Việt Nam xác lập chủ quyền với Hoàng Sa và Trường Sa

Trung tá, TS. Nguyễn Thanh Minh
Bộ Tư lệnh Cảnh sát Biển, Bộ Quốc phòng
Sự thụ đắc lãnh thổ bằng chiếm hữu đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam phù hợp với những quy định tại UNCLOS 1982.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Việt Nam xác lập chủ quyền với Hoàng Sa và Trường Sa
Lễ chào cờ tại quần đảo Trường Sa.

Thực tiễn của luật pháp quốc tế tồn tại 5 hình thức thụ đắc lãnh thổ cơ bản gồm: Thụ đắc bằng chiếm hữu thực sự, thụ đắc bằng chuyển nhượng, thụ đắc bằng chiếm hữu theo thời hiệu, thụ đắc bằng xâm chiếm và thụ đắc bằng sự tác động của thiên nhiên.

Việt Nam thực hiện liên tục và hoà bình quyền lực nhà nước

Các cứ liệu lịch sử đều cho rằng, Nhà nước Việt Nam đã chiếm hữu thực sự hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa ít nhất từ thế kỷ XVII, tức là trước khi có sự công bố bản đồ của Đỗ Bá năm 1868. Như vậy, Nhà nước Việt Nam đã sử dụng hình thức chiếm hữu thực sự cho việc thụ đắc hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Điều này hoàn toàn phù hợp với công bố của Nhà nước trong sách trắng của Nhà nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam.

Trên thực tế, Nhà nước Việt Nam đã làm chủ hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa bằng những hoạt động tổ chức khai thác, khảo sát, đặt bia, xây miếu, trồng cây, bảo vệ ngư dân… cũng như đã thể hiện ý chí thông qua hành vi của các nhà chức trách được quốc gia ủy quyền thực hiện chủ quyền của Nhà nước trên hai quần đảo bằng cách đặt ra các quy định thưởng phạt nghiêm minh, thực hiện nghĩa vụ trong việc bảo đảm an toàn bằng hàng hải quốc tế, cứu hộ người bị hại… Nhà nước đã đáp ứng được đầy đủ các tiêu chuẩn của việc thụ đắc lãnh thổ vô chủ vào những thời kỳ đó.

Như vậy, nguyên tắc thực hiện liên tục và hoà bình quyền lực nhà nước tạo ra danh nghĩa chủ quyền đã được chấp nhận trên thực tiễn quốc tế khi giải quyết các tranh chấp lãnh thổ. Vì thế, Việt Nam có thể sử dụng nguyên tắc này trong trường hợp hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Trong lịch sử, thông qua hai đội thuyền Hoàng Sa và Bắc Hải, Nhà nước Việt Nam đã thực hiện liên tục và hoà bình quyền lực của mình đối với hai quần đảo và như vậy đã xác lập chủ quyền ở đó.

Tính kế cận trong xác định chủ quyền

Tuy nhiên, một số quốc gia đã dựa vào tính kế cận để đưa ra yêu sách chủ quyền với hai quần đảo này. Song trong thực tiễn các quy phạm pháp luật quốc tế, không có điều khoản nào quy định quốc gia ven biển có đảo nằm gần là thuộc về chủ quyền của quốc gia đó.

Một đảo nằm gần một quốc gia ven biển, chủ quyền vẫn có thể thuộc về nước khác không phụ thuộc vào vị trí địa lý, tính kế cận. Thực tiễn tập quán quốc tế và nguyên tắc của luật quốc tế hiện đại đã khẳng định chủ quyền của một quốc gia đối với các vùng lãnh thổ phụ thuộc vào quá trình xác lập chủ quyền về mặt nhà nước của quốc gia đó, chứ không phụ thuộc vào tính kế cận về địa lý.

Việt Nam xác lập chủ quyền với Hoàng Sa và Trường Sa
Kiều bào tham gia các chuyến thăm đảo. (Nguồn: Sở Ngoại vụ Hải Phòng)

Ví dụ, đảo Jersey, Guernsey, Alderney và Shark nằm gần Pháp hơn Anh, nhưng chủ quyền thực tế lại thuộc về Anh. Đảo Phú Quốc nằm gần Campuchia hơn Việt Nam, nhưng chủ quyền thực tế thuộc về Nhà nước Việt Nam.

Sự phát triển của luật pháp quốc tế hiện đại và luật biển quốc tế đến sự hình thành quy định của Công ước của Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS) năm 1982 không có điểm nào quy định lợi thế về mặt vị trí địa lý của một quốc gia với sự khẳng định chủ quyền về một vùng lãnh thổ như các đảo đá, bãi ngầm, bãi cạn. Một đảo nằm gần một quốc gia ven biển chưa hẳn thuộc chủ quyền về quốc gia đó, đó cũng là lẽ đương nhiên.

Chỉ Việt Nam có chứng cứ phù hợp

Xét về mặt nhà nước, xác lập chủ quyền đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, duy nhất chỉ có Việt Nam là có chứng cứ phù hợp với các nguyên tắc của luật quốc tế về xác lập chủ quyền đối với các vùng lãnh thổ.

Những cơ sở pháp lý thể hiện qua các phương diện như sử học, khảo cổ học, luật pháp và văn hoá biển đã chứng minh một cách rõ ràng rằng, vào nửa đầu thế kỷ XVII, khi Chúa Nguyễn bắt đầu thực thi chủ quyền về mặt nhà nước đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, không có một quốc gia nào khẳng định chủ quyền về mặt nhà nước đối với hai quần đảo này.

Do đó, chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo này là không thể chối cãi.

Dân binh biển Trung Quốc - Lực lượng 'vùng xám' ở Biển Đông (phần I)

Dân binh biển Trung Quốc - Lực lượng 'vùng xám' ở Biển Đông (phần I)

Thời gian qua, tâm điểm chú ý ở Biển Đông là căng thẳng giữa Philippines và Trung Quốc ở Bãi Cỏ Mây. Tàu Trung Quốc ...

Dân binh biển, 'công cụ đắc lực' của Trung Quốc ở Biển Đông (phần II)

Dân binh biển, 'công cụ đắc lực' của Trung Quốc ở Biển Đông (phần II)

Bất chấp sự phủ nhận của Bắc Kinh, có rất ít sự hoài nghi tại phương Tây về những gì mà Bộ Quốc phòng Mỹ ...

Biển Đông: Vùng biển tốn nhiều giấy mực nghiên cứu trong lịch sử

Biển Đông: Vùng biển tốn nhiều giấy mực nghiên cứu trong lịch sử

Hiện nay, khu vực Biển Đông là một trong những vùng biển đang diễn ra các tranh chấp chủ quyền về đảo, quần đảo, tranh ...

Quan điểm giải quyết vấn đề phân định biển của Việt Nam (Phần I)

Quan điểm giải quyết vấn đề phân định biển của Việt Nam (Phần I)

Trong số các nước xung quanh Biển Đông, Việt Nam là quốc gia có vùng biển tiếp giáp với hầu hết các nước xung quanh ...

Quan điểm giải quyết vấn đề phân định biển của Việt Nam (Phần II)

Quan điểm giải quyết vấn đề phân định biển của Việt Nam (Phần II)

Trong công cuộc đấu tranh bảo vệ chủ quyền biển đảo của dân tộc Việt Nam, trải qua các thời kỳ lịch sử, Nhà nước ...

Bài viết cùng chủ đề

Biển Đông

Đọc thêm

Việt Nam-Tanzania thúc đẩy hợp tác Đảng, mở rộng kết nối toàn diện

Việt Nam-Tanzania thúc đẩy hợp tác Đảng, mở rộng kết nối toàn diện

Đại sứ Việt Nam tại Tanzania Vũ Thanh Huyền chào xã giao Tổng thư ký Đảng CCM Asha-Rose Migiro, thúc đẩy quan hệ Việt Nam-Tanzania.
Top 5 xe SUV hạng B bán chạy nhất tháng 4/2026: VinFast VF 6 vươn lên dẫn đầu

Top 5 xe SUV hạng B bán chạy nhất tháng 4/2026: VinFast VF 6 vươn lên dẫn đầu

Top 5 xe SUV hạng B bán chạy nhất tháng 4/2026 tại Việt Nam, VinFast VF 6 vươn lên dẫn đầu với 2.704 chiếc bán ra, xếp thứ 2 là ...
Cuộc hẹn xóa nhòa khoảng cách với nghệ thuật hàn lâm

Cuộc hẹn xóa nhòa khoảng cách với nghệ thuật hàn lâm

Ngày 16/5, tại Bảo tàng Văn học Việt Nam, chương trình giao lưu “Âm nhạc thay đổi cuộc sống” đã đưa nghệ thuật hàn lâm đến gần công chúng qua ...
Lộ diện hai cặp bán kết U17 châu Á 2026

Lộ diện hai cặp bán kết U17 châu Á 2026

Bốn đội bóng góp mặt ở vòng bán kết Giải U17 châu Á 2026 đã được xác định gồm U17 Australia, U17 Trung Quốc, U17 Nhật Bản và đương kim ...
Dấu chân cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ Quảng Tây đến Quảng Châu

Dấu chân cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ Quảng Tây đến Quảng Châu

Giai đoạn hoạt động cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Trung Quốc có ý nghĩa đối với quá trình hình thành tư tưởng và con đường cách ...
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 18/5/2026: Sư Tử sự nghiệp tiến triển tốt

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 18/5/2026: Sư Tử sự nghiệp tiến triển tốt

Tử vi hôm nay 18/5/2026 của 12 cung hoàng đạo – Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Thượng đỉnh Mỹ-Trung: Hướng tới ổn định chiến lược và thể chế hóa khuôn khổ hợp tác thực chất

Thượng đỉnh Mỹ-Trung: Hướng tới ổn định chiến lược và thể chế hóa khuôn khổ hợp tác thực chất

Cuộc gặp thượng đỉnh giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc thể hiện nhu cầu lớn của cả hai về ổn định chiến lược và thúc đẩy hợp tác.
Những vấn đề phức tạp của xung đột Trung Đông

Những vấn đề phức tạp của xung đột Trung Đông

Sau hơn hai tháng bom đạn bao phủ vùng Vịnh, cuộc xung đột ở Trung Đông vẫn mờ mịt, nhưng hậu họa thì đã rõ.
Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Myanmar: Cuộc chuyển giao quyền lực

Quá trình chuyển giao quyền lực tại Myanmar từ chính quyền quân sự sang chính phủ dân sự chính danh đã bắt đầu.
Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Hội nghị Ngoại trưởng G7: Ngăn cú sốc năng lượng toàn cầu

Việc G7 tổ chức cuộc họp khẩn cấp về nguồn cung dầu mỏ tại Paris là để khẳng định vai trò trung tâm của nhóm trong định hình kinh tế và quản trị toàn cầu.
Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Chương mới của quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã lên đường sang Washington trong chuyến thăm 4 ngày (từ ngày 18/3).
Tính toán phía sau Lá chắn châu Mỹ

Tính toán phía sau Lá chắn châu Mỹ

Sự ra đời của 'Lá chắn châu Mỹ' có thể coi là bước đi đầu tiên nhằm hiện thực hóa tham vọng của Washington giữ vai trò và vị thế áp đảo tại Tây bán ...
Ngoại giao công chúng của Singapore: Khi đam mê khai mở tiềm năng

Ngoại giao công chúng của Singapore: Khi đam mê khai mở tiềm năng

Chiến dịch 'Passion Made Possible' do Singapore khởi xướng năm 2017 nên được xem là một hoạt động ngoại giao công chúng có chủ đích.
Tổng thống Trump thăm Bắc Kinh: 'So găng' vị thế siêu cường kinh tế của Mỹ và Trung Quốc

Tổng thống Trump thăm Bắc Kinh: 'So găng' vị thế siêu cường kinh tế của Mỹ và Trung Quốc

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Trump diễn ra khi cạnh tranh được định hình rõ nét trên lĩnh vực kinh tế, năng lực công nghệ và ảnh hưởng toàn cầu.
Không phải Nga, đây mới là quốc gia mà châu Âu nhập khẩu ngày càng nhiều khí đốt

Không phải Nga, đây mới là quốc gia mà châu Âu nhập khẩu ngày càng nhiều khí đốt

Châu Âu dự kiến sẽ đáp ứng gần hai phần ba nhu cầu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) nhập khẩu từ Mỹ vào năm 2026.
Brazil 'ngỡ ngàng' trước quyết định EU đóng cửa với thịt nhập khẩu

Brazil 'ngỡ ngàng' trước quyết định EU đóng cửa với thịt nhập khẩu

Đại sứ Brazil tại Liên minh châu Âu (EU) Pedro Miguel da Costa e Silva cho biết Brazil 'bất ngờ' trước quyết định của EU cấm nhập khẩu thịt từ nước này.
Căng thẳng Mỹ-Iran có thể bất ngờ tác động tích cực đến nền kinh tế toàn cầu?

Căng thẳng Mỹ-Iran có thể bất ngờ tác động tích cực đến nền kinh tế toàn cầu?

Trong khi cuộc chiến tại Iran có thể gây ra những hệ lụy kinh tế nghiêm trọng, thì về dài hạn, kinh tế toàn cầu lại có khả năng càng được hưởng lợi.
Vai trò ngày càng quan trọng của hòa giải quốc tế và cơ hội cho Thái Lan

Vai trò ngày càng quan trọng của hòa giải quốc tế và cơ hội cho Thái Lan

Ở nhiều nơi trên thế giới, đối thoại ngày càng trở nên khó khăn, song chính trong hoàn cảnh như vậy, hòa giải lại càng trở nên cần thiết hơn hết.
Phiên bản di động