Xuất khẩu ngày 27-29/1: Thương vụ cảnh báo hàng loạt doanh nghiệp bị lừa đảo ở châu Âu; sầu riêng Việt 'kiếm bộn tiền' tại Trung Quốc

Cảnh báo hàng loạt doanh nghiệp bị lừa đảo ở châu Âu; sầu riêng Việt "kiếm bộn tiền" tại Trung Quốc... là những tin nổi bật trong bản tin xuất khẩu ngày 27-29/1.

Thị trường Halal - 'mỏ vàng' cho các sản phẩm của hợp tác xã Việt Nam Việt Nam là một trong 10 quốc gia nhận kiều hối lớn nhất thế giới Các FTA - 'Bệ phóng' cho xuất khẩu năm 2023

Xuất khẩu ngày 27-29/1: Đẩy mạnh xúc tiến thương mại sang thị trường ngách; sầu riêng Việt 'kiếm bộn tiền' tại Trung Quốc

Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên chủ trì Hội nghị. (Nguồn: Báo Tiền phong)

Thương vụ cảnh báo hàng loạt doanh nghiệp bị lừa đảo ở châu Âu

Ngày 31/1, Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương, hiệp hội ngành hàng tổ chức “Hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài tháng 1/2023”.

Đây là hội nghị đầu tiên trong năm 2023 thuộc chuỗi chương trình “Hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài” được Bộ Công Thương thực hiện định kỳ hàng tháng kể từ tháng 7/2022.

Theo Cục Xúc tiến Thương mại (Bộ Công Thương), trong bối cảnh kinh tế thế giới suy giảm, tăng trưởng xuất khẩu của nhiều nền kinh tế sụt giảm, tuy nhiên xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam tiếp tục vượt qua khó khăn và duy trì được mức tăng trưởng cao.

Năm 2022, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đạt khoảng 732 tỷ USD, tăng khoảng 10% so với năm 2021. Trong đó, xuất khẩu dự kiến tăng khoảng 10,5%, đạt khoảng 371,5 tỷ USD, hoàn thành vượt mức chỉ tiêu kế hoạch được Quốc hội và Chính phủ giao (kế hoạch tăng 8%). Số mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD dự kiến đạt 39 mặt hàng (tăng 04 mặt hàng so với năm 2021), trong đó có 09 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 10 tỷ USD (tăng hơn 01 mặt hàng so với năm 2021).

Cơ cấu hàng hóa xuất khẩu trong năm 2022 tiếp tục cải thiện theo chiều hướng tích cực, giảm hàm lượng xuất khẩu thô, tăng xuất khẩu sản phẩm chế biến, sản phẩm công nghiệp, tạo điều kiện cho hàng hóa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu. Nhóm hàng công nghiệp chế biến tiếp tục chiếm tỷ trọng chủ yếu trong cơ cấu xuất khẩu, chiếm hơn 86% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Kim ngạch nhập khẩu hàng hóa năm 2022 tăng khoảng 8,5% so với năm 2021 và cơ bản được kiểm soát tốt. Nhập khẩu của nhóm hàng hóa phục vụ sản xuất để xuất khẩu và hàng hóa thiết yếu tăng, chiếm gần 90%; nhập khẩu của nhóm hàng không khuyến khích nhập khẩu chỉ chiếm 6%.

Tin liên quan
Bộ Ngoại giao thông tin về việc lấy lại lô hạt điều tại Italy

Cán cân thương mại tiếp tục ghi nhận xuất siêu năm thứ 7 liên tiếp với thặng dư gần 11 tỷ USD, góp phần tích cực cho cán cân thanh toán, giúp nâng cao dự trữ ngoại hối, ổn định tỷ giá và các chỉ số kinh tế vĩ mô khác của nền kinh tế.

Tại Hội nghị, Thương vụ Việt Nam tại Italy cho biết, từ khi Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - châu Âu (EVFTA) chính thức có hiệu lực, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Italy luôn tăng trưởng ở mức hai con số. Hiện ngoài những dòng thuế về mức thuế suất 0% khi hiệp định có hiệu lực, còn hơn 13% số dòng thuế sẽ được giảm theo lộ trình. Do đó, còn khá nhiều những lĩnh vực và loại hàng hóa mà doanh nghiệp Việt Nam có cơ hội làm ăn ở thị trường này.

Tuy nhiên, Thương vụ cũng lưu ý, hiện tình trạng lừa đảo thương mại tại Italy diễn ra rất phức tạp. Một số doanh nghiệp Italy đã đặt cọc cho doanh nghiệp Việt Nam và nhận hàng nhưng sau đó không trả tiền hàng còn lại; hoặc phía doanh nghiệp Việt đã đặt cọc nhưng doanh nghiệp Italy không giao hàng...

“Thương vụ đang giải quyết rất nhiều vụ việc gian lận của doanh nghiệp Italy với doanh nghiệp Việt Nam. Nhiều vụ việc đã xảy ra, doanh nghiệp Việt mới liên hệ với Thương vụ để đi xác minh thông tin phía đối tác. Tuy nhiên, nhiều địa chỉ của doanh nghiệp Italy chỉ là giả mạo. Một số người Italy còn phối hợp với nhóm lừa đảo quốc tế, làm giả các loại chứng từ, kể cả chứng từ thanh toán... để tìm cách chiếm đoạt bộ chứng từ gốc để nhận hàng tẩu tán...”, bà Dương Phương Thảo, Tham tán thương mại Việt Nam tại Italy cảnh báo.

Đại diện Thương vụ Việt Nam tại Nga cho biết, tình hình xung đột giữa Nga và Ukraine đang có những diễn biến rất khó lường. Dự báo, trong thời gian tới, Mỹ và đồng minh có thể thực hiện các biện pháp trừng mạnh hơn đối với nền kinh tế Nga. Do đó, các doanh nghiệp Việt làm ăn tại thị trường Nga cần theo dõi sát tình hình thị trường để có các biện pháp ứng phó phù hợp.

"Trước khi giao dịch, ký hợp đồng ngoại thương cần tiến hành tìm hiểu, kiểm tra kỹ về đối tác (có thể thông qua Thương vụ). Nội dung của hợp đồng cần đảm bảo lợi ích của doanh nghiệp Việt Nam", đại diện Thương vụ Việt Nam tại Nga cho hay.

Tháng 1/2023, xuất nhập khẩu hàng hóa đạt 46,56 tỷ USD

Ngay trong những ngày đầu năm mới, việc Trung Quốc mở cửa biên giới đã tạo cơ hội cho hàng hóa xuất khẩu gia tăng sang thị trường này, đặc biệt là các mặt hàng tươi sống có giá trị cao, như cua, tôm hùm, tôm sú và tôm thẻ…

Đây là những mặt hàng gần như chỉ xuất khẩu bằng đường bộ, mà trong giai đoạn Trung Quốc kiểm soát dịch Zero Covid-19 thì cửa khẩu ách tắc, hàng không xuất được. Do vậy khi họ mở cửa giao thương, thông quan các mặt hàng này thuận lợi hơn. Bên cạnh đó, sức tiêu thụ của thị trường 1,4 tỷ dân bị kìm nén gần 3 năm qua, nay họ mở lại nhà hàng thì nhu cầu thủy sản tươi sống sẽ tăng mạnh. Cùng với các mặt hàng thủy sản tươi sống, rau quả và trái cây cũng là mặt hàng xuất khẩu tương đối khả quan khi nhu cầu gia tăng vào dịp đầu năm mới.

Sức bật của các nhóm hàng nông sản đã đóng góp tích cực cho thành tích chung của hoạt động xuất nhập khẩu.

Tuy nhiên do tháng 1/2023 là tháng có Tết Dương lịch và Tết Nguyên đán diễn ra trọn trong tháng nên số ngày làm việc ít hơn tháng trước và tháng 01/2022 nên tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tháng 1 ước đạt 46,56 tỷ USD, giảm 17,3%, so với tháng trước và giảm 25% so với cùng kỳ năm trước (trong đó xuất khẩu giảm 21,3%; nhập khẩu giảm 28,9%). Cán cân thương mại hàng hóa tháng 1/2023 ước tính xuất siêu 3,6 tỷ USD.

Về xuất khẩu hàng hóa, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa tháng 01/2023 ước đạt 25,08 tỷ USD, giảm 13,6% so với tháng trước, trong đó: Khu vực kinh tế trong nước đạt 6,44 tỷ USD, giảm 18%; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) đạt 18,64 tỷ USD, giảm 12%.

So với cùng kỳ năm trước, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa tháng Một giảm 21,3%, trong đó: Khu vực kinh tế trong nước giảm 27,1%, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) giảm 19%. Trong tháng 1 có 7 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu từ 1 tỷ USD trở lên, chiếm 66,6% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Về cơ cấu nhóm hàng xuất khẩu tháng 1/2023, hàng nhiên liệu và khoáng sản ước đạt 258 triệu USD, chiếm 1%; hàng công nghiệp chế biến ước đạt 22,32 tỷ USD, chiếm 89%; hàng nông sản, lâm sản ước đạt 1,9 tỷ USD, chiếm 7,6%; hàng thủy sản ước đạt 0,6 tỷ USD, chiếm 2,4%.

Ở chiều ngược lại, kim ngạch nhập khẩu hàng hóa tháng 1/2023 ước đạt 21,48 tỷ USD, giảm 21,3% so với tháng trước. Trong tháng 1/2023, có 3 mặt hàng nhập khẩu đạt trị giá từ 1 tỷ USD trở lên, chiếm tỷ trọng 37,2% tổng kim ngạch nhập khẩu.

Hàng hóa nhập khẩu vẫn chủ yếu tập trung vào nhóm hàng tư liệu sản xuất, đạt 19,97 tỷ USD, chiếm 93%. Trong đó hàng máy móc thiết bị, dụng cụ phụ tùng chiếm 41,1%; hàng nguyên, nhiên, vật liệu chiếm 51,9%. Hàng vật phẩm tiêu dùng đạt 1,51 tỷ USD, chiếm 7%.

Hoa Kỳ vẫn là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch ước đạt 7,6 tỷ USD. Trung Quốc là thị trường nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam với kim ngạch ước đạt 8,1 tỷ USD. Tháng 01/2023 xuất siêu sang EU ước đạt 1,8 tỷ USD, giảm 45% so với cùng kỳ năm trước; xuất siêu sang Nhật Bản 100 triệu USD giảm 65,3%; nhập siêu từ Trung Quốc 3,4 tỷ USD, giảm 52,6%; nhập siêu từ Hàn Quốc 2,5 tỷ USD, giảm 20,9%; nhập siêu từ ASEAN 1,3 tỷ USD, tăng 74,3%.

Với kết quả xuất nhập khẩu như vậy, tháng 1/2023, cả nước ước tính xuất siêu 3,6 tỷ USD. Trong đó khu vực kinh tế trong nước nhập siêu 1,04 tỷ USD; khu vực có vốn đầu tư nước ngoài (kể cả dầu thô) xuất siêu 4,64 tỷ USD.

Sầu riêng Việt "kiếm bộn tiền" tại Trung Quốc

Từ đầu năm đến nay, có thời điểm sầu riêng Ri6 lên mức giá 140.000 - 160.000 đồng/kg. Giá sầu riêng đang lên mức cao kỷ lục do Trung Quốc "ăn hàng".

Theo một số nhà vườn trồng sầu riêng tại Cần Thơ, Tiền Giang,... hiện giá sầu riêng đang lên mức cao kỷ lục từ trước đến nay. Như tại huyện Cai Lậy (tỉnh Tiền Giang), giá sầu riêng Ri6 ngày 27/1 lên mức từ 105.000 - 125.000 đồng/kg, sầu riêng Thái giá 145.000 - 165.000 đồng/kg.

Theo ông Huỳnh Tấn Lộc - Giám đốc Hợp tác xã Sầu riêng Ngũ Hiệp (huyện Cai Lậy), trước kia, giá sầu riêng đỉnh điểm cũng chỉ dừng ở 105.000 đồng/kg. Nhưng giữa tháng 1/2022, giá sầu riêng Thái đã vọt lên 170.000 - 190.000 đồng/kg, giá sầu riêng Ri6 140.000 - 160.000 đồng/kg. Hiện giá sầu riêng đã hạ nhiệt nhưng vẫn neo ở mức 140.000 - 150.000 đồng/kg, tuỳ loại.

Theo các nhà vườn, giá sầu riêng càng đắt đỏ thì hàng càng dễ bán. Trước kia loại sầu 3,5 hộc múi mới đạt tiêu chuẩn thu mua xuất khẩu, nay loại quả 2,5 hộc các vựa cũng gom mua sạch. Đến sầu riêng kem giờ cũng được giá.

Nguyên nhân khiến giá sầu riêng thời điểm này tăng cao là do tại khu vực miền Tây còn khoảng 1,5 tháng nữa mới rộ vụ thu hoạch. Thời điểm này vẫn chỉ là sầu trái vụ, sản lượng khan hiếm. Trong khi đó, thị trường Trung Quốc "ăn hàng" nên giá tăng mạnh.

Xuất khẩu ngày 27-29/1: Thương vụ cảnh báo hàng loạt doanh nghiệp bị lừa đảo ở châu Âu; sầu riêng Việt 'kiếm bộn tiền' tại Trung Quốc

Với trái sầu riêng, hàng năm, Trung Quốc chi khoảng 4,5 tỷ USD để nhập khẩu từ các nước. (Nguồn: Báo Công Thương)

Những vùng trồng có mã số xuất khẩu sang Trung Quốc giá tốt, cao hơn giá nhà vườn trồng bình thường. Để mua được sầu riêng những vùng này, doanh nghiệp phải đặt cọc trước. Mặt khác, các công ty xuất khẩu sầu riêng đi Trung Quốc phải đóng cả container nên nếu thiếu hàng, giá có tăng cao họ vẫn phải gom mua đủ số lượng.

Công ty TNHH xuất nhập khẩu Vạn Xuân Phát cho biết mỗi tháng, công ty xuất 1.000 tấn sầu riêng Việt Nam theo đơn đặt hàng của đối tác. Còn một công ty chuyên mua sầu riêng tại tỉnh Bình Phước cho hay, lần đầu xuất 1 container sầu riêng chính ngạch sang Trung Quốc. Nhưng mới đây, doanh nghiệp tiếp tục nhận được đơn hàng xuất khẩu 500.000 tấn sầu riêng Việt Nam.

Là một trong 25 doanh nghiệp Việt Nam có mã số về sầu riêng, mã số vùng trồng xuất thị trường Trung Quốc, ông Nguyễn Đình Tùng - Tổng giám đốc Công ty Vina T&T Group - cho hay, Vina T&T và Tập đoàn Sunwah (Hong Kong - Trung Quốc) đã ký kết xuất khẩu sầu riêng Việt Nam sang thị trường này. Dự kiến năm 2023 sản lượng sầu riêng tươi xuất khẩu là 90.000 tấn, khoảng 4.500 container.

Cũng theo ông Nguyễn Đình Tùng, với trái sầu riêng, hàng năm, Trung Quốc chi khoảng 4,5 tỷ USD để nhập khẩu từ các nước. Việt Nam có lợi thế nhất định về địa lý gần, việc vận chuyển nhanh hơn nhiều nước nên loại quả này được kỳ vọng sẽ mang về lợi nhuận, doanh số cao cho ngành nông nghiệp.

"Nếu tiếp cận tốt vào thị trường này, tận dụng lợi thế trồng quanh năm so với sầu riêng Thái Lan chỉ một vụ và đảm bảo chất lượng xuất khẩu thì giá trị sầu riêng mang về có thể đạt hơn 1 tỷ USD", ông Nguyễn Đình Tùng nhận định.

Đồng quan điểm về vấn đề này, theo ông Đặng Phúc Nguyên - Tổng thư ký Hiệp hội rau quả Việt Nam, ước tính, năm 2022, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đạt gần 400 triệu USD, riêng xuất sang Trung Quốc ước đạt 300 triệu USD.

Hiện nay, Thái Lan đứng đầu danh sách các nhà cung cấp sầu riêng vào thị trường Trung Quốc, chiếm 40% thị phần. Mới đây, theo freshplaza.com, Trung Quốc đã cho phép sầu riêng của Philippines được nhập khẩu vào nước này từ ngày 4/1/2023.

Tuy nhiên, sầu riêng Việt vẫn có nhiều lợi thế cạnh tranh tại thị trường Trung Quốc. Bởi lẽ, cả sầu riêng Thái Lan và Philippines đều thu hoạch theo mùa, trong khi ở Việt Nam có nhiều vùng trồng với thời gian thu hoạch lệch nhau nên có hàng xuất khẩu quanh năm.

Cùng với đó, quãng đường vận chuyển sầu từ Việt Nam sang Trung Quốc chỉ mất khoảng 1,5 ngày, đảm bảo sầu riêng tươi ngon, chi phí vận chuyển tính vào giá thành sẽ rẻ hơn hàng của các đối thủ cạnh tranh.

"Sầu riêng Thái Lan thường có độ cứng của múi thịt, trong khi người Trung Quốc, Việt Nam thích ăn sầu riêng chín cây, có độ mềm, thơm nên khi xuất khẩu sang đây, người tiêu dùng đánh giá rất cao", ông Đặng Phúc - chia sẻ và cho biết, những lô sầu riêng khi vào Trung Quốc được người tiêu dùng đón nhận rất tích cực do giá rẻ hơn sầu riêng Thái Lan, Malaysia, trong khi chất lượng không thua kém, thậm chí còn ngon hơn.

Dù đã ghi nhận những kết quả đầu tiên sau khi thị trường xuất khẩu chính ngạch cho trái sầu riêng sang thị trường Trung Quốc được khơi thông. Bên cạnh đó, sản lượng sầu riêng tại Việt Nam lên tới trên 1 triệu tấn. Tuy nhiên, theo các doanh nghiện, chuyên gia và nhà quản lý, Việt Nam cần làm tốt khâu vùng trồng, cơ sở đóng gói, giữ chất lượng ổn định để sầu riêng sẽ là loại quả "tỉ USD" trong năm 2023 này.