Việt Nam thúc đẩy cách tiếp cận toàn diện về quyền con người trong ASEAN, đề cao vai trò Hiệp ước Khu vực Đông Nam Á không có vũ khí hạt nhân

Ngày 8/7, Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 58 tại Kuala Lumpur, Malaysia đã khởi động với hai hoạt động quan trọng là Đối thoại với Ủy ban liên Chính phủ ASEAN về nhân quyền (AICHR) và Hội nghị Ủy ban Hiệp ước Khu vực Đông Nam Á không có vũ khí hạt nhân (SEANWFZ). Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn dẫn đầu đoàn Việt Nam tham dự các hoạt động.

Việt Nam lần thứ ba trúng cử thành viên Ủy ban liên chính phủ Công ước UNESCO 2005 Thủ tướng Phạm Minh Chính và Phu nhân dự lễ đón chính thức các Trưởng đoàn, bắt đầu hoạt động tại Hội nghị Đại dương Liên hợp quốc Hà Lan: Liên minh cầm quyền tan rã, Thủ tướng từ chức, chính phủ sụp đổ

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn dự Cuộc gặp giữa các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN và Ủy ban liên Chính phủ ASEAN về Nhân quyền (AICHR): Khẳng định cam kết thúc đẩy quyền con người gắn với phát triển bền vững trong ASEAN.

Tại phiên Đối thoại với các Đại diện AICHR, các Bộ trưởng đánh giá cao những đóng góp thiết thực của AICHR trong tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN. Các Bộ trưởng cũng hoan nghênh nỗ lực của AICHR lồng ghép quyền con người trên tất cả các lĩnh vực hợp tác, thúc đẩy quyền của phụ nữ, trẻ em, người khuyết tật và ứng phó các vấn đề đang nổi lên như môi trường, biến đổi khí hậu, sức khỏe tinh thần, tội phạm xuyên quốc gia, an ninh mạng, quản trị trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới nổi…

Tại phiên đối thoại, các Bộ trưởng đã thông qua Kế hoạch Công tác của AICHR giai đoạn 2026-2030, và đề nghị AICHR bám sát Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, tiếp tục đổi mới tư duy và cách tiếp cận linh hoạt, sáng tạo, thích ứng và kịp thời trong các nỗ lực thúc đẩy và bảo vệ quyền con người, đóng góp cho việc hiện thực hóa một Cộng đồng ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm.

Đánh giá cao nỗ lực của AICHR trong 15 năm qua, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn bày tỏ tin tưởng AICHR sẽ tiếp tục góp phần quan trọng vào việc triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 cùng các chiến lược hợp tác của ASEAN. Phó Thủ tướng, Bộ trưởng nhấn mạnh việc thúc đẩy và bảo đảm quyền con người có tính liên ngành, liên trụ cột, đòi hỏi cách tiếp cận toàn diện và tăng cường phối hợp giữa AICHR với các cơ quan chuyên ngành để tối ưu hóa nguồn lực dành cho hợp tác nhân quyền.

Bên cạnh những tiến triển đạt được, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng đề nghị AICHR cần quan tâm xử lý các thách thức như nghèo đói, điều kiện làm việc khắc nghiệt và tác động của công nghệ đến quyền con người. Phó Thủ tướng, Bộ trưởng thông báo Việt Nam sẽ tổ chức Hội thảo AICHR về quyền của người đi biển, dự kiến vào cuối năm nay, nhằm nâng cao nhận thức và chia sẻ thực tiễn tốt, thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực này.

Tại Hội nghị Ủy ban Hiệp ước SEANWFZ, các Bộ trưởng nhấn mạnh vai trò quan trọng của Hiệp ước trong bối cảnh tình hình an ninh quốc tế và khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp. Các Bộ trưởng ghi nhận tiến độ triển khai Kế hoạch hành động tăng cường thực thi Hiệp ước SEANWFZ giai đoạn 2023-2027, nhất trí tăng cường hợp tác với Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA), nâng cao năng lực của khu vực về an toàn và an ninh hạt nhân cũng như ứng dụng năng lượng hạt nhân dân sự an toàn và bền vững.

Hội nghị nhất trí tiếp tục thúc đẩy và đề cao giá trị và vai trò của Hiệp ước ở tầm toàn cầu, trong đó việc đệ trình Nghị quyết về Hiệp ước SEANWFZ lên Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa họp thứ 80 và tăng cường tham vấn với các nước sở hữu vũ khí hạt nhân về việc ký Nghị định thư SEANWFZ. Các Bộ trưởng cũng hoan nghênh và cam kết hoàn tất thủ tục để Timor-Leste tham gia Hiệp ước tại Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 47 vào tháng 10/2025, qua đó, khẳng định cam kết của khu vực trong giải trừ và chống phổ biến vũ khí hạt nhân.

Việt Nam thúc đẩy cách tiếp cận toàn diện về quyền con người trong ASEAN, đề cao vai trò Hiệp ước Khu vực Đông Nam Á không có vũ khí hạt nhân

Phát biểu tại Hội nghị, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bùi Thanh Sơn khẳng định, ra đời cách đây 30 năm, Hiệp ước SEANWFZ thể hiện cam kết chung của các nước duy trì khu vực Đông Nam Á không có vũ khí hạt nhân. Trong bối cảnh gia tăng các nguy cơ hạt nhân, Hiệp ước SEANWFZ tiếp tục là nền tảng của cấu trúc an ninh khu vực, và là đóng góp thiết thực của ASEAN vào các nỗ lực giải trừ quân bị toàn cầu. Phó Thủ tướng, Bộ trưởng thông báo Việt Nam đang tích cực hoàn tất các thủ tục nội bộ liên quan cho việc Timor-Leste sớm tham gia Hiệp ước SEANWFZ.

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng đề nghị cần tiếp tục duy trì tiến trình đối thoại của ASEAN với các nước sở hữu vũ khí hạt nhân, hướng tới việc các nước này tham gia ký Nghị định thư của Hiệp ước SEANWFZ, đồng thời tăng cường trao đổi nội bộ để xây dựng lập trường chung của ASEAN. Nhân dịp này, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng thông báo, Việt Nam sẽ đảm nhiệm vai trò Chủ tịch Hội nghị kiểm điểm lần thứ 11 Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT) vào năm 2026, và trông đợi sự ủng hộ, phối hợp chặt chẽ của các nước.

Ngày 9/7, Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 58 sẽ chính thức khai mạc tại Trung tâm hội nghị Kuala Lumpur. Ngay sau đó, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn sẽ cùng Bộ trưởng các nước tham dự phiên họp toàn thể, phiên họp hẹp và Lễ ký kết tham gia Hiệp ước Hợp tác và thân thiện Đông Nam Á (TAC) của một số đối tác.