Xung đột Azerbaijan-Armenia leo thang: Động cơ thực sự của các bên là gì?

Vy Anh
Azerbaijan dường như đang tạo ra một 'phép thử' đối với những cam kết của Nga, đồng thời gây sức ép với Armenia để đạt được một kết quả ngoại giao?
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Xung đột Azerbaijian-Armenia leo thang: Động cơ thực sự của các bên là gì?
Azerbaijan đã tiến hành một cuộc tấn công trên diện rộng nhằm vào các mục tiêu tại Armenia. (Nguồn: AFP)

Leo thang chưa từng có tiền lệ

Azerbaijan đã tiến hành một cuộc tấn công trên diện rộng nhằm vào các mục tiêu tại Armenia, một sự leo thang chưa từng có tiền lệ trong cuộc xung đột kéo dài giữa hai bên.

Bộ Quốc phòng Armenia thông báo các cuộc tấn công, diễn ra vào khoảng nửa đêm 12 và rạng sáng ngày 13/9, nhằm vào các thành phố dọc biên giới phía Nam của Armenia với Azerbaijian, bao gồm các khu vực như Vardenis, Sotk, Artanish, Ishkhanasar, Goris và Kapan.

Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Azerbaijan cho biết họ chỉ đơn thuần tiến hành “các biện pháp phòng vệ địa phương” để đáp trả “hành vi khiêu khích trên diện rộng” từ Armenia.

Azerbaijan thường xuyên sử dụng biện pháp leo thang quân sự trong cuộc xung đột với Armenia để gây sức ép nhằm đạt kết quả ngoại giao. Với những diễn biến vừa qua, chưa rõ liệu đây có phải là một nỗ lực khác của Baku nhằm đạt lợi ích ngoại giao hay là bước đệm cho nhiều hành động quân sự hơn.

Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan đã trao đổi với Tổng thống Nga Vladimir Putin ngay trong sáng 13/9 và đề nghị Moscow hỗ trợ quân sự theo các cam kết của Tổ chức Hiệp ước An ninh Tập thể (CSTO). Bộ Ngoại giao Nga thông báo họ đã nhận được yêu cầu hỗ trợ của Armenia nhưng không nói chi tiết Moscow sẽ phản ứng như thế nào.

Nga là bên bảo đảm cho thỏa thuận ngừng bắn kết thúc cuộc chiến năm 2020 giữa Armenia và Azerbaijan. Hiện có gần 2.000 binh sĩ gìn giữ hòa bình đóng tại khu vực tranh chấp Nagorny-Karabakh. Nga cũng duy trì một căn cứ quân sự ở Gyumri, phía Tây Bắc Armenia, tại biên giới Thổ Nhĩ Kỳ, nơi có sự hiện diện của vài nghìn binh sĩ.

Kể từ khi xung đột tại Ukraine bùng phát, đã có những dấu hiệu cho thấy Azerbaijan có thể đang thăm dò khả năng sẵn sàng của Nga trong việc duy trì hòa bình khu vực.

Đổ lỗi lẫn nhau

Trong những ngày trước khi xung đột mới bùng phát, Azerbaijan đã liên tục cáo buộc Armenia vi phạm lệnh ngừng bắn, song Yerevan phủ nhận các thông tin này. Azerbaijan cũng thường xuyên cáo buộc Armenia chậm thực hiện các nghĩa vụ trong thỏa thuận ngừng bắn để tiến tới thỏa thuận hòa bình cuối cùng nhằm giải quyết xung đột.

Tin liên quan
Thổ Nhĩ Kỳ và Armenia không còn Thổ Nhĩ Kỳ và Armenia không còn 'nói suông' về bình thường hóa quan hệ

Tuyên bố của Azerbaijan suy đoán rằng Armenia đang sử dụng "các hành động khiêu khích" để làm chậm quá trình hoàn thiện các dự án cơ sở hạ tầng do Azerbaijan thực hiện ở các khu vực biên giới và "duy trì bầu không khí căng thẳng" gần biên giới của Azerbaijan.

Farid Shafiyev, một cựu quan chức ngoại giao và Giám đốc Trung tâm Phân tích Quan hệ Quốc tế do chính phủ tài trợ ở Baku, bình luận: “Một trong những nguyên nhân chính của các cuộc đụng độ hiện nay giữa Armenia và Azerbaijan không chỉ là thiếu hiệp ước hòa bình mà còn do thiếu vắng những tiến bộ có ý nghĩa về một số vấn đề như phân định (biên giới) và các liên kết giao thông”.

Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ về các vấn đề châu Âu và Á-Âu Karen Donfried đã trao đổi với cả Thủ tướng Armenia Pashinyan và Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev. Ngoại trưởng Anthony Blinken cũng ra một tuyên bố bày tỏ “quan ngại sâu sắc” về các cuộc tấn công vào lãnh thổ Armenia.

Theo các nguồn tin, ông Pashinyan đã nói chuyện với Tổng thống Iran Ibrahim Raisi, người được cho là đã gợi mở ý định của Azerbaijan về một tuyến giao thông mới nối vùng ngoại ô Nakhchivan với đất liền Azerbaijan, một tuyến đường mà Baku gọi là “hành lang Zangezur”. Tuyến đường này sẽ đi dọc theo biên giới của Armenia với Iran, và có thể tiềm ẩn nguy cơ cho thương mại Armenia-Iran.

Văn phòng báo chí của Thủ tướng Pashinyan nói: “Tổng thống Iran nhắc lại lời của Lãnh tụ tối cao Khamenei nhấn mạnh rằng mối quan hệ của Iran với Armenia không nên bị đe dọa và các quốc gia cần phải kiểm soát các kênh liên lạc”.

Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Azerbaijan Zakir Hasanov đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Hulusi Akar của Thổ Nhĩ Kỳ, đồng minh thân cận nhất của Azerbaijan. Ông Hasanov đã thông báo cho ông Akar về “các hành động khiêu khích của người Armenia”, nói rằng Azerbaijan “đã ngăn chặn những bước đi này”. Thổ Nhĩ Kỳ và Azerbaijan từng tiến hành các cuộc tập trận chung ở Azerbaijan trong khoảng thời gian trước khi xung đột leo thang.

Một số nguồn thạo tin cho biết sau các cuộc tấn công, người ta đã nhắc đến việc thiết lập “vùng đệm” dọc theo biên giới của Armenia với Azerbaijan.

Trang mạng report.az của Azerbaijan cho rằng, các binh sỹ Armenia cần được đưa khỏi lãnh thổ của Azerbaijian và nên thiết lập một vùng an toàn, nói đơn giản là ‘vùng đệm’ gần biên giới với Azerbaijian.

“Một vùng an toàn, tức là ‘ vùng đệm’ cần được thiết lập… Armenia nên hiểu rằng từ nay Azerbaijan sẽ không cho phép bất kỳ sự tùy tiện nào nữa. ‘Vùng đệm’ nên được thiết lập để đảm bảo Armenia không gây ra mối đe dọa cho lực lượng biên phòng, binh lính và cơ sở hạ tầng quân sự của Azerbaijan”, trích bài đăng trên report.az.

Gạt bất đồng, Thổ Nhĩ Kỳ đi bước 'giảm nhiệt' với Armenia; phản ứng của Nga, Mỹ

Gạt bất đồng, Thổ Nhĩ Kỳ đi bước 'giảm nhiệt' với Armenia; phản ứng của Nga, Mỹ

Ngày 15/12, Thổ Nhĩ Kỳ bổ nhiệm cựu đại sứ nước này tại Mỹ Serdar Kilic làm đặc phái viên nhằm nỗ lực bình thường ...

Tình hình Nagorno-Karabakh: Armenia cảm ơn Nga vì nỗ lực hòa giải tích cực

Tình hình Nagorno-Karabakh: Armenia cảm ơn Nga vì nỗ lực hòa giải tích cực

Ngày 21/11, Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan đã cảm ơn Tổng thống Nga Vladimir Putin vì nỗ lực tích cực trong hòa giải xung đột ...

Bước đi mới của Armenia và Azerbaijan nhằm ngăn ngừa sự cố tại Nagorno-Karabakh

Bước đi mới của Armenia và Azerbaijan nhằm ngăn ngừa sự cố tại Nagorno-Karabakh

Ngày 19/11, Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan và Tổng thống Azerbaijan Ilham Aliyev đã nhất trí thiết lập đường dây liên lạc trực tiếp ở ...

Armenia nói gì về vai trò của Nga và Tổng thống Putin tại Nagorno-Karabakh?

Armenia nói gì về vai trò của Nga và Tổng thống Putin tại Nagorno-Karabakh?

Trong một cuộc phỏng vấn ngày 7/11, Thủ tướng Armenia Nikol Pashinyan đã đề cao vai trò của Nga và đóng góp của Tổng thống ...

Thủ tướng gặp lãnh đạo Czech và Armenia; tiếp Tổng Giám đốc điều hành Ngân hàng Thế giới

Thủ tướng gặp lãnh đạo Czech và Armenia; tiếp Tổng Giám đốc điều hành Ngân hàng Thế giới

Sáng 2/11 (giờ địa phương), nhân dịp dự Hội nghị COP26 tại Vương quốc Anh, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã gặp Thủ ...

(theo Eurasia Review)

Đọc thêm

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 23/1/2026: Tuổi Thân buôn bán đắt hàng

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 23/1/2026: Tuổi Thân buôn bán đắt hàng

Xem tử vi 23/1 - tử vi 12 con giáp hôm nay 23/1/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Lịch âm hôm nay 2025: Xem lịch âm 23/1/2026, Lịch vạn niên ngày 23 tháng 1 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2025: Xem lịch âm 23/1/2026, Lịch vạn niên ngày 23 tháng 1 năm 2026

Lịch âm 23/1. Lịch âm hôm nay 23/1/2026? Âm lịch hôm nay 23/1. Lịch vạn niên 23/1/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
VCB Tablet đoạt giải thưởng công nghệ số uy tín hàng đầu ASEAN

VCB Tablet đoạt giải thưởng công nghệ số uy tín hàng đầu ASEAN

VCB Tablet đoạt Giải Vàng hạng mục Digital innovation (Đổi mới sáng tạo số) tại ASEAN Digital Awards 2026.
Giá vàng hôm nay 23/1/2026 'lao dốc' sau một tuyên bố của ông Trump, động lực cho đợt tăng giá tiếp theo còn chưa xuất hiện?

Giá vàng hôm nay 23/1/2026 'lao dốc' sau một tuyên bố của ông Trump, động lực cho đợt tăng giá tiếp theo còn chưa xuất hiện?

Giá vàng hôm nay 23/1/2026 'lao dốc' sau phát biểu của ông Trump, đợt tăng giá tiếp theo của vàng sẽ tiếp nối?
Hình ảnh bỏ phiếu Bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Hình ảnh bỏ phiếu Bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Đại hội XIV của Đảng tiếp tục làm việc cả ngày để thảo luận và thực hiện các nội dung về công tác nhân sự Ban Chấp hành Trung ương ...
Danh sách 200 ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Danh sách 200 ủy viên Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Chiều 22/1, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng tiến hành phiên làm việc tại hội trường, nghe Ban kiểm phiếu báo cáo kết quả bầu ...
Hàn Quốc: Tổng thống ra chỉ thị mạnh tay với tội phạm xuyên quốc gia; chuẩn bị dẫn độ số lượng lớn nghi phạm lừa đảo từ Campuchia về nước

Hàn Quốc: Tổng thống ra chỉ thị mạnh tay với tội phạm xuyên quốc gia; chuẩn bị dẫn độ số lượng lớn nghi phạm lừa đảo từ Campuchia về nước

Tổng thống Hàn Quốc chỉ thị các trợ lý cấp cao triển khai biện pháp cứng rắn đối phó tội phạm xuyên quốc gia nhắm vào công dân nước này.
Giữa những 'trúc trắc' với Mỹ, EU gọi một quốc gia tỷ dân là 'không thể thiếu' với sự vững mạnh kinh tế của châu Âu

Giữa những 'trúc trắc' với Mỹ, EU gọi một quốc gia tỷ dân là 'không thể thiếu' với sự vững mạnh kinh tế của châu Âu

EU và Ấn Độ đã nhất trí ký kết một Hiệp định đối tác an ninh và quốc phòng mới, bao gồm an ninh hàng hải, an ninh mạng và chống khủng bố.
Israel tấn công các điểm qua biên giới Syria-Lebanon, ít nhất 2 người thiệt mạng

Israel tấn công các điểm qua biên giới Syria-Lebanon, ít nhất 2 người thiệt mạng

Israel cho biết đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào bốn điểm qua lại trên tuyến biên giới Syria-Lebanon trong ngày 21/1.
Vấn đề Greenland: Không vũ lực hay áp thuế, đây là cách Tổng thống Trump cân nhắc để thâu tóm hòn đảo? Liệu NATO có thỏa hiệp nào sau lưng Đan Mạch?

Vấn đề Greenland: Không vũ lực hay áp thuế, đây là cách Tổng thống Trump cân nhắc để thâu tóm hòn đảo? Liệu NATO có thỏa hiệp nào sau lưng Đan Mạch?

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang cân nhắc đề nghị trả 1 triệu USD cho mỗi cư dân Greenland nếu người dân hòn đảo này bỏ phiếu 'nhập Mỹ'.
Một nửa khí thải CO₂ toàn cầu đến từ 32 tập đoàn nhiên liệu hóa thạch

Một nửa khí thải CO₂ toàn cầu đến từ 32 tập đoàn nhiên liệu hóa thạch

Trong năm 2024, chỉ 32 tập đoàn hoạt động trong lĩnh vực nhiên liệu hóa thạch đã phát thải khoảng một nửa tổng lượng khí carbon dioxide (CO₂) trên toàn cầu.
Tổng thống Mỹ Donald Trump với 365 'thành tựu' một năm đầu nhiệm kỳ hai: Nhà Trắng ca ngợi 'thời kỳ chuyển đổi chưa từng có trong lịch sử'

Tổng thống Mỹ Donald Trump với 365 'thành tựu' một năm đầu nhiệm kỳ hai: Nhà Trắng ca ngợi 'thời kỳ chuyển đổi chưa từng có trong lịch sử'

Nhà Trắng tuyên bố, một năm ông Trump làm Tổng thống Mỹ nhiệm kỳ hai là 'thời kỳ chuyển đổi chưa từng có trong lịch sử'.
Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Đức-Ấn Độ: Định vị lại quan hệ đối tác

Chuyến thăm chính thức Ấn Độ của Thủ tướng Đức Friedrich Merz diễn ra trong bối cảnh kinh tế và chính trị quốc tế đang trải qua nhiều biến động sâu sắc.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Tổng thống Hàn Quốc thăm Đông Bắc Á: Nối lại tình xưa

Chuyến thăm của Tổng thống Hàn Quốc đến Trung Quốc và Nhật Bản nhằm hàn gắn những vết nứt trong quá khứ, mở ra tương lai hợp tác.
Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Tổng thống Hàn Quốc thăm Trung Quốc: Dò lại nhịp chiến lược

Chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung phản ánh nỗ lực cân bằng trong bối cảnh thế giới và khu vực chứng kiến nhiều biến chuyển sâu sắc.
Iran trước ngã rẽ bất ổn

Iran trước ngã rẽ bất ổn

Làn sóng biểu tình lan rộng đang đẩy Iran vào một thời điểm đặc biệt nhạy cảm để giải bài toán cân bằng sức ép trong -ngoài...
Những yếu tố định hình thế giới 2026

Những yếu tố định hình thế giới 2026

Mười nhân tố bắt đầu bằng chữ 'T' tác động định hình thế giới năm 2026.
Tổng thống Ukraine thăm Mỹ: Bước đệm chiến thuật

Tổng thống Ukraine thăm Mỹ: Bước đệm chiến thuật

Chuyến thăm Mỹ của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky diễn ra trong một thời điểm đặc biệt nhạy cảm của cuộc xung đột Nga - Ukraine...
Greenland trong tính toán chiến lược của chính quyền Tổng thống Trump

Greenland trong tính toán chiến lược của chính quyền Tổng thống Trump

Từ nhiệm kỳ đầu tiên, Tổng thống Donald Trump đã đề cập vấn đề Mỹ cần kiểm soát Greenland và đến nay đang ráo riết thúc đẩy chương trình nghị sự này.
Hiệp định biển cả có hiệu lực: Cột mốc lịch sử trong quản trị đại dương

Hiệp định biển cả có hiệu lực: Cột mốc lịch sử trong quản trị đại dương

Hiệp định BBNJ sẽ chính thức có hiệu lực vào ngày 19/1, là bước tiến lớn trong nỗ lực bảo đảm sức khỏe đại dương trong nhiều thập kỷ tới.
Bức tranh bầu cử 2026: Đoán định và biến số

Bức tranh bầu cử 2026: Đoán định và biến số

Bước sang năm 2026, chu kỳ bầu cử toàn cầu dự báo tiếp tục sự pha trộn giữa những kết cục có thể đoán trước và các biến số khó lường.
Giao thừa muôn sắc

Giao thừa muôn sắc

Dù năm mới được đón chờ trên khắp thế giới, mỗi quốc gia, mỗi cộng đồng lại chào đón thời khắc ấy theo những văn hóa và phong tục rất khác nhau.
Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki của Nga sẽ thực hiện nhiệm vụ gì ở Biển Baltic?

Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki của Nga sẽ thực hiện nhiệm vụ gì ở Biển Baltic?

Tàu ngầm diesel-điện Velikiye Luki mới của Nga có khả năng sử dụng tên lửa hành trình Kalibr và hiệu quả trong tác chiến chống tàu ngầm.
Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 2): Thay đổi hay tiếp nối?

Chiến lược an ninh quốc gia Mỹ 2025 (Kỳ 2): Thay đổi hay tiếp nối?

Liệu những thay đổi trong chiến lược an ninh quốc gia của Mỹ hiện nay là nhất thời hay là sự trở lại của những luận điểm nền tảng trong lịch sử?
Phiên bản di động