Tội phạm môi trường - vấn nạn thứ tư của hành tinh

Tội phạm môi trường đang xảy ra nhiều thứ tư trên thế giới sau nạn buôn lậu ma túy, hàng giả, buôn bán người. Đây là mối đe dọa ngày càng lớn đối với an ninh và tài nguyên thiên nhiên trên toàn cầu.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh EU đối mặt với vấn đề chất thải nguy hại
toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh Thủ tướng yêu cầu Hà Tĩnh khẩn trương chi trả tiền bồi thường

Gia tăng mạnh trên toàn thế giới

Tội phạm môi trường là một trong những hình thức tội phạm siêu lợi nhuận, vô cùng hấp dẫn đối với các nhóm tội phạm có tổ chức. Trong những năm qua, tội phạm môi trường, đặc biệt là nạn khai thác tài nguyên thiên nhiên bất hợp pháp, có dấu hiệu tăng mạnh trên toàn thế giới. Theo số liệu ước tính của Liên hợp quốc (LHQ) và Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol), năm 2016, tội phạm môi trường đã kiếm được số tiền từ 91-259 tỷ USD.

Theo báo cáo của Nhóm nghiên cứu và thông tin về hòa bình và an ninh (GRIP), khoản tiền mà tội phạm môi trường kiếm được là cực lớn và rất khó hình dung quy mô thực sự của vấn nạn này. Nếu như trước đây tội phạm môi trường chủ yếu liên quan hoạt động khai thác gỗ, khoáng sản và săn bắn thì nay còn lấn sang hoạt động đánh bắt cá trái phép và buôn bán chất thải nguy hại. Vấn nạn buôn bán ngà voi và gỗ lậu vốn "nổi tiếng" ở Trung Phi, hiện nay tình trạng này ở Đông Phi cũng rất đáng báo động.

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh
Cảnh sát Thái Lan bắt giữ một vụ buôn bán ngà voi lậu. (Nguồn: Bangkok Post)

Tại các vùng ven biển, đặc biệt là các hải cảng lớn như Lagos (Nigeria), chính là những điểm đen trung chuyển gỗ lậu, các loại động, thực vật có nguy cơ tuyệt chủng được bảo vệ. Từ năm 2007 đến 2014 có tới 17.000kg ngà voi lậu bị bắt giữ tại Đông Phi, trong đó chủ yếu là ở Nigeria và Togo.

Các nước như Burkina Faso, Senegal và Cote d'Ivoire cũng đang nổi lên là địa điểm cất giấu và chứa chất thải nguy hại. Không chỉ là điểm trung chuyển, các nước này còn là nạn nhân của tội phạm môi trường trong lĩnh vực khai thác gỗ và đánh bắt cá. Đây là vấn nạn cực kỳ khó triệt phá vì không chỉ thuần túy chặt hạ gỗ lậu mà còn bao gồm hệ thống hoạt động vô cùng phức tạp.

Bên cạnh đó, các hoạt động khai thác thủy sản cũng bị ảnh hưởng bởi nạn đánh bắt lậu, với khoảng từ 1/3 đến 1/2 sản lượng khai thác liên quan đến nạn đánh bắt lậu, mang lại số tiền 1,3 tỷ USD mỗi năm. Báo cáo của GRIP cũng chỉ ra tình trạng ngày càng nhiều ngư dân phải bỏ nghề, thậm chí phải tham gia mạng lưới tội phạm do không cạnh tranh nổi với hoạt động đánh bắt quy mô công nghiệp cả hợp pháp và bất hợp pháp.

Chung tay đối phó

Tội phạm môi trường là những hành vi tội phạm đã diễn ra từ khá lâu và vẫn đang còn tiếp diễn hàng ngày, hàng giờ ở nhiều quốc gia trên thế giới. Tài nguyên thiên nhiên cạn kiệt, môi trường bị ô nhiễm trầm trọng là hệ lụy từ những hành vi thiếu suy nghĩ của con người. Đây không còn là vấn đề riêng ở mỗi quốc gia mà nó đã trở thành vấn đề nan giải của hành tinh, đòi hỏi các quốc gia phải liên kết, hợp tác với nhau để chống lại loại tội phạm này.

Theo báo cáo chung từ Chương trình môi trường Liên hợp quốc (UNEP) và Interpol, riêng thập kỷ qua, hơn 1/4 quần thể voi trên thế giới bị giết để lấy ngà. Lợi nhuận cao, rủi ro thấp là đặc điểm của tội phạm môi trường. Do đó, các nước cần tăng cường đầu tư, hỗ trợ và xây dựng năng lực nhằm giúp các đội ngũ cán bộ đáp ứng với những tội phạm bạo lực và có vũ trang.

Ngày 6/11/2016, Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-moon đã gửi đi thông điệp kêu gọi thế giới cùng đối phó với tội phạm môi trường. Ông Ban nhấn mạnh tình trạng quản lý lỏng lẻo môi trường và tài nguyên thiên nhiên cũng có thể góp phần châm ngòi cho xung đột do những bên tham chiến có thể khai thác tài nguyên để có tiền nuôi cỗ máy chiến tranh.

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh
Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-moon kêu gọi thế giới chung tay đối phó với tội phạm môi trường. (Nguồn: AFP)

Ủy ban Luật pháp quốc tế của LHQ đang rà soát khuôn khổ luật pháp để đưa ra những hướng dẫn nhằm hỗ trợ tốt hơn việc bảo vệ môi trường, đặc biệt là tại các khu vực nhạy cảm về môi trường như nguồn nước.

Hiện nay, nhận thức về môi trường đang được nâng lên trên toàn thế giới. Điều cần nhất là phải thúc đẩy hợp tác giữa các nước trong việc thống nhất các giải pháp đấu tranh chống tội phạm môi trường.

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh Rác thải nhựa: "Tử thần" với đại dương

Đến năm 2050, khối lượng rác thải nhựa trên biển sẽ bằng 1/3 khối lượng cá trên khắp các đại dương nếu tốc độ gia ...

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh Vi phạm hành chính về bảo vệ môi trường bị phạt đến 2 tỷ đồng

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 155/2016/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Trong đó, ...

toi pham moi truong van nan thu tu cua hanh tinh LHQ kêu gọi thế giới cùng đối phó với tội phạm môi trường

Đó là thông điệp được Tổng Thư ký Liên hợp quốc (TTK LHQ) Ban Ki-moon đưa ra nhân Ngày Thế giới ngăn chặn tình trạng ...

Hàn Giang (theo Interpol, Activesustainability)

Đọc thêm

Trí thức Việt hiện thực hóa đổi mới sáng tạo - Kỳ II: Mở đường cho chất xám hồi hương

Trí thức Việt hiện thực hóa đổi mới sáng tạo - Kỳ II: Mở đường cho chất xám hồi hương

Nhiều chuyên gia, nhà khoa học Việt Nam mang trong mình mối liên kết sâu sắc với quê hương và mong muốn đóng góp cho sự phát triển của đất ...
Canada 1-1 Bosnia & Herzegovina: Cyle Larin đi vào lịch sử, Canada giành điểm số đầu tiên tại World Cup sau 40 năm chờ đợi

Canada 1-1 Bosnia & Herzegovina: Cyle Larin đi vào lịch sử, Canada giành điểm số đầu tiên tại World Cup sau 40 năm chờ đợi

Canada đã khởi đầu hành trình tại FIFA World Cup 2026 bằng trận hòa 1-1 đầy cảm xúc trước Bosnia & Herzegovina trên sân BMO Field (Toronto).
Động lực tăng trưởng mới của ASEAN

Động lực tăng trưởng mới của ASEAN

Phát triển ấn tượng của kinh tế số không chỉ làm thay đổi cấu trúc thương mại khu vực mà còn có thể định hình vị thế cạnh tranh của ...
Pakistan tăng mạnh chi tiêu quốc phòng vì một lý do

Pakistan tăng mạnh chi tiêu quốc phòng vì một lý do

Ngày 12/6, Chính phủ Pakistan đã trình Quốc hội dự thảo ngân sách liên bang tài khóa 2026-2027 với tổng chi tiêu khoảng 67,5 tỷ USD.
Năm nay, Bộ GD&ĐT áp dụng cách chấm mới với môn Ngữ văn

Năm nay, Bộ GD&ĐT áp dụng cách chấm mới với môn Ngữ văn

Bộ GD&ĐT áp dụng phương pháp chấm thi theo rubric cho môn Ngữ văn, nhằm tăng tính khách quan và công bằng trong kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Hà Nội triển khai quy định mới về bồi thường và tái định cư

Hà Nội triển khai quy định mới về bồi thường và tái định cư

Hà Nội đang xây dựng các nguyên tắc và cơ chế mới để xử lý bồi thường và tái định cư, bảo đảm tính thống nhất và hiệu quả trong ...
Chủ tịch Trung Quốc thăm Triều Tiên: Phía sau tấm thảm đỏ

Chủ tịch Trung Quốc thăm Triều Tiên: Phía sau tấm thảm đỏ

Chuyến thăm Triều Tiên của Chủ tịch Trung Quốc đã củng cố quan hệ hữu nghị bền chặt, xuyên suốt giữa hai nước trước sức ép từ Mỹ và phương Tây.
Khoảng lặng chiến lược trong xung đột Israel-Iran

Khoảng lặng chiến lược trong xung đột Israel-Iran

Sau gần hai tuần leo thang quân sự nghiêm trọng, Israel và Iran những ngày qua đồng loạt phát tín hiệu chấm dứt các hoạt động tấn công trực tiếp nhằm vào nhau.
SPIEF 2026 và thông điệp của Tổng thống Putin

SPIEF 2026 và thông điệp của Tổng thống Putin

Diễn đàn Kinh tế Quốc tế St. Petersburg (SPIEF) 2026 diễn ra trong một bối cảnh đặc biệt và bài phát biểu của Tổng thống Puthin được xem là một thông điệp kinh tế và ...
Brazil - Trung Quốc: ‘Xoay trục’ về phương Nam

Brazil - Trung Quốc: ‘Xoay trục’ về phương Nam

Chuyến thăm của Ngoại trưởng Brazil Mauro Vieira tới Trung Quốc phản ánh nỗ lực củng cố trục hợp tác Nam-Nam giữa một thế giới đầy biến động.
Đối thoại Shangri-La lần thứ 23: Chiếc cầu đi tới lòng tin

Đối thoại Shangri-La lần thứ 23: Chiếc cầu đi tới lòng tin

Dù không ra Tuyên bố chung, không có thỏa thuận, cam kết được ký kết nhưng Đối thoại Shangri-La lần thứ 23 vẫn cho thấy vai trò thiết yếu.
Tuyến đường sắt Baku-Tbilisi-Kars mở rộng công suất, Hành lang Trung tâm thành trục kết nối chiến lược Á-Âu

Tuyến đường sắt Baku-Tbilisi-Kars mở rộng công suất, Hành lang Trung tâm thành trục kết nối chiến lược Á-Âu

Giữa bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu chịu nhiều biến động, Hành lang Trung tâm đang thu hút sự chú ý như một lựa chọn kết nối mới giữa Đông và Tây.
Quyền lực mềm: Mặt trận mới giữa các cường quốc

Quyền lực mềm: Mặt trận mới giữa các cường quốc

Quyền lực mềm ngày càng trở thành mặt trận cạnh tranh chiến lược giữa các quốc gia.
Từ chất thải công nghiệp đến khoáng sản chiến lược

Từ chất thải công nghiệp đến khoáng sản chiến lược

Bùn đỏ, chất thải độc hại của ngành luyện nhôm, đang được Mỹ nhìn nhận lại như một nguồn khoáng sản chiến lược.
Bí ẩn dưới lòng đất thủ đô Helsinki: Chiến lược phục hồi quốc gia của Phần Lan

Bí ẩn dưới lòng đất thủ đô Helsinki: Chiến lược phục hồi quốc gia của Phần Lan

Phần Lan nổi lên như một hình mẫu đặc biệt về sự chuẩn bị phòng thủ dân sự với mạng lưới hầm trú ẩn quy mô lớn ngay bên dưới các đô thị hiện đại.
Hé lộ vũ khí giá rẻ mới mà Ukraine đang dựa vào để đối phó các đòn tập kích Nga

Hé lộ vũ khí giá rẻ mới mà Ukraine đang dựa vào để đối phó các đòn tập kích Nga

Ukraine đang đặt cược nhiều hơn vào một giải pháp rẻ hơn nhưng đầy hiệu quả nhằm khiến tên lửa và UAV Nga mất phương hướng trước khi tới mục tiêu.
Khủng hoảng nhân khẩu học: Khi những chiếc nôi bị để trống

Khủng hoảng nhân khẩu học: Khi những chiếc nôi bị để trống

Chưa bao giờ trong lịch sử nhân loại, sự thay đổi nhân khẩu học lại diễn ra nhanh và rộng đến vậy.
50 năm quan hệ Việt Nam-Thái Lan: Từ dấu ấn Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Đối tác chiến lược toàn diện

50 năm quan hệ Việt Nam-Thái Lan: Từ dấu ấn Chủ tịch Hồ Chí Minh đến Đối tác chiến lược toàn diện

Trong hành trình nửa thế kỷ của quan hệ Việt Nam-Thái Lan, dấu ấn của Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn được xem là nền tảng nhân văn quan trọng.
‘Cú sốc’ trên chính trường Anh hé lộ khoảng trống an ninh châu Âu

‘Cú sốc’ trên chính trường Anh hé lộ khoảng trống an ninh châu Âu

Việc Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey từ chức phơi bày một vấn đề sâu xa: châu Âu vẫn chưa tìm được cách tài trợ cho các cam kết an ninh.
Trung Quốc mạnh tay siết chặt quỹ đầu tư công nghệ chiến lược vì một nguyên nhân

Trung Quốc mạnh tay siết chặt quỹ đầu tư công nghệ chiến lược vì một nguyên nhân

Trung Quốc siết chặt hoạt động đầu tư từ các quỹ hỗ trợ thúc đẩy các ngành công nghệ chiến lược của chính quyền địa phương.
Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026: Dấu ấn Việt Nam qua lăng kính quốc tế

Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026: Dấu ấn Việt Nam qua lăng kính quốc tế

AFF 2026 đã để lại dấu ấn Việt Nam trong việc xây dựng nền tảng chiến lược để ASEAN định hình tương lai khu vực trong dài hạn.
Venezuela trở lại: Dầu mỏ, Thổ Nhĩ Kỳ và canh bạc với Mỹ

Venezuela trở lại: Dầu mỏ, Thổ Nhĩ Kỳ và canh bạc với Mỹ

Chuyến thăm của Tổng thống lâm thời Venezuela đến Thổ Nhĩ Kỳ có thể được xem là phản ứng chiến lược trước những chuyển dịch của cục diện quốc tế.
Dư luận quốc tế đánh giá cao vai trò kiến tạo của Việt Nam qua sự kiện AFF

Dư luận quốc tế đánh giá cao vai trò kiến tạo của Việt Nam qua sự kiện AFF

Dư luận quốc tế đánh giá AFF đang từng bước khẳng định vị thế là một trong những không gian đối thoại chiến lược quan trọng của khu vực.
Báo chí Pháp đánh giá cao động lực tăng trưởng mới từ nền kinh tế số Việt Nam

Báo chí Pháp đánh giá cao động lực tăng trưởng mới từ nền kinh tế số Việt Nam

Tờ Le Monde của Pháp số ra mới đây đã có bài phân tích về động lực tăng trưởng mới từ nền kinh tế số Việt Nam.
Phiên bản di động