Tổng thống Joe Biden và bài toán ưu tiên: Kiềm chế Trung Quốc hay tái thiết nước Mỹ?

Phương Hà
Ngay từ đầu nhiệm kỳ, Tổng thống Joe Biden đã cho thấy rõ một chiến lược tham vọng khi vừa muốn "chữa lành" những vết thương trong lòng nước Mỹ lại vừa muốn "thắng" Trung Quốc trên mặt trận đối ngoại. Đây là nhiệm vụ không hề dễ dàng với ông Biden và phải rất khéo léo để thực hiện một mục tiêu "kép".
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Tổng thống Joe Biden và bài toán ưu tiên: Kiềm chế Trung Quốc hay tái thiết nước Mỹ?
Tổng thống Joe Biden có một chiến lược đầy tham vọng, lớn hơn mọi chính quyền tiền nhiệm. (Nguồn: AP)

Một chiến lược trọn vẹn

Có thể thấy, trong 6 tháng đầu nhiệm kỳ, Tổng thống Joe Biden đã đề ra một chương trình nghị sự đầy tham vọng và đòi hỏi khắt khe hơn bất kỳ người tiền nhiệm nào trong nhiều thập kỷ. Ở trong nước, ông căn bản muốn tái thiết nước Mỹ sau những tổn thương trong nhiệm kỳ của cựu Tổng thống Donald Trump và đại dịch Covid-19, để giải quyết những vấn đề nghiêm trọng nhất, vốn làm suy yếu nước này trong nhiều thập kỷ.

Điều đó có nghĩa là ông Biden sẽ tiến hành những cải cách lớn về giáo dục, hệ thống phúc lợi, chăm sóc sức khỏe và chế độ nhập cư, cũng như những dự án đầu tư khổng lồ về cơ sở hạ tầng, công nghệ và sản xuất chế tạo. Và trên hết, ông sẽ quyết tâm đương đầu với chủ nghĩa phân biệt chủng tộc đã tác động đến xã hội Mỹ, cũng như vấn đề đảng phái đã làm mất uy tín của nền chính trị nước Mỹ. Đây thực sự là một chương trình nghị sự lớn.

Tuy nhiên, đó mới chỉ là một nửa, vì những tham vọng của ông Biden ở nước ngoài cũng lớn như những gì ông muốn thay đổi ở trong nước, đặc biệt là về mối quan hệ giữa Mỹ với Trung Quốc.

Ông đã tuyên bố sẽ đối đầu với Trung Quốc trên diện rộng, nhằm duy trì ưu thế kinh tế và công nghệ của Mỹ, cũng như khôi phục sự vượt trội về chính trị và chiến lược của Mỹ trên toàn cầu.

Vì vậy, ngoài chương trình nghị sự lớn của mình ở trong nước, Tổng thống Biden cũng đã chấp nhận thách thức quốc tế nghiêm trọng nhất mà Mỹ từng đối mặt kể từ thời kỳ đỉnh điểm của cuộc Chiến tranh Lạnh. Quả thực, cuộc “Chiến tranh Lạnh mới” với Trung Quốc rõ ràng chứa đựng nhiều thử thách hơn so với trước đây.

Tin liên quan
Mỹ Mỹ 'loay hoay' giúp Nhật-Hàn ‘làm lành’

"Nghệ thuật" lồng ghép

Tuy nhiên, chắc chắn nhiều câu hỏi sẽ được đặt ra rằng: Tổng thống Biden có thể làm được tất cả những việc này hay không? Liệu ông có thể vừa giải quyết những vấn đề nghiêm trọng nhất của Mỹ ở trong nước, vừa "đo găng" với Trung Quốc ở bên ngoài?

Và điều gì sẽ xảy ra nếu ông không thể làm được hai việc này cùng một lúc? Ông sẽ ưu tiên việc nào nếu/hoặc khi phải lựa chọn giữa phục hồi trong nước và khôi phục vị thế ở nước ngoài?

Ông Biden dường như đã đưa ra một tín hiệu rõ ràng cho câu trả lời của mình trong chiến dịch vận động tranh cử năm 2020 và lặp lại tín hiệu đó trong tuần đầu tiên nhậm chức khi kêu gọi thực hiện một chính sách đối ngoại cho tầng lớp trung lưu. Đây là phiên bản “Nước Mỹ trước tiên” của cựu Tổng thống Donald Trump.

Tổng thống Biden đã cam kết rằng bất cứ điều gì ông làm bên ngoài lãnh thổ nước Mỹ đều nhằm mục đích trước tiên là đem lại lợi ích hàng ngày cho tất cả các cử tri Mỹ. Hàm ý của ông đã rõ ràng rằng, nếu phải lựa chọn thì chương trình nghị sự trong nước sẽ luôn được ưu tiên.

Thế nhưng, chương trình tổng thể của Mỹ được xây dựng dựa trên ý tưởng rằng, sự thành công của chương trình nghị sự trong nước là chìa khóa để thực hiện thành công chương trình nghị sự quốc tế.

Tổng thống Joe Biden đã làm rõ điều này trong bài phát biểu then chốt của mình trước Quốc hội Mỹ hồi tháng 4, khi ông tuyên bố, Mỹ đang cạnh tranh với Trung Quốc và các quốc gia khác để giành chiến thắng trong thế kỷ 21. Ông Biden cũng lập luận rằng, một loạt cải cách trong nước mà ông đã đề xuất là yếu tố thiết yếu giúp Mỹ giành thắng lợi trong cuộc cạnh tranh đó.

Ông Biden khẳng định, một khi nước Mỹ có thể tự mình tái thiết mọi thứ ở trong nước, thì việc đối phó với thách thức Trung Quốc sẽ là việc dễ dàng.

Tin liên quan
Quan hệ Mỹ-EU thời Tổng thống Joe Biden: Mối lương duyên không dễ chối bỏ Quan hệ Mỹ-EU thời Tổng thống Joe Biden: Mối lương duyên không dễ chối bỏ

Hướng tới các đồng minh

Giải pháp của Washington cho mục tiêu "kép" của mình có thể được gói gọn trong một từ: Liên minh.

Tổng thống Joe Biden đã nói rất nhiều về việc khôi phục các liên minh và các mối quan hệ bạn bè của Mỹ để có thể sẵn sàng giúp Mỹ kiềm chế Trung Quốc.

Tuy nhiên, điều này sẽ không dễ dàng. Ông Biden sẽ phải làm nhiều hơn thế để thuyết phục các nước khác. Điều còn khó khăn hơn là ông Biden và đội ngũ của ông sẽ nhận thấy, trong ngắn hạn việc theo đuổi chương trình nghị sự trong nước của họ thực sự sẽ làm cho việc khôi phục các liên minh và thu hút người ủng hộ trở nên khó khăn hơn.

Trong lĩnh vực kinh tế, họ sẽ nhận thấy, việc gia tăng các chính sách bảo hộ có ý nghĩa sống còn đối với chương trình nghị sự trong nước, nhưng lại cản trở Mỹ trong việc chống lại sức hút kinh tế của Trung Quốc đối với các quốc gia khác.

Và trên mặt trận quân sự, việc kiềm chế thành công Trung Quốc sẽ đòi hỏi Mỹ phải gia tăng ngân sách quốc phòng để đối trọng, do đó phải cân nhắc khoản tiền khổng lồ cần cho các chương trình đối nội của Mỹ.

Cuối cùng, các liên minh của Mỹ lại phụ thuộc vào độ tin cậy của các cam kết quân sự từ Washington - vốn đang giảm đi nhanh chóng.

Vì vậy, rõ ràng, Tổng thống Biden sẽ gặp khó khăn trong việc lựa chọn giữa tái thiết nước Mỹ và kiềm chế Trung Quốc. Do đó, có thể dễ dàng nhận thấy, ông Biden sẽ lựa chọn mục tiêu nào. Tất nhiên, những cải cách trong nước của ông phải được ưu tiên.

Cách duy nhất có thể giúp Tổng thống Biden thành công là chứng tỏ, những cải cách trong nước có ý nghĩa thiết yếu trong việc đối phó với một mối đe dọa nước ngoài.

Chương trình nghị sự quốc tế của ông có lẽ đơn giản chỉ là cách thức để xây dựng sự ủng hộ cho chương trình đối nội, bằng việc thuyết phục người của đảng Cộng hòa rằng, việc thông qua chương trình đối nội triệt để của ông là cách duy nhất để kiềm chế Trung Quốc.

Tình hình Afghanistan: Kabul và Taliban ra thông báo chung, Nga chỉ trích Mỹ gay gắt - 'đó là thất bại!'

Tình hình Afghanistan: Kabul và Taliban ra thông báo chung, Nga chỉ trích Mỹ gay gắt - 'đó là thất bại!'

Ngày 18/7, kênh Al Jazeera TV của Qatar đưa tin, các phái đoàn của chính phủ Afghanistan và Taliban ra tuyên bố chung khẳng định ...

Tiết lộ kế hoạch tổ chức thượng đỉnh Mỹ-Ukraine

Tiết lộ kế hoạch tổ chức thượng đỉnh Mỹ-Ukraine

Các quan chức phía Kiev hy vọng cuộc họp thượng đỉnh Mỹ-Ukraine sẽ được tổ chức vào cuối tháng 7 hoặc đầu tháng 8 tới.

(theo The Straits Times)

Đọc thêm

Danh sách Bộ Chính trị, Ban Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Danh sách Bộ Chính trị, Ban Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Sáng 23/1, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV tiến hành Hội nghị lần thứ nhất.
Trực tiếp: Lễ bế mạc Đại hội XIV của Đảng

Trực tiếp: Lễ bế mạc Đại hội XIV của Đảng

Chiều 23/1, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng họp phiên bế mạc.
Việt Nam hoàn tất các thủ tục gia nhập Công ước Apostille

Việt Nam hoàn tất các thủ tục gia nhập Công ước Apostille

Việt Nam đã chính thức hoàn tất các thủ tục quan trọng ban đầu trong tiến trình gia nhập Công ước Apostille.
Casemiro ra đi, Man Utd ráo riết đàm phán gia hạn với Mainoo

Casemiro ra đi, Man Utd ráo riết đàm phán gia hạn với Mainoo

Man Utd sẵn sàng nối lại đàm phán gia hạn hợp đồng với Kobbie Mainoo trong bối cảnh Casemiro chuẩn bị ra đi.
Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm tiếp tục giữ chức Tổng Bí thư

Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm tiếp tục giữ chức Tổng Bí thư

Trung ương khóa mới đã thống nhất tuyệt đối bầu đồng chí Tô Lâm, Tổng Bí thư Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII giữ chức Tổng Bí thư ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 24/1/2026: Bảo Bình có cơ hội trong sự nghiệp

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Bảy ngày 24/1/2026: Bảo Bình có cơ hội trong sự nghiệp

Tử vi hôm nay 24/1/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Chính phủ Nhật Bản thông qua kế hoạch giải tán Hạ viện, các đảng chuẩn bị cạnh tranh khốc liệt

Chính phủ Nhật Bản thông qua kế hoạch giải tán Hạ viện, các đảng chuẩn bị cạnh tranh khốc liệt

Sáng 23/1, nội các của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae thông qua kế hoạch giải tán Hạ viện gồm 465 ghế.
Mỹ vừa có động thái mới liên quan Venezuela

Mỹ vừa có động thái mới liên quan Venezuela

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lựa chọn bà Laura F. Dogu làm quyền đại biện của Mỹ tại Venezuela,
Vấn đề Greenland: Thủ hiến Nielsen tuyên bố 'lằn ranh đỏ', Thủ tướng Đan Mạch khẳng định một điểm mấu chốt 'tối thượng'

Vấn đề Greenland: Thủ hiến Nielsen tuyên bố 'lằn ranh đỏ', Thủ tướng Đan Mạch khẳng định một điểm mấu chốt 'tối thượng'

Cả Thủ tướng Đan Mạch lẫn Thủ hiến Greenland đều khẳng định, chủ quyền của Greenland là không thể thương lượng.
Hội đồng hòa bình Dải Gaza: Chính thức khởi động lễ ký Hiến chương thành lập, Thổ Nhĩ Kỳ nhận định lạc quan

Hội đồng hòa bình Dải Gaza: Chính thức khởi động lễ ký Hiến chương thành lập, Thổ Nhĩ Kỳ nhận định lạc quan

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tổ chức lễ ký chính thức thành lập Hội đồng hòa bình Dải Gaza bên lề Diễn đàn Kinh tế thế giới tại Davos, Thụy Sỹ.
Tàu chiến Mỹ chuẩn bị cập bến quân cảng Ream của Campuchia

Tàu chiến Mỹ chuẩn bị cập bến quân cảng Ream của Campuchia

Một tàu chiến của Hải quân Mỹ dự kiến cập cảng căn cứ hải quân Ream của Campuchia vào ngày 24/1 và sẽ ở đây trong chuyến thăm kéo dài năm ngày.
Mỹ tuyên bố chính thức rút khỏi WHO, Liên hợp quốc nói gì?

Mỹ tuyên bố chính thức rút khỏi WHO, Liên hợp quốc nói gì?

Mỹ tuyên bố chính thức hoàn tất việc rút khỏi Tổ chức Y tế thế giới (WHO) sau gần 80 năm là thành viên của tổ chức thuộc Liên hợp quốc (LHQ) này.
Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Chuyến thăm chính thức Ấn Độ của Thủ tướng Đức Friedrich Merz diễn ra trong bối cảnh kinh tế và chính trị quốc tế đang trải qua nhiều biến động sâu sắc.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Chuyến thăm của Tổng thống Hàn Quốc đến Trung Quốc và Nhật Bản nhằm hàn gắn những vết nứt trong quá khứ, mở ra tương lai hợp tác.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung phản ánh nỗ lực cân bằng trong bối cảnh thế giới và khu vực chứng kiến nhiều biến chuyển sâu sắc.
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những yếu tố định hình thế giới 2026

Những yếu tố định hình thế giới 2026

Mười nhân tố bắt đầu bằng chữ 'T' tác động định hình thế giới năm 2026.
Tổng thống Ukraine thăm Mỹ: Bước đệm chiến thuật

Tổng thống Ukraine thăm Mỹ: Bước đệm chiến thuật

Chuyến thăm Mỹ của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky diễn ra trong một thời điểm đặc biệt nhạy cảm của cuộc xung đột Nga - Ukraine...
Greenland trong tính toán chiến lược của chính quyền Tổng thống Trump

Greenland trong tính toán chiến lược của chính quyền Tổng thống Trump

Từ nhiệm kỳ đầu tiên, Tổng thống Donald Trump đã đề cập vấn đề Mỹ cần kiểm soát Greenland và đến nay đang ráo riết thúc đẩy chương trình nghị sự này.
Hiệp định biển cả có hiệu lực: Cột mốc lịch sử trong quản trị đại dương

Hiệp định biển cả có hiệu lực: Cột mốc lịch sử trong quản trị đại dương

Hiệp định BBNJ sẽ chính thức có hiệu lực vào ngày 19/1, là bước tiến lớn trong nỗ lực bảo đảm sức khỏe đại dương trong nhiều thập kỷ tới.
Bức tranh bầu cử 2026: Đoán định và biến số

Bức tranh bầu cử 2026: Đoán định và biến số

Bước sang năm 2026, chu kỳ bầu cử toàn cầu dự báo tiếp tục sự pha trộn giữa những kết cục có thể đoán trước và các biến số khó lường.
Giao thừa muôn sắc

Giao thừa muôn sắc

Dù năm mới được đón chờ trên khắp thế giới, mỗi quốc gia, mỗi cộng đồng lại chào đón thời khắc ấy theo những văn hóa và phong tục rất khác nhau.
Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki của Nga sẽ thực hiện nhiệm vụ gì ở Biển Baltic?

Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki của Nga sẽ thực hiện nhiệm vụ gì ở Biển Baltic?

Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki mới của Nga có khả năng sử dụng tên lửa hành trình Kalibr và hiệu quả trong tác chiến chống tàu ngầm.
Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 2): Thay đổi hay tiếp nối?

Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 2): Thay đổi hay tiếp nối?

Liệu những thay đổi trong chiến lược an ninh quốc gia của Mỹ hiện nay là nhất thời hay là sự trở lại của những luận điểm nền tảng trong lịch sử?
Phiên bản di động