya - Niềm vui nhỏ giữa bộn bề lớn

Libya lần đầu thông qua ngân sách nhà nước thống nhất sau hơn một thập niên chia rẽ, mở ra kỳ vọng cải thiện ổn định tài chính.
Nỗ lực sửa đổi Hiến pháp, Nhật Bản kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Nỗ lực sửa đổi Hiến pháp, Nhật Bản kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Không đơn thuần là thay đổi cho phù hợp với thực tế, nỗ lực sửa đổi Hiến pháp có thể coi là kỳ vọng nâng tầm ảnh hưởng toàn cầu của Nhật Bản.
Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử

Tổng tuyển cử Hungary: Sức mạnh của lá phiếu cử tri tạo ra bước ngoặt chính trị lịch sử

Cuộc tổng tuyển cử tại Hungary đã khép lại kỷ nguyên 16 năm cầm quyền của Thủ tướng Viktor Orbán, khi đảng Fidesz chỉ giành chưa đến 1/3 số ghế Quốc hội.
UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

UNESCO và cuộc chiến gìn giữ ký ức giữa xung đột

Bảo vệ di sản đã trở thành một vấn đề có ý nghĩa chiến lược, đòi hỏi sự tham gia của cộng đồng quốc tế. Trong đó, UNESCO giữ vai trò trung tâm.
Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động - Sức mạnh thầm lặng của nền kinh tế

Văn hóa lao động, một yếu tố khó đo lường nhưng quan trọng, đóng vai trò then chốt trong hiệu quả vận hành kinh tế.
Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Xung đột Trung Đông: Một loạt tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ tại Vùng Vịnh vào tầm ngắm, Iran muốn phát thông điệp gì?

Sự trỗi dậy của Vùng Vịnh như một trung tâm công nghệ toàn cầu đang đối mặt với nguy cơ mới trong bối cảnh xung đột Trung Đông.
Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Iran bắn hạ vũ khí chiến lược không thể thay thế: 'Đòn giáng' vào năng lực giám sát tài tình của Mỹ?

Việc mất một máy bay AWACS không chỉ là tổn thất về khí tài mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới khả năng giám sát của Mỹ tại Trung Đông.
So găng sức mạnh hai ‘sát thủ bầu trời’ của Iran và Trung Quốc

So găng sức mạnh hai ‘sát thủ bầu trời’ của Iran và Trung Quốc

Dù tương đồng về thiết kế với UAV cảm tử Shahed-136 của Iran nhưng UAV do Trung Quốc phát triển được đánh giá là nguy hiểm hơn nhiều.
Mỏ khí đốt South Pars của Iran quan trọng cỡ nào với thế giới?

Mỏ khí đốt South Pars của Iran quan trọng cỡ nào với thế giới?

Mỏ khí đốt South Pars có tầm quan trọng như thế nào và tại sao cuộc tấn công của Israel vào địa điểm này lại được coi là bước đi làm leo thang xung đột?
Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Trung Quốc thúc đẩy hòa giải Thái Lan-Campuchia qua đối thoại *

Sau khi căng thẳng xung đột biên giới Campuchia - Thái Lan leo thang vào giữa năm 2025, Trung Quốc đã liên tục tiến hành các nỗ lực trung gian nhằm thúc đẩy hòa bình ...
Kinh tế Mỹ 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng' khi cú sốc nguồn cung ở châu Á đang lan rộng

Kinh tế Mỹ 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng' khi cú sốc nguồn cung ở châu Á đang lan rộng

Theo CNN, cú sốc nguồn cung đang leo thang ở châu Á hiện sắp lan tới nước Mỹ, cho thấy nền kinh tế hàng đầu thế giới 'dễ tổn thương hơn tưởng tượng'.
The Economist: Guyana – Quốc gia nhỏ được hưởng lợi lớn từ xung đột Trung Đông

The Economist: Guyana – Quốc gia nhỏ được hưởng lợi lớn từ xung đột Trung Đông

Theo The Economist, Guyana đã trở thành quốc gia được hưởng lợi từ việc giá dầu tăng cao do xung đột tại Trung Đông.
Châu Âu chi 28 tỷ USD để mua một mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng Trung Đông

Châu Âu chi 28 tỷ USD để mua một mặt hàng chịu ảnh hưởng nặng nề bởi căng thẳng Trung Đông

EU vừa công bố hàng loạt biện pháp khẩn cấp nhằm giảm thiểu tác động cho nền kinh tế trước tình trạng chi phí năng lượng tăng vọt.
Kinh tế Mỹ: Tổng thống Trump trấn an người dân về việc giá xăng tăng cao

Kinh tế Mỹ: Tổng thống Trump trấn an người dân về việc giá xăng tăng cao

Trong bối cảnh giá xăng dầu tăng cao, người dân Mỹ quan tâm đến giá cả hơn, thay vì các học thuyết kinh tế của chính quyền Tổng thống Trump.
Foreign Affairs: Căng thẳng Mỹ-Iran đang tạo thêm lợi thế cho Trung Quốc

Foreign Affairs: Căng thẳng Mỹ-Iran đang tạo thêm lợi thế cho Trung Quốc

Theo Foreign Affairs, căng thẳng Mỹ-Iran không đem lại lợi ích chiến lược rõ ràng cho Mỹ trong cạnh tranh với Trung Quốc.
Phiên bản di động