Đề thi Văn 'nếu phải ở trong nước sôi...': Đã đến lúc cần tiếp cận cách làm mới

Hà Anh Thu*
Biên kịch
Trước những tranh cãi về đề thi Văn 'Nếu phải ở trong nước sôi...', biên kịch Hà Anh Thu cho rằng, giáo viên cũng nên làm mới mình. Bởi chỉ khi ấy, các thầy cô giáo mới lựa chọn được con đường đúng để 'vẽ' ra cho học sinh 'chạy' theo mà không đâm vào bụi rậm.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Đề thi Văn 'nếu em phải ở trong nước sôi...': Đã đến lúc chúng ta cần tiếp cận cách làm mới
Biên kịch Hà Anh Thu cho rằng nên khuyến khích các đề thi mở.

Nếu chúng ta không tách cả đề thi ra để phân tích và "ném đá" một vế thì tôi thấy, đây là một đề văn hay. Khi cần tranh luận điều gì, hãy mang tất cả ra để cùng bàn thảo, cụ thể là trong đề văn này.

Tuy nhiên, tôi thấy nhiều người lại cắt đôi đề thi ra, bỏ phần câu ngạn ngữ của nước ngoài và chỉ chú ý tới phần câu hỏi để bàn luận và chê bai là đề phản cảm.

Câu ngạn ngữ đó vô cùng hay, bởi vì bản thân nó nêu lên "sức mạnh nội tại" của mỗi vật, mỗi người. Bạn là khoai tây thì bị luộc chín, còn là trứng thì bạn sẽ cứng hơn. Giả định "nếu phải ở trong nước sôi" của đề thi sẽ chỉ “hay” khi nó không bị tách ra khỏi cả cụm câu hỏi. Nếu bóc tách ra sẽ khiến nhiều người không đọc kỹ và không hiểu câu hỏi, họ sẽ phản ứng là lẽ đương nhiên.

Cá nhân tôi luôn đề cao các đề văn mở, thậm chí không chỉ trong môn Văn, mà nên áp dụng việc này vào các môn học khác.

Thực tế, không ít bạn trẻ ở Việt Nam vẫn còn xa lạ với các hiện tượng và sự kiện thời sự, thậm chí "hơi sách vở và già". Do đó, việc các thầy cô giáo cập nhập hiện thực, các thực tế đang diễn ra trong cuộc sống sẽ giúp trẻ nhận thức tốt hơn về nhân sinh quan và thế giới quan, về xã hội quanh mình. Không những thế, từ nhận thức sẽ đi tới hành động mang tính thực tế hơn.

Cá nhân tôi cho rằng, đã đến lúc chúng ta tìm tới cách tiếp cận mới. Tránh việc học sinh bị học những thứ cũ, tránh cả việc giáo viên dạy đi dạy lại những kiến thức cũ, không cập nhật, không theo kịp đời sống hiện đại và các vấn đề của hiện tại. Việc học của học sinh là một, nhưng thầy cô giáo đổi mới cách dạy cũng là điều nên làm.

Đề thi Văn 'nếu em phải ở trong nước sôi...': Đã đến lúc chúng ta cần tiếp cận cách làm mới
Đề thi Văn "Nếu phải ở trong nước sôi..." gây tranh cãi, người cho rằng hay, khơi sự sáng tạo cho học sinh, người lại cho rằng đề thi phản cảm và nhiều "sạn". (Nguồn: VnExpress)

Tất nhiên, điều gì cũng có mặt tốt và xấu, mặt tích cực và hạn chế. Vì thế, tôi mới nhắc tới việc cả giáo viên cũng nên làm mới mình. Bởi chỉ khi ấy, các thầy cô giáo mới lựa chọn được con đường đúng để "vẽ" ra cho học sinh "chạy" theo mà không đâm vào... "bụi rậm". Việc này là thật sự cần thiết, cấp thiết và nên làm ngay.

Vậy khuyến khích các đề thi mở và sáng tạo nhưng mở đến đâu là đủ? Tôi nghĩ đây mới là câu hỏi đúng. Vì vậy, chúng ta mới có các giáo sư, tiến sỹ về giáo dục để họ phải tìm hiểu và nghiên cứu thêm.

Trước mắt, việc "mở" là quan trọng và cần thiết. Tách lũ trẻ ra khỏi những sách vở tất nhiên không có nghĩa là muốn mở cái gì thì mở, không phải cái gì mở cũng tốt. Cá nhân tôi cho rằng cái gì cũng có 2 mặt của nó. Vấn đề nằm ở những người lớn, đó là cách chúng ta đối xử với cái mới.

Trở lại với đề văn này, hãy nhìn cách một số người tách phần câu hỏi ra khỏi cả đề bài, đó là một động thái sai. Nó khiến cho rất nhiều người, đặc biệt là một vài phụ huynh khó chịu, cho rằng đề thi phản cảm, nhiều “sạn”. Thậm chí, tôi đọc báo thấy có người còn so sánh với nồi nước sôi của Tấm khi đối xử với Cám...

Rõ ràng, đó là một sự so sánh khập khiễng nhưng lại khó có thể trách người đã đưa ra sự so sánh đó, vì có lẽ họ chỉ đọc phần mà bài báo đưa ra tiêu đề. Việc chúng ta nhìn và đối xử với cái mới là vô cùng quan trọng. Với cách tách biệt câu hỏi ra toàn bộ đề thi như thế này hoặc đang đẩy nó đến tiêu cực hoặc đang khiến người khác chối bỏ nó.

"Việc mở là quan trọng và cần thiết. Tách lũ trẻ ra khỏi những sách vở tất nhiên không có nghĩa là muốn mở cái gì thì mở, không phải cái gì mở cũng tốt. Cái gì cũng có 2 mặt của nó, vấn đề ở những người lớn là cách đối xử với cái mới", Biên kịch Hà Anh Thu.

Tôi cho rằng, đã là giáo viên thì chắc chắn sẽ không thể nói dễ dàng đưa ra một đề thi "phản cảm" được. Tôi nghĩ, đã đến lúc chúng ta nên dẹp bỏ những nỗi sợ và lo lắng thái quá với một cái mới. Chưa làm, chưa thử đã sợ sẽ không giải quyết được điều gì. Vấn đề cần làm hiện giờ, với tư cách cũng là một phụ huynh học sinh có con chuẩn bị vào lớp 10, tôi cho rằng, chúng ta nên xem xét cái gì mới và mới như thế nào.

Nếu chúng ta "sợ" thì sẽ chẳng bao giờ tìm thấy được tiếng nói chung giữa việc dạy và việc trải nghiệm thực tế. Trẻ cần được mở mang, cần được trang bị đủ hành trang để bước vào đời. Mà cuộc đời thì liệu có sẵn những chương trình được lập trình sẵn toàn điều đẹp đẽ hay yên ổn giống như trong sách vở không? Tôi nghĩ câu hỏi này chúng ta nên bắt đầu tìm câu trả lời. Không nên đợi đến lúc trẻ phải hỏi chúng ta rằng "cha mẹ ơi, tại sao con thấy nó không giống như trong sách?".

Đề Văn trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2021-2022 vào Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (tỉnh Khánh Hòa) đang gây nhiều tranh cãi, thậm chí được cho là phản giáo dục khi trích dẫn nội dung trong sách của Lu-Mannup:

"Phương Tây có câu ngạn ngữ: “Nước sôi làm mềm khoai tây, nhưng lại làm cứng trứng”. Hoàn cảnh chẳng có lỗi, quan trọng rằng bản lĩnh nội tại của mình tới đâu" và đặt câu hỏi:

"Nếu phải ở trong nước sôi, em sẽ chọn làm củ khoai tây hay quả trứng? Viết một bài văn nghị luận bày tỏ quan điểm của bản thân về vấn đề trên".

*Tác giả Hà Anh Thu là biên kịch của các bộ phim “Em muốn làm người nổi tiếng”, “Tình anh em”, “5S online”, “Máy bay ký sự”…

Tranh luận 'nếu em ở trong nước sôi’: Đề thi mở không có nghĩa là 'nhắm mắt' chạy theo vấn đề thời sự
Đề thi Văn ‘nếu em phải ở trong nước sôi...’ nổi sóng: Sự liên tưởng tốt hay phản cảm và 'sạn'?
Chọn nghề: Hãy là ‘hành khách’ vui vẻ vì luôn có một ‘nhà ga’ chờ đón
PGS.TS Chu Cẩm Thơ: Nếu coi bằng cấp là 'giấy thông hành' duy nhất sẽ có nguy cơ cho sự giả dối
Học thật, thi thật: Cần một cuộc ‘đại phẫu thuật’ về triết lý để cho ra sản phẩm giáo dục thật
Để dạy thật, học thật: Phải xóa bỏ bệnh 'ngụy thành tích' trong giáo dục
TS. Hoàng Ngọc Vinh: 'Phải dạy và học ra những giá trị thật, để văn bằng thực sự là giấy thông hành suốt cuộc đời'
TIN LIÊN QUAN
Hà Anh Thu

Bài viết cùng chủ đề

Giáo dục Việt Nam

Đọc thêm

NDT ‘bứt tốc’ ở châu Phi, hỗ trợ đắc lực cho Trung Quốc

NDT ‘bứt tốc’ ở châu Phi, hỗ trợ đắc lực cho Trung Quốc

Quyết định dỡ bỏ thuế quan của Trung Quốc đối với hầu hết các quốc gia châu Phi đang thúc đẩy mạnh mẽ việc sử dụng đồng NDT tại lục ...
Tổng thống Putin: ASEAN và Nga là nhân tố quan trọng duy trì ổn định khu vực giữa thế giới biến động

Tổng thống Putin: ASEAN và Nga là nhân tố quan trọng duy trì ổn định khu vực giữa thế giới biến động

Nga và ASEAN đang đóng vai trò là lực lượng quan trọng góp phần duy trì ổn định tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương.
Triều Tiên cam kết tích cực ủng hộ các chính sách của Nga trên một cơ sở Hiệp ước

Triều Tiên cam kết tích cực ủng hộ các chính sách của Nga trên một cơ sở Hiệp ước

Triều Tiên kỷ niệm hai năm ngày ký Hiệp ước Đối tác chiến lược toàn diện với Nga, đồng thời khẳng định văn kiện này sẽ thúc đẩy 'một trật ...
Sẵn sàng cho Hội Báo toàn quốc 2026

Sẵn sàng cho Hội Báo toàn quốc 2026

Từ ngày 19-21/6, Hải Phòng trở thành điểm hẹn của báo chí cả nước với các không gian trưng bày hiện đại, đậm dấu ấn nghề báo.
Hội nghị cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga thành công tốt đẹp với nhiều kết quả tích cực và toàn diện

Hội nghị cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN-Nga thành công tốt đẹp với nhiều kết quả tích cực và toàn diện

Bài trả lời phỏng vấn của Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung về kết quả Hội nghị cấp cao Kỷ niệm 35 năm quan ...
Báo chí kiến tạo niềm tin

Báo chí kiến tạo niềm tin

Trong kỷ nguyên thông tin, báo chí không chỉ truyền tải mà còn kiến tạo niềm tin, đóng vai trò quan trọng trong phát triển xã hội.
Miền Bắc, miền Trung đón đợt nắng nóng gay gắt mới, Hà Nội sẽ chạm ngưỡng 40 độ C

Miền Bắc, miền Trung đón đợt nắng nóng gay gắt mới, Hà Nội sẽ chạm ngưỡng 40 độ C

Đồng bằng Bắc Bộ và Trung Bộ được dự báo sắp bước vào đợt nắng nóng gay gắt, riêng Hà Nội có khả năng vượt 40 độ do hiệu ứng đảo nhiệt đô thị.
‘La Bàn’ và nỗ lực định hướng nghề nghiệp cho người trẻ

‘La Bàn’ và nỗ lực định hướng nghề nghiệp cho người trẻ

Dự án ‘La Bàn’ ra đời với mong muốn trở thành người bạn đồng hành, giúp người trẻ định hướng tương lai và đưa ra những lựa chọn phù hợp.
Những tiết học 'không lời' đặc biệt

Những tiết học 'không lời' đặc biệt

Giữa Thủ đô Hà Nội, có một lớp học nhỏ dành cho trẻ khiếm thính đã trở thành nơi gặp gỡ của những người trẻ đến từ hai nền văn hóa khác nhau.
Hơn một thế kỷ song hành cùng dân tộc

Hơn một thế kỷ song hành cùng dân tộc

Báo chí cách mạng Việt Nam đã và đang đồng hành cùng dân tộc, góp phần nuôi dưỡng lòng yêu nước và khát vọng phát triển qua hơn một thế kỷ.
Lan toả tinh thần báo chí Việt Nam: Trung thành, sáng tạo, trách nhiệm trong kỷ nguyên mới

Lan toả tinh thần báo chí Việt Nam: Trung thành, sáng tạo, trách nhiệm trong kỷ nguyên mới

Trung thành, sáng tạo, trách nhiệm là phẩm chất của nhà báo hiện nay mà Hội Nhà báo Việt Nam đang đặt ra để cùng thực hiện.
Vì sao khủng hoảng nhân khẩu học của Nhật Bản không thể giải quyết chỉ bằng khía cạnh tài chính?

Vì sao khủng hoảng nhân khẩu học của Nhật Bản không thể giải quyết chỉ bằng khía cạnh tài chính?

Bất chấp việc thực hiện các chính sách hỗ trợ gia đình và lao động nhập cư, Nhật Bản vẫn tiếp tục đối mặt với tình trạng dân số giảm.
Thái Lan tìm gương mặt vàng cho chức Tổng Giám đốc WHO, đặt cược vào thế mạnh y tế công cộng

Thái Lan tìm gương mặt vàng cho chức Tổng Giám đốc WHO, đặt cược vào thế mạnh y tế công cộng

Thái Lan mở tuyển chọn ứng viên cho ghế Tổng Giám đốc WHO, kỳ vọng phát huy thế mạnh y tế công cộng để nâng vị thế quốc tế.
CHDC Congo chìm trong khủng hoảng kép: Dịch Ebola lan rộng giữa làn đạn xung đột, LHQ phát đi cảnh báo nóng

CHDC Congo chìm trong khủng hoảng kép: Dịch Ebola lan rộng giữa làn đạn xung đột, LHQ phát đi cảnh báo nóng

Bạo lực tại miền Đông CHDC Congo đang làm gián đoạn nỗ lực chống Ebola, đẩy cuộc khủng hoảng nhân đạo tại khu vực thêm trầm trọng.
Món ăn sáng lý tưởng để hạ cholesterol, bảo vệ tim mạch

Món ăn sáng lý tưởng để hạ cholesterol, bảo vệ tim mạch

Yến mạch ngâm qua đêm cùng chuối, hạt chia, sữa chua Hy Lạp được chuyên gia gợi ý giúp duy trì mức LDL ở ngưỡng khỏe mạnh.
Bí quyết chọn gối chuẩn để tránh xa bệnh tật

Bí quyết chọn gối chuẩn để tránh xa bệnh tật

Chọn sai gối không chỉ gây đau cổ, mất ngủ mà còn có thể âm thầm làm tổn thương mạch máu, gây hại làn da, hô hấp.
7 thói quen vàng giúp người Nhật liên tục dẫn đầu về tuổi thọ

7 thói quen vàng giúp người Nhật liên tục dẫn đầu về tuổi thọ

Ăn no 8 phần, ưu tiên cá biển sâu, thực phẩm lên men, sống điều độ giúp người Nhật dù ít vận động vẫn có tuổi thọ cao và tỷ lệ mắc ung thư thấp.
Chỉ 2 phút thiền, não bộ đã bắt đầu thay đổi

Chỉ 2 phút thiền, não bộ đã bắt đầu thay đổi

Nghiên cứu trên hơn 100 người cho thấy sóng não bắt đầu thay đổi chỉ sau vài phút thiền quan sát hơi thở, phản ánh trạng thái thư giãn và tập trung hơn.
Phiên bản di động