Trường học hạnh phúc: Để giáo viên không phải chịu áp lực 'trên đe, dưới búa'

ThS Giáo dục Lê Trường An
Mong lắm trường học hạnh phúc, ở đó, giáo viên - ai cũng đủ sống, không phải cân nhắc bỏ nghề hoặc mệt mỏi vì quá nhiều áp lực. Học sinh đến lớp cũng không phải chạy đua điểm số mà được học nhiều kỹ năng sống thực tế, phát triển đúng với năng khiếu, năng lực.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Trường học hạnh phúc
ThS. Lê Trường An cho rằng, giáo viên đủ sống với nghề là câu chuyện mà ngành giáo dục phải có giải pháp càng sớm càng tốt. (Ảnh: NVCC)

Đã nhiều lần tôi đọc được ý kiến phụ huynh chia sẻ rằng, mỗi lần đón con từ trường về nhà sẽ hỏi hôm nay con đi học có vui không, thay vì điểm số bao nhiêu. Nhưng có bao nhiêu phụ huynh làm điều này?

Đi học có vui không là vấn đề rất quan trọng trong giáo dục nhưng ít ai quan tâm, đa số chỉ nghĩ tới thứ vị, điểm số, thành tích của học sinh, trường lớp, giáo viên.

Tất nhiên, học hành, thi cử và điểm số là điều hiển nhiên. Và thành tích tốt trong học tập, giảng dạy chính là thước đo mang tính định lượng để đánh giá kết quả giáo dục đào tạo.

Nhưng nếu chỉ nghĩ đến thành tích, quá nặng điểm số sẽ khiến cả ngành giáo dục phải chạy đua, học trò thay vì đi học để rèn luyện bản thân, để lĩnh hội kiến thức thì lại trở thành những chú “gà chọi”, suốt ngày bị áp lực điểm số, thi cử.

Thực ra, khi đưa ra những chỉ tiêu đánh giá thành tích dạy học quá cao, cả giáo viên cũng căng thẳng. Họ bị áp lực nhiều thứ, phải thi thố không kém học trò khiến chất lượng dành cho bài giảng, giáo án giảm đi. Có giáo viên đã phải cảm thán: làm như thầy cô giáo là siêu nhân vậy. Trong khi đó, lương của giáo viên vẫn thấp dù đây là vấn đề được quan tâm - là mấu chốt của việc người thầy trụ lại với nghề trong niềm hoan hỉ, hết mình cống hiến.

Một thông tin vừa được Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn chia sẻ trong buổi tiếp xúc cử tri tại Hà Nội vào chiều 30/9 khiến nhiều người trăn trở: trong năm 2022, cả nước có 16.000 giáo viên bỏ việc, bình quân cứ 100 nhà giáo thì một người ra khỏi ngành. Lý do vẫn là thu nhập của nghề giáo không đủ trang trải cuộc sống khi giá cả vẫn tăng lên mỗi tháng mỗi năm.

Để tốt nghiệp ngành Sư phạm, dù không tốn học phí nhưng sinh viên cũng tốn nhiều khoản khác, nên khi chọn ngành, không ai muốn bỏ nghề. Nhưng “có thực mới vực được đạo”, người thầy chẳng thể nào yên tâm công tác, vui vẻ đứng lớp khi tài chính gia đình đang gặp khó khăn.

Hạnh phúc của người thầy vì thế phần nào có điều kiện cần từ thu nhập hàng tháng, bên cạnh tình yêu nghề. Thu nhập đã thấp mà còn phải gánh quá nhiều yêu cầu từ công việc, ngoài chính khóa còn ngoại khóa (có khi chiếm thời gian tương tự), cùng vô số áp lực vô hình khác từ phụ huynh, học sinh.

Trường học hạnh phúc
Cô giáo Nguyễn Ngọc Lan và các bạn nữ lớp 4A6 trường Tiểu học Kim Giang, Thanh Xuân, Hà Nội. (Ảnh: Ngọc Lan)

Làm việc với con người, là những kỹ sư tâm hồn nhưng không dám rầy la hoặc có một vài biện pháp để răn đe bởi bất kỳ hình thức dạy dỗ nào hơi rắn cũng đều cấm kỵ. Nhiều giáo viên đã buông tay vì bất lực. Thực tế, nhiều phụ huynh khi dạy dỗ con cái mình, một kèm một có khi còn mệt mỏi, huống hồ giáo viên phải quản lý, giáo dưỡng số lượng hàng chục em trong những độ tuổi mà tính kỷ luật chưa cao, đôi khi nổi loạn.

“Trên đe, dưới búa” là những gì người thầy đang phải chịu áp lực, lẽ nên cần được nhận về phần lương đủ sống thì họ lại chịu thêm áp lực về tài chính. Đây là cái khó khiến giáo viên khó có thể lúc nào cũng làm tròn vai của mình với một tâm thế hạnh phúc. "Đặt hàng" giáo viên đủ sống với nghề là câu chuyện mà ngành giáo dục phải có giải pháp càng sớm càng tốt.

Ở phía ngược lại, phụ huynh và học sinh cũng chịu áp lực tiền học, tiền trường cùng nhiều khoản thu “tự nguyện trong tinh thần bắt buộc” khác. Đầu năm học mới, dư luận rộ lên việc loạn thu phí ở chốn học đường mà các khoản thu này từ đầu mối hội phụ huynh học sinh.

Muôn chuyện lại quay về chỗ tiền bạc khiến phụ huynh phiền não, thúc ép con mình phải học cho xứng với chi phí bỏ ra, đòi hỏi giáo viên cũng phải tận tâm tương ứng với những khoản đóng cho nhà trường.

Ai cũng có lý do để yêu cầu, mong muốn, đến mức mâu thuẫn lẫn nhau trong việc dạy và học. Cuối cùng ai cũng mệt mỏi trên đường đua giáo dục, khiến mọi chuyện luôn "rối ren như canh hẹ" mỗi khi bàn tới.

Lại thêm những đề nghị, minh bạch các khoản thu, làm sao để hợp lý và hiệu quả; giảm tải chương trình để học sinh không phải là “gà chọi” đáp ứng chuyện thi và điểm số; để giáo viên tập trung nghiên cứu, giảng dạy nhiều hơn công việc ngoại khóa và cũng đừng áp đặt thành tích một cách cứng nhắc lên họ… Nhưng làm sao để thay đổi để cả thầy và trò đều có được niềm vui đến lớp?

Thiết nghĩ, ngành giáo dục cần có cơ chế chính sách phù hợp để những mâu thuẫn nội tại kể trên sớm giải quyết. Mong lắm trường học hạnh phúc, ở đó, giáo viên ai cũng đủ sống, không phải cân nhắc bỏ nghề hoặc mệt mỏi vì quá nhiều áp lực. Học sinh đến lớp cũng không phải chạy đua điểm số mà được học nhiều kỹ năng sống thực tế, phát triển đúng với năng khiếu, năng lực. Tiền trường không loạn thu dưới nhiều “lớp vỏ” khiến phụ huynh ca thán, nhất là học sinh nghèo phải lăn tăn “không biết lấy tiền đâu đi học” mỗi ngày…

Nhà giáo nhận danh hiệu Công dân Thủ đô ưu tú là ai?

Nhà giáo nhận danh hiệu Công dân Thủ đô ưu tú là ai?

Nhà giáo Nguyễn Xuân Khang, Hiệu trưởng Trường Marie Curie (Hà Nội), vừa được trao tặng danh hiệu Công dân Thủ đô ưu tú năm ...

Bất ngờ với mức học phí của Trường ĐH Y khoa Phạm Ngọc Thạch

Bất ngờ với mức học phí của Trường ĐH Y khoa Phạm Ngọc Thạch

Trường ĐH Y Khoa Phạm Ngọc Thạch vừa công bố mức đóng học phí năm 2022. Ngành có học phí cao nhất lên tới 190 ...

Vinh danh 10 Công dân Thủ đô ưu tú năm 2022

Vinh danh 10 Công dân Thủ đô ưu tú năm 2022

PGS.TS Bùi Thị An, Chủ tịch Hội Nữ trí thức TP Hà Nội là 1 trong 10 người được vinh danh công dân Thủ đô ...

TS. Cù Văn Trung: Để 'thổi làn gió mới' cho chất lượng giáo dục, yếu tố dân chủ là then chốt

TS. Cù Văn Trung: Để 'thổi làn gió mới' cho chất lượng giáo dục, yếu tố dân chủ là then chốt

Chia sẻ với Báo Thế giới và Việt Nam, TS. Cù Văn Trung, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tư vấn và Đào tạo giáo ...

'Cần nhiều hệ quy chiếu khác nhau để giáo dục trẻ'

'Cần nhiều hệ quy chiếu khác nhau để giáo dục trẻ'

'Cha mẹ không cần phải làm bách khoa toàn thư để cho con tất cả câu trả lời nhưng cần đóng vai trò là một ...

Bài viết cùng chủ đề

Giáo dục Việt Nam

Đọc thêm

Đoàn kiều bào dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ và chung tay vì học sinh nơi biên giới

Đoàn kiều bào dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ và chung tay vì học sinh nơi biên giới

Tại Lạng Sơn, Đoàn kiều bào đã tại dâng hương tại Đài tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ và giao lưu, tặng quà cho các em học sinh tại ...
Thái Lan kích cầu xe điện, mục tiêu 300.000 xe lưu thông

Thái Lan kích cầu xe điện, mục tiêu 300.000 xe lưu thông

Bộ Giao thông vận tải Thái Lan đang xây dựng kế hoạch hành động nhằm thúc đẩy việc sử dụng 300.000 xe điện (EV).
Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 27/4/2026, Lịch vạn niên ngày 27 tháng 4 năm 2026

Lịch âm hôm nay 2026: Xem lịch âm 27/4/2026, Lịch vạn niên ngày 27 tháng 4 năm 2026

Lịch âm 27/4. Lịch âm hôm nay 27/4/2026? Âm lịch hôm nay 27/4. Lịch vạn niên 27/4/2026. Ngày hôm nay tốt hay xấu? Xem ngày giờ, hướng tốt xấu...
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 27/4/2026: Tuổi Tuất công việc thuận lợi

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp hôm nay ngày 27/4/2026: Tuổi Tuất công việc thuận lợi

Xem tử vi 27/4 - tử vi 12 con giáp hôm nay 27/4/2026 - Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, ...
Thủ tướng Israel ra lệnh tấn công các mục tiêu của lực lượng Hezbollah bất chấp lệnh ngừng bắn

Thủ tướng Israel ra lệnh tấn công các mục tiêu của lực lượng Hezbollah bất chấp lệnh ngừng bắn

Văn phòng thủ tướng Israel cho biết Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã chỉ thị quân đội tiến hành các đòn tấn công mạnh mẽ nhằm vào các mục tiêu của ...
Giải bóng đá hữu nghị lần thứ hai và Lễ kỷ niệm 30/4 tại Mozambique

Giải bóng đá hữu nghị lần thứ hai và Lễ kỷ niệm 30/4 tại Mozambique

Ngày 22-24/4, tại thủ đô Maputo, Đại sứ quán Việt Nam tại Mozambique đã long trọng tổ chức Giải bóng đá hữu nghị lần thứ hai.
Bánh mì Việt - bánh sừng trâu Pháp: Giao thoa di sản ẩm thực tại TP. Hồ Chí Minh

Bánh mì Việt - bánh sừng trâu Pháp: Giao thoa di sản ẩm thực tại TP. Hồ Chí Minh

Cuộc thi 'Bánh mì và bánh sừng trâu ngon nhất' đã trở thành điểm nhấn trong khuôn khổ Lễ hội Bánh mì Việt Nam lần thứ 4 năm 2026.
Hà Nội miễn phí vé xe buýt và bố trí 8 điểm đỗ xe quanh Lăng Bác dịp lễ

Hà Nội miễn phí vé xe buýt và bố trí 8 điểm đỗ xe quanh Lăng Bác dịp lễ

Hà Nội cấm xe khách từ 16 chỗ trở lên trên một số tuyến khu vực Ba Đình và bố trí 8 điểm đỗ xe, tăng cường xe buýt phục vụ người dân vào Lăng ...
Vấn nạn thực phẩm bẩn: Đừng để sự thờ ơ trở thành nỗi đau

Vấn nạn thực phẩm bẩn: Đừng để sự thờ ơ trở thành nỗi đau

Trong xã hội hiện đại, câu chuyện ‘ăn gì hôm nay’ không còn là lựa chọn khẩu vị mà là sự cân nhắc giữa an toàn và rủi ro.
Giao thông Thủ đô thông thoáng ngày đầu nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Giao thông Thủ đô thông thoáng ngày đầu nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Sáng 25/4, giao thông nội thành Hà Nội thông thoáng trong khi các cửa ngõ Thủ đô ghi nhận lượng người tham gia giao thông tăng cao.
Giáo dục - Chìa khóa cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Giáo dục - Chìa khóa cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Giới chuyên gia quốc tế vừa đưa ra lời kêu gọi cấp thiết về việc phát huy sức mạnh giáo dục trong nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu toàn cầu.
Năm 2026, Hội Chữ thập đỏ Việt Nam chuyển dịch mạnh mẽ từ ‘ứng phó bị động’ sang ‘chủ động phòng ngừa’ trước thiên tai, thảm họa

Năm 2026, Hội Chữ thập đỏ Việt Nam chuyển dịch mạnh mẽ từ ‘ứng phó bị động’ sang ‘chủ động phòng ngừa’ trước thiên tai, thảm họa

Ngày 24/4, tại Hà Nội, Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam đã tổ chức Hội nghị Phòng ngừa, ứng phó thảm họa năm 2026.
Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Những hoạt động trí óc như đọc sách, viết, học ngoại ngữ và giải đố chữ có liên quan mật thiết đến việc giảm nguy cơ suy giảm nhận thức.
Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Quý I/2026, cả nước đã xảy ra 36 vụ ngộ độc thực phẩm. Bộ Y tế đang phối hợp cùng các bộ, ngành liên quan, chuyển tư duy quản lý an toàn thực phẩm.
Tuần lễ Tiêm chủng thế giới 2026: Vaccine hiệu quả cho mọi thế hệ

Tuần lễ Tiêm chủng thế giới 2026: Vaccine hiệu quả cho mọi thế hệ

Từ ngày 24-30/4, cộng đồng quốc tế hưởng ứng Tuần lễ Tiêm chủng thế giới do Tổ chức Y tế thế giới (WHO) phát động.
Cứ 80 giây lại có một người được chẩn đoán mắc ung thư tại Anh

Cứ 80 giây lại có một người được chẩn đoán mắc ung thư tại Anh

Một báo cáo mới cho thấy số người được chẩn đoán mắc ung thư tại Vương quốc Anh đã đạt mức kỷ lục, trung bình cứ 80 giây lại có một ca mới.
Lợi ích bất ngờ của đậu phụ: Từ hỗ trợ chắc khỏe xương đến ngăn ngừa ung thư

Lợi ích bất ngờ của đậu phụ: Từ hỗ trợ chắc khỏe xương đến ngăn ngừa ung thư

Đậu phụ chứa protein thực vật, chất béo tốt có thể xây dựng cơ bắp, hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
Tắm gội vừa mát vừa dịu vừa hỗ trợ chăm sóc da bé ngày Hè, mẹ biết chưa?

Tắm gội vừa mát vừa dịu vừa hỗ trợ chăm sóc da bé ngày Hè, mẹ biết chưa?

Việc lựa chọn sản phẩm tắm gội phù hợp không chỉ giúp bé sạch sẽ mà còn góp phần chăm sóc và bảo vệ làn da mỗi ngày.
Phiên bản di động