Sổ tay Văn hóa Đông - Tây:

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Mạc Ngôn nghĩ gì? (kỳ cuối)

Hữu Ngọc
TGVN. Tác phẩm của Mạc Ngôn nói lên đời sống nhân dân, văn hóa độc đáo của Trung Quốc và nếp sống của dân tộc...
Theo dõi Baoquocte.vn trên
TIN LIÊN QUAN
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Malraux nghĩ gì?
Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Auguste Comte nghĩ gì?
nha van hoa huu ngoc mac ngon nghi gi ky cuoi
Nhà văn Mạc Ngôn.

Nhận định chung về tác phẩm của mình, trong một cuộc họp báo, Mạc Ngôn đã trả lời: “Tác phẩm của tôi, chúng nói lên đời sống nhân dân, văn hóa độc đáo của Trung Quốc và nếp sống của dân tộc...”. Ông cũng cho biết thêm, có rất nhiều yếu tố nghệ thuật dân gian từ quê hương như nghệ thuật cắt giấy, chạm trổ, nghệ thuật vẽ truyền thống trong năm mới, đã ảnh hưởng đến tác phẩm của mình.

Nói chung sáng tác của Mạc Ngôn đã được giới phê bình trong và ngoài nước hoan nghênh. Theo Peter Englund, Tổng Thư ký thường trực Ủy ban Nobel: “Mạc Ngôn có lối viết cực kỳ độc đáo. Chỉ cần đọc nửa trang viết của Mạc Ngôn, bạn có thể sẽ nhận ra được văn phong của ông ấy. Phong cách của Mạc Ngôn là một đài phun nước của những từ ngữ và những câu chuyện kể. Chuyện lồng trong chuyện, câu chuyện này mở ra câu chuyện khác và cứ thế, Mạc Ngôn là một nhà văn hấp dẫn”.

Nhiều nhà phê bình nhận định Mạc Ngôn “hài hước một cách chua cay”, giữ được tính chất “bùn đất”, có cái nhìn xuất phát từ phía dân tộc, nhân loại, xã hội và nhất là tình mẹ thiêng liêng, tình yêu của người mẹ dù bị biến dạng, khuyếch đại, vẫn đều đẹp, đều nên thơ. Cựu Tổng thống Hoa Kỳ W.J.Clinton đánh giá Mạc Ngôn là “tác gia vĩ đại nhất trên văn đàn”. Nhà văn Đài Loan Trương Đại Xuân nói: “Có nhiều người nói ông chịu ảnh hưởng của Gabriel Gracía Márquez, nhưng tôi cảm thấy ông thần thái khác thường”. Một nhà văn Đài Loan khác là Lạc Dĩ Quân đánh giá: “Mạc Ngôn mang trong mình chất kỳ ảo của François Rabelais hay Miguel de Cervantes Saavedra, những tác giả tiểu thuyết tuyệt đỉnh khi xưa, các tác phẩm của ông giàu trí tưởng tượng, là sự pha trộn giữa sự hoan lạc của con người và sự nhẫn tâm của đất trời”. Theo nhà văn Đức Martin Walser: “Các tiểu thuyết của Mạc Ngôn đều đề cập đến khía cạnh cảm xúc của con người bị những quy tắc cuộc sống chèn ép, rồi dẫn đến mâu thuẫn. Mạc Ngôn dùng cách miêu tả khiến chúng ta hoang mang, để lột tả về cách con người ta ăn uống, chịu đói, trò chuyện, yêu đương, rồi cả bức hại như thế nào... Tôi nghĩ rằng, ông ấy có thể sánh ngang với William Faulkner”.

Nhưng không phải Mạc Ngôn không bị chê bai. Tác giả nổi tiếng Lưu Bạch Vũ đã tuyên bố: “Thế sự xoay vần, giang sơn vẫn đó, chúng ta dùng máu để xây dựng lên tổ quốc vĩ đại này, lại nuôi chứa những con sâu như vậy. Thật khiến người ta xót xa...” Ngụy Nguy, chủ biên tạp chí “Trung Lưu” của Trung Quốc đã chỉ trích Mạc Ngôn là bóp méo lịch sử kháng Nhật của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Hà Quốc Thụy, chủ nhiệm khoa Trung văn của đại học Vũ Hán, trong bài luận về “Bản chất nghệ thuật xã hội chủ nghĩa” của mình đã nhận định, tác phẩm Vú to mông nhỏ của Mạc Ngôn giống như một tác phẩm phản động và cho rằng, những giáo sư, nhà đánh giá ủng hộ Mạc Ngôn “là việc quái đản khiến người ta khó hiểu”. Bành Kinh Phong, Phó Chủ tịch Hiệp hội sáng tác Vân Nam thì cho rằng Vú to mông nhỏ là một tác phẩm phản động, là rác rưởi của nền văn học Trung Quốc...

Sau đây là một số lời trích từ các tác phẩm của Mạc Ngôn:

1. Cái gọi là tình yêu, thực ra là một lần bệnh nặng. Bệnh của tôi sắp khỏi rồi (Trích Ếch).

2. Khi mà khóc trở thành một trò diễn thì nên cho phép một số người không khóc.

3. Mỗi người một phép (lẽ) sống (Trích Cao lương đỏ).

4. Con à, trên thế giới này, nhiều chuyện đàng hoàng đều phải làm trong bóng tối (Trích Vú to mông nhỏ).

Sau đây là một số phát ngôn nổi tiếng của Mạc Ngôn:

1. “Khói thuốc khẽ luôn tay

Tay đưa lên điếu thuốc

Thuốc thắm thiết hôn môi

Khói vào trong tận phổi

Phổi đã tưởng đạt chân tình khói thuốc

Không biết rằng đang tự chuốc đau thương

Là tay phản bội hay bởi thuốc tự đa tình

Hay bởi môi tham gây đau thương nên phổi

Đời người như thuốc

Tháng năm vô thường

Khói tự đa tình”.

2. “Tôi ngưỡng mộ hai người: Người phụ nữ luôn bên cạnh người đàn ông trong những ngày tháng khó khăn của tuổi trẻ. Người đàn ông luôn bên cạnh người phụ nữ trong những ngày tháng giàu sang;

Tôi tránh xa hai người: Thấy lợi thì làm thân. Thấy khó thì xa lánh;

Tôi ghi nhớ hai người: Người yêu cùng đồng cam cộng khổ. Bạn bè đối đãi chân thành với nhau;

Tôi cự tuyệt hai người: Người làm việc bất nghĩa. Người làm việc không thành ý;

Tôi chịu trách nhiệm với hai người: Người sinh ra tôi. Người tôi sinh ra;

Tôi trân trọng hai người: Người dám cho tôi mượn tiền. Người thực sự lo lắng cho tôi”.

Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về cái chết và tâm trạng chờ chết

Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về cái chết và tâm trạng chờ chết

TGVN. Tâm trạng người chờ chết dưới góc độ một con người, chuyện trò với họ để thông cảm và biết chỗ mạnh chỗ yếu ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về các dân tộc thuộc địa cũ và toàn cầu hóa

Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về các dân tộc thuộc địa cũ và toàn cầu hóa

TGVN. Những xung đột ở nhiều nơi khác trên thế giới là hậu quả tham vọng của các công ty siêu quốc gia muốn nắm ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về 'Đánh du kích' (1946-1954)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc bàn về 'Đánh du kích' (1946-1954)

TGVN. Sự phát triển của quân đội chính quy tiến hành song song với phong trào du kích là hình thái khác của chiến tranh ...

Đọc thêm

Thủ tướng Hungary tuyên bố dứt khoát 'không chi tiền' cho Ukraine, khẳng định Budapest 'sẽ không để Kiev gia nhập EU trong 100 năm tới'

Thủ tướng Hungary tuyên bố dứt khoát 'không chi tiền' cho Ukraine, khẳng định Budapest 'sẽ không để Kiev gia nhập EU trong 100 năm tới'

Thủ tướng Hungary Viktor Orbán cho rằng, Ukraine đang tìm cách tác động tới kết quả cuộc bầu cử quốc hội sắp tới tại đất nước ông.
Kỷ niệm 76 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Trung Quốc tại Trùng Khánh

Kỷ niệm 76 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Trung Quốc tại Trùng Khánh

Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Trùng Khánh long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 76 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Trung Quốc (18/1/1950-18/1/2026).
Diễn văn của Tổng Bí thư Tô Lâm tại phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam

Diễn văn của Tổng Bí thư Tô Lâm tại phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam

Báo Thế giới và Việt Nam xin giới thiệu toàn văn Diễn văn bế mạc của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Đại hội XIV của Đảng.
Điều chỉnh sức khoẻ đường ruột giúp giảm thức giấc giữa đêm

Điều chỉnh sức khoẻ đường ruột giúp giảm thức giấc giữa đêm

Khó ngủ hay thức giấc giữa đêm không chỉ do căng thẳng mà còn bắt nguồn từ rối loạn tiêu hóa và sự mất cân bằng hệ vi sinh đường ...
Á hậu Phương Nhi rạng rỡ, hạnh phúc bên chú rể Minh Hoàng

Á hậu Phương Nhi rạng rỡ, hạnh phúc bên chú rể Minh Hoàng

Hôn lễ của Á hậu Phương Nhi và doanh nhân Minh Hoàng diễn ra tại Nha Trang với sự tham gia của nhiều sao Việt.
Dự báo thời tiết ngày mai (24/1): Bắc Bộ rét đậm, vùng núi rét hại, vùng núi cao đề phòng băng giá; Nam Bộ sáng sớm trời lạnh

Dự báo thời tiết ngày mai (24/1): Bắc Bộ rét đậm, vùng núi rét hại, vùng núi cao đề phòng băng giá; Nam Bộ sáng sớm trời lạnh

Thông tin dự báo thời tiết các khu vực ngày mai (24/1) từ Trung tâm Dự báo khí tượng thuỷ văn quốc gia.
Việt Nam trước cơ hội định vị 'vùng đất chữa lành'

Việt Nam trước cơ hội định vị 'vùng đất chữa lành'

Du lịch chữa lành không chỉ là một phân khúc kinh tế tiềm năng mà còn là công cụ quan trọng để Việt Nam định vị hình ảnh quốc gia và gia tăng quyền lực ...
Du lịch Nhật Bản lần đầu tiên vượt mốc 40 triệu khách quốc tế nhờ một điều

Du lịch Nhật Bản lần đầu tiên vượt mốc 40 triệu khách quốc tế nhờ một điều

Ngành du lịch Nhật Bản vừa ghi nhận một năm 2025 bùng nổ với con số kỷ lục 42,7 triệu lượt khách quốc tế, đánh dấu lần đầu tiên vượt mốc 40 triệu.
Lào đón hơn 4,5 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2025

Lào đón hơn 4,5 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2025

Năm 2025, ngành du lịch Lào ghi nhận sự tăng trưởng tích cực khi lượng khách quốc tế đến nước này đạt hơn 4,5 triệu lượt, tăng 11% so với năm trước.
10 điểm đến lý tưởng nhất châu Âu cho kỳ nghỉ Xuân

10 điểm đến lý tưởng nhất châu Âu cho kỳ nghỉ Xuân

Châu Âu vào mùa Xuân, từ tháng 3-5, khoác lên mình một vẻ đẹp rực rỡ, làm say đắm biết bao du khách.
Đảo Phú Quý ở Lâm Đồng lọt top điểm đến hàng đầu Đông Nam Á

Đảo Phú Quý ở Lâm Đồng lọt top điểm đến hàng đầu Đông Nam Á

Phú Quý, hòn đảo mang vẻ đẹp điện ảnh, được Khaosod Thái Lan đưa vào danh sách 10 điểm đến yên tĩnh và nguyên sơ nhất Đông Nam Á.
Cánh đồng hoa ly tại Hải Phòng khoe sắc, du khách thích thú đến tham quan, chụp ảnh

Cánh đồng hoa ly tại Hải Phòng khoe sắc, du khách thích thú đến tham quan, chụp ảnh

Cánh đồng hoa ly cách Hà Nội 70km đang vào mùa nở rộ, thu hút du khách từ nhiều nơi đến tham quan và chụp ảnh.
Chú Tễu kể chuyện Tết Việt bằng ngôn ngữ hoạt hình 3D

Chú Tễu kể chuyện Tết Việt bằng ngôn ngữ hoạt hình 3D

Câu chuyện về 'Bánh Tễu' được kể lại bằng ngôn ngữ phim hoạt hình 3D đã mở ra một hướng tiếp cận giàu cảm xúc và giá trị văn hóa.
China Daily bầu chọn 10 sự kiện văn hóa tiêu biểu năm 2025 của Trung Quốc

China Daily bầu chọn 10 sự kiện văn hóa tiêu biểu năm 2025 của Trung Quốc

Năm 2025, văn hóa Trung Quốc "bừng nở" tại giao điểm giữa truyền thống và đổi mới.
Nhà hát Lớn Hà Nội lọt danh sách kiến trúc ngoạn mục châu Á

Nhà hát Lớn Hà Nội lọt danh sách kiến trúc ngoạn mục châu Á

Trong danh sách những công trình kiến trúc ngoạn mục nhất châu Á vừa được tạp chí Time Out (Anh) công bố, Việt Nam có một đại diện là Nhà hát Lớn Hà Nội.
Bảo tồn bền vững và phát huy giá trị Di tích quốc gia đặc biệt Di tích lịch sử Chi Lăng

Bảo tồn bền vững và phát huy giá trị Di tích quốc gia đặc biệt Di tích lịch sử Chi Lăng

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính vừa ký Quyết định phê duyệt Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi Di tích quốc gia đặc biệt Di tích lịch sử Chi Lăng (tỉnh Lạng Sơn).
Phong Nha - Kẻ Bàng chuẩn bị hồ sơ đề cử Di sản thiên nhiên thế giới lần thứ ba

Phong Nha - Kẻ Bàng chuẩn bị hồ sơ đề cử Di sản thiên nhiên thế giới lần thứ ba

Ban Quản lí Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng (Quảng Trị) đang tích cực xây dựng hồ sơ đề cử UNESCO công nhận Di sản thiên nhiên thế giới lần thứ ba.
Khám phá vẻ đẹp và chiều sâu di sản văn hóa Việt Nam qua trang sách

Khám phá vẻ đẹp và chiều sâu di sản văn hóa Việt Nam qua trang sách

Cuốn sách "Dấu ấn Việt Nam trên bản đồ di sản thế giới" do PGS.TS. Vũ Trọng Lâm chủ biên là nhịp cầu đưa độc giả khám phá vẻ đẹp và chiều sâu văn hóa ...
Phiên bản di động