Vũ khí laser: Cuộc xung đột trong tương lai tràn ngập 'ánh sáng chết người'?

Trường Phan
TGVN. Vũ khí laser chứng minh tính hiệu quả và khả năng thay đổi sâu sắc các cuộc không chiến trong tương lai, cho phép tăng khả năng sống sót của các máy bay trước tên lửa phòng không nguy hiểm.
Theo dõi Baoquocte.vn trên

Tia laser có tiềm năng trở thành vũ khí không đối không và không đối đất nhờ vào lợi thế tốc độ rất nhanh, khả năng bắn chính xác cao và băng đạn hầu như không giới hạn. Tuy nhiên, vũ khí laser đòi hỏi nhiều năng lượng để duy trì uy lực liên tục trong khoảng cách xa, và có thể bị giảm hiệu quả phụ thuộc vào điều kiện ngoại cảnh, cũng như cần làm mát khi tia laser tích tụ nhiệt từ hệ thống nguồn điện cồng kềnh.

Cuộc xung đột trong tương lai có thể tràn ngập “ánh sáng” từ vũ khí laser
Vũ khí Laser có khả năng chống lại cuốc tấn công ồ ạt của các UAV. (Nguồn: National Interest)

Nhiều ưu điểm

Đầu tiên, tia laser có độ chính xác cao, hoạt động tương đương tốc độ ánh sáng và hầu như không bị ảnh hưởng bởi trọng lực. Đây là vũ khí lý tưởng để tiêu diệt các mục tiêu nhỏ chẳng hạn như tên lửa và đạn pháo đang bay tới. Độ chính xác của tia laser phát huy hiệu quả bằng cách vô hiệu hóa các phương tiện trên mặt đất hoặc trên biển mà không làm chết người trên xe. Quan trọng nhất, chi phí phát triển vũ khí laser rẻ hơn nhiều so với các vũ khí khác. Súng lazer có thể thay các các hệ thống phòng thủ tên lửa đương đại cực kỳ đắt tiền để đối phó cuộc tấn công hàng loạt của UAV vũ trang và tên lửa của đối phương. Hệ thống phát ra tia laser được kết nối với máy phát điện - “nguồn cung cấp đạn dược” gần như không giới hạn sử dụng.

Về mặt lý thuyết chỉ cần một tia laser tương đối yếu cũng có thể làm gián đoạn hoặc phá hủy nhanh chóng các hệ thống dẫn đường quang học nhạy cảm của tên lửa đang bay tới. Các tia laser mạnh hơn có thể làm hỏng các cánh điều khiển bay của tên lửa, hoặc thậm chí kích hoạt đầu đạn nhiệt. Các tia laser cực mạnh sẽ là vũ khí tấn công dễ dàng nhắm vào các máy bay khác và thậm chí cả các mục tiêu trên mặt đất. Vì tia laser có khả năng làm nhiệm vụ kép như các hệ thống cảm biến, cho phép thời gian tương tác rất nhanh.

Tất nhiên, phạm vi hiệu quả và thời gian "đốt cháy" duy trì cần thiết để đạt được hiệu ứng hủy diệt sẽ là những yếu tố quan trọng. Hơn nữa, một tia laser chỉ có thể tấn công một mục tiêu tại một thời điểm và yêu cầu thiết kế sao cho nó tạo được đường bắn thẳng trực tiếp vào mục tiêu.

Vũ khí laser: Cuộc xung đột trong tương lai tràn ngập 'ánh sáng chết người'?
Vũ khí laser sẽ sớm ngập tràn các chiến trường như phim khoa học viễn tưởng. (Nguồn: National Interest)

Tia laser có thể làm tăng đáng kể khả năng sống sót của máy bay chiến đấu tàng hình và không tàng hình khi hoạt động trong vùng trời giao tranh, buộc kẻ thù phải sử dụng nhiều tên lửa hơn để phòng thủ. Cụ thể, vũ khí laser có thể cung cấp một lớp bảo vệ chặt chẽ cần thiết cho các máy bay ném bom tàng hình chiến lược như B-2 Spirit hoặc B-21, nếu lắp đặt các tháp pháo laser lên máy bay, máy bay vận tải, máy bay tiếp dầu và máy bay yểm trợ có thể cho phép những máy bay có kích thước lớn và dễ bị tổn thương này, nâng cao cơ hội sống sót sau các cuộc tấn công bất ngờ từ tên lửa.

Không ít nhược điểm

Tuy nhiên, vũ khí laser có những nhược điểm cản trở chúng chậm phát triển trong nhiều thập kỷ. Trước hết, năng lượng laser có xu hướng bung toả hoặc khuếch tán trong bầu khí quyển, phạm vi tối đa cũng bị giới hạn bởi vật cản trong không gian như khi bị che khuất bởi cát, khói hoặc sương mù.

Hơn nữa, tia laser có thể gặp khó khăn khi đốt cháy qua các vật liệu dày và thường mất vài giây tiếp xúc liên tục để gây ra thiệt hại đáng kể. Tùy thuộc vào công suất và phạm vi tương tác cũng như tốc độ của mục tiêu, vật liệu quá dày có thể khiến laser không đủ thời gian để vô hiệu hóa các loại đạn hạng nặng. Trên thực tế, việc phát triển các vật liệu và biện pháp đối phó với tia laser đã tiến triển nhanh chóng mặc dù vũ khí laser vẫn chưa được sử dụng rộng rãi.

Một tia laser bắn ra, cần dùng máy phát điện cực mạnh và nhiên liệu hóa học nguy hiểm, cũng như hệ thống làm mát và thùng điện cồng kềnh. Những hạn chế này, gây ra những trở ngại nghiêm trọng ảnh hưởng đến việc phóng ra laser trên chiến trường. Tuy nhiên, những tiến bộ gần đây trong công nghệ phát triển laser trạng thái rắn có thể giải quyết phần nào những khó khăn đó, đồng thời giảm kích thước nguồn điện.

Ngoài ra việc sử dụng vũ khí laser cũng vấp phải nhiều hạn chế pháp lý. Theo Nghị định thư năm 1995 về vũ khí gây chói mắt, thuộc Công ước của Liên hợp quốc quy định vũ khí nêu rõ: cấm sử dụng tia laser “chói lóa” làm mù vĩnh viễn thị lực của kẻ thù. Tia laser chiếu vào máy bay là một hình thức quấy rối phổ biến và nguy hiểm đối với các phương tiện bay quân sự và cả dân sự. Vì chiếu tia laser vào buồng lái máy bay có thể làm phi hành đoàn mất phương hướng và mù tạm thời, đồng thời có thể gây thương tích ở mắt lâu dài cho phi công.

Điều gì xảy ra khi UAV cùng siêu tiêm kích F-35 tấn công tổng lực?

Điều gì xảy ra khi UAV cùng siêu tiêm kích F-35 tấn công tổng lực?

TGVN. Trong tương lai, các máy bay không người lái (UAV) tích hợp công nghệ AI hứa hẹn sẽ cùng chiến đấu bên cạnh với ...

Tổng thống Putin 'lộ' tin 'nóng', Nga đã rủ Mỹ tìm kiếm sự cân bằng mới?

Tổng thống Putin 'lộ' tin 'nóng', Nga đã rủ Mỹ tìm kiếm sự cân bằng mới?

TGVN. Ngày 10/11, Tổng thống Nga Vladimir Putin tiết lộ, nước này đã gửi đề xuất tới Mỹ về thiết lập một sự cân bằng ...

Vũ khí mới: Mỹ sẽ có máy bay do thám kiêm ném bom siêu thanh?

Vũ khí mới: Mỹ sẽ có máy bay do thám kiêm ném bom siêu thanh?

TGTVN. Nhiều năm trước, Giám đốc Điều hành của Lockheed Martin - ông Robert Weiss đã khiến dư luận xôn xao khi tiết lộ với ...

(theo National Interest)

Đọc thêm

Giá vàng hôm nay 24/1/2026 tăng vượt mức 'khó đạt tới', không phải do may mắn, mục tiêu giá năm 2026 là 5.400 USD

Giá vàng hôm nay 24/1/2026 tăng vượt mức 'khó đạt tới', không phải do may mắn, mục tiêu giá năm 2026 là 5.400 USD

Giá vàng hôm nay 24/1/2026 bật tăng mạnh mẽ, tiến sát 5.000 USD 'không phải do may mắn', có điều gì đó đang diễn ra?
Malta ấn tượng với tầm nhìn phát triển dài hạn, các mục tiêu chiến lược của Việt Nam

Malta ấn tượng với tầm nhìn phát triển dài hạn, các mục tiêu chiến lược của Việt Nam

Ngày 23/1, Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng đã hội đàm với Thứ trưởng Thường trực Bộ Ngoại giao và Du lịch Malta Christopher Cutajar.
Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng trao Giấy chấp nhận lãnh sự cho tân Tổng Lãnh sự Lào tại Đà Nẵng

Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng trao Giấy chấp nhận lãnh sự cho tân Tổng Lãnh sự Lào tại Đà Nẵng

Ngày 23/1, Thứ trưởng Lê Thị Thu Hằng đã trao Giấy chấp nhận lãnh sự cho bà Vonekham Cheuangmanivong, tân Tổng Lãnh sự của Lào tại TP. Đà Nẵng.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Lào sắp thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Lào sắp thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Lào Thongloun Sisoulith và Phu nhân sẽ thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam trong 2 ngày.
Lãnh đạo các nước gửi điện, thư chúc mừng Tổng Bí thư Tô Lâm

Lãnh đạo các nước gửi điện, thư chúc mừng Tổng Bí thư Tô Lâm

Lãnh đạo các nước đã gửi các điện, thư mừng chúc mừng đồng chí Tô Lâm được bầu lại làm Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng ...
Thư, điện mừng, thông điệp từ khắp thế giới mừng Đại hội XIV của Đảng

Thư, điện mừng, thông điệp từ khắp thế giới mừng Đại hội XIV của Đảng

Từ phiên khai mạc đến nay, Đại hội XIV của Đảng ta nhận thêm 339 thư, điện mừng từ các chính đảng, tổ chức, bạn bè quốc tế và người ...
Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Bước tiến mới trong quan hệ Hàn Quốc-Nhật Bản

Chuyến thăm Nhật Bản của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và gặp gỡ với Thủ tướng nước chủ nhà Sanae Takaichi đã mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Seoul và ...
Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Bước ngoặt trong quan hệ EU-Jordan

Là cuộc gặp đầu tiên ở cấp cao nhất, Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) - Jordan tại Amman vào 8/1 được mô tả là bước ngoặt trong quan hệ giữa hai ...
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Những thông điệp chiến lược từ Điện Kremlin

Thông điệp Tổng thống Vladimir Putin chuyển tải trong cuộc gặp gỡ cuối năm cho thấy cách Moscow đánh giá cục diện toàn cầu và hàm ý chính sách của Moscow.
Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Tiêu điểm nỗ lực tạo dựng niềm tin

Diễn đàn quốc tế về hòa bình và niềm tin, diễn ra tại thủ đô ở Ashgabat của Turkmenistan vào ngày 12/12 kỳ vọng góp phần thúc đẩy hòa bình và phát triển.
Phép thử với G20

Phép thử với G20

Lần này tại Johannesburg, bất bình đẳng trong phát triển sẽ là phép thử với nỗ lực của G20.
Thêm một quốc gia Nam Mỹ nhập cuộc chơi đất hiếm

Thêm một quốc gia Nam Mỹ nhập cuộc chơi đất hiếm

Brazil đang được đánh giá là đối thủ nặng ký trong "cuộc chơi" về đất hiếm trên toàn cầu.
Báo Lào: Đại hội XIV của Đảng là dấu mốc tạo đột phá để đất nước phát triển giàu mạnh và thịnh vượng

Báo Lào: Đại hội XIV của Đảng là dấu mốc tạo đột phá để đất nước phát triển giàu mạnh và thịnh vượng

Ngày 21/1, báo Pasaxon của Lào có bài xã luận với nhan đề 'Đại hội lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam, dấu mốc 40 năm Đổi mới'.
Dư luận Nhật Bản bày tỏ quan tâm đặc biệt đến Đại hội XIV của Việt Nam

Dư luận Nhật Bản bày tỏ quan tâm đặc biệt đến Đại hội XIV của Việt Nam

Báo chí và học giả Nhật Bản đã bày tỏ sự quan tâm đặc biệt đến Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV (Đại hội XIV) của Đảng Cộng sản Việt Nam.
Đại hội XIV của Đảng: Báo Tây Ban Nha đánh giá cao thành tựu kinh tế của Việt Nam

Đại hội XIV của Đảng: Báo Tây Ban Nha đánh giá cao thành tựu kinh tế của Việt Nam

Ngày 19/1, báo điện tử elcomun.es của Tây Ban Nha đã đăng bài viết đánh giá cao thành tựu kinh tế của Việt Nam.
Truyền thông quốc tế đưa tin đậm nét, tích cực về Đại hội Đảng lần thứ XIV của Việt Nam

Truyền thông quốc tế đưa tin đậm nét, tích cực về Đại hội Đảng lần thứ XIV của Việt Nam

Buổi khai mạc chính thức của Đại hội XIV với bài phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm đã thu hút sự quan tâm của nhiều hãng truyền thông lớn trên thế giới.
Báo Mexico: Đại hội XIV của Đảng định hướng những mục tiêu phát triển cao và chiến lược của Việt Nam

Báo Mexico: Đại hội XIV của Đảng định hướng những mục tiêu phát triển cao và chiến lược của Việt Nam

Ngày 19/1, báo Mexico La Jornada có bài nhấn mạnh ý nghĩa Đại hội XIV của Đảng trong việc định hướng những mục tiêu phát triển của Việt Nam.
Phiên bản di động