Ứng xử trên mạng

Phạm Trung Tuyến
Văn hoá ứng xử là cốt cách của mỗi người, nên không có sự phân biệt giữa ứng xử trên mạng hay ngoài đời.
Theo dõi Baoquocte.vn trên
Ứng xử trên mạng xã hội.
Có cần thiết đặt ra một khái niệm về ứng xử trên mạng hay không? (Nguồn: baophapluat)

Ở trên mạng xã hội, bạn là ai? Bạn vẫn là bạn thôi, có thể bạn sẽ cố tình tạo ra một phiên bản khác của mình, tử tế hơn, hay xấu xa hơn. Nhưng điều đó không có nghĩa, bạn đã thoát ly với con người thực của mình, chỉ là bản chất của bạn vốn đa nhân cách, hoặc giả dối mà thôi.

Nếu bản chất của bạn vốn thế, dù không có mạng xã hội, bạn cũng sẽ ứng xử ngoài đời với nhiều phiên bản khác nhau. Bạn có thể lễ phép ngoan hiền với sếp, lịch sự với bạn khác giới bên ngoài, đồng thời vẫn thô bỉ với nhân viên và cục súc với người thân trong gia đình.

"Chúng ta hay nói đến khái niệm lệch chuẩn khi nhận xét về các hành vi ứng xử. Vậy thì chuẩn là gì? Chuẩn luật pháp rất rõ ràng nhưng luật pháp không điều chỉnh sâu đến các hành vi ứng xử. Vì thế, hành vi ứng xử chúng ta còn được điều chỉnh bằng văn hoá và đạo đức".

Có nhiều người tự tin rằng, việc sống 2 mặt trong đời thực là một kỹ năng, và họ luôn thế. Những người đó cũng sẽ luôn tin, họ càng dễ dàng hơn với việc thể hiện con người trên mạng, và con người trong đời thực hoàn toàn khác nhau.

Tuy nhiên, cơ bản là họ đã nhầm, vì sự hai mặt của họ chỉ có thể tồn tại trong mắt của những người ngây thơ và thiếu khả năng tư duy độc lập mà thôi.

Vậy thì có cần thiết đặt ra một khái niệm về ứng xử trên mạng hay không? Tôi nghĩ, với đa số là không cần thiết, bởi vì những người biết ứng xử tốt thì dù trên mạng hay ngoài đời họ vẫn tốt. Nhưng vậy thì tại sao chúng ta thấy trên mạng người ta ứng xử tệ thế, tại sao người ta tục tĩu, văng mạng như thế?

Câu trả lời, vì bây giờ chúng ta chỉ thấy nhiều thứ thông qua mạng xã hội, mà ít để tâm tới những ứng xử giao tiếp trong cuộc đời thực của mình. Nếu để tâm, chúng ta thấy ngoài đời người ta cũng đang ứng xử với nhau tục tĩu, văng mạng chẳng kém gì.

Chúng ta hay nói đến khái niệm lệch chuẩn khi nhận xét về các hành vi ứng xử. Vậy thì chuẩn là gì? Chuẩn luật pháp rất rõ ràng, nhưng luật pháp không điều chỉnh sâu đến các hành vi ứng xử. Vì thế, hành vi ứng xử chúng ta còn được điều chỉnh bằng văn hoá và đạo đức.

"Khi bớt giả dối, chúng ta sẽ không a dua với những thứ mà bản thân mình thấy rằng phản cảm. Bớt giả dối, chúng ta sẽ công tâm hơn khi nhìn nhận, đánh giá những người xung quanh mình".

Và đây chính là vấn đề, bởi khả năng điều chỉnh của văn hoá và đạo đức chỉ hiệu quả trong các cộng đồng có đồng nhất cao về lối sống, tập quán, lý tưởng, lợi ích, thậm chí là thu nhập. Khi xã hội được phân mảnh về lợi ích, thu nhập thì sự đồng nhất mất đi và chúng ta có nhiều chuẩn văn hoá, chuẩn đạo đức khác biệt.

Đó là lý do mà một trong những chuẩn văn hoá được cho là quan trọng nhất của thế hệ trẻ ngày nay là “tôn trọng sự khác biệt”. Bởi vì, nếu không tôn trọng sự khác biệt thì ta cần phải áp đặt chuẩn của mình cho người khác.

Thực tế, bạn chỉ có thể áp đặt được đối với những người chịu sự phụ thuộc vào bạn về lợi ích và tình cảm mà thôi. Vậy câu hỏi cần đặt ra trong chuyện ứng xử là gì?

Tôi nghĩ, chúng ta chỉ cần bớt giả dối hơn mà thôi. Khi bớt giả dối, chúng ta sẽ không a dua với những thứ mà bản thân mình thấy rằng phản cảm. Bớt giả dối chúng ta sẽ công tâm hơn khi nhìn nhận, đánh giá những người xung quanh mình. Khi đó, nếu ai cần công chúng, họ sẽ phải điều chỉnh hành vi ứng xử của minh để phù hợp với công chúng của họ.

Chẳng một ai thách thức công chúng của mình mà có công chúng đâu!

TIN LIÊN QUAN
Quỹ vaccine Covid-19: Điều chỉnh chiến lược kịp thời, dũng cảm của Chính phủ
Trung tá Đào Trung Hiếu: Cần có bộ quy tắc ứng xử trên mạng xã hội
Chiến lược vaccine Covid-19: Những thách thức đang chờ
Tranh cãi đề thi Văn 'Nếu phải ở trong nước sôi': Đề thi theo hướng mở có thành con dao hai lưỡi?
Đề thi Văn 'nếu phải ở trong nước sôi...': Đã đến lúc cần tiếp cận cách làm mới

Bài viết cùng chủ đề

Giáo dục Việt Nam

Đọc thêm

Carrick có thể mất cơ hội dẫn dắt Man Utd vào tay Gareth Southgate

Carrick có thể mất cơ hội dẫn dắt Man Utd vào tay Gareth Southgate

Sir Jim Ratcliffe, người hâm mộ cuồng nhiệt của Gareth Southgate, có thể thay đổi quyết định về vị trí HLV trưởng Man Utd.
Cập nhật lịch thi lớp 10 năm 2026 tại Hà Nội

Cập nhật lịch thi lớp 10 năm 2026 tại Hà Nội

Các thí sinh dự thi lớp 10 Hà Nội năm 2026 cần lưu ý các mốc thời gian quan trọng trong phòng thi.
Lễ hội Bánh dân gian Nam Bộ: Nơi tinh hoa hội tụ về ẩm thực

Lễ hội Bánh dân gian Nam Bộ: Nơi tinh hoa hội tụ về ẩm thực

Lễ hội Bánh dân gian Nam Bộ lần thứ XIII tại Cần Thơ không chỉ là sự kiện ẩm thực đặc sắc mà còn thúc đẩy du lịch phát triển.
Tình hình Trung Đông: Ngoại trưởng Iran trở lại Pakistan không phải để đàm phán với Mỹ, công khai tuyên bố lập trường và giới hạn không thể vượt qua

Tình hình Trung Đông: Ngoại trưởng Iran trở lại Pakistan không phải để đàm phán với Mỹ, công khai tuyên bố lập trường và giới hạn không thể vượt qua

Tình hình Trung Đông: Ngoại trưởng Iran trở lại Pakistan không phải để đàm phán với Mỹ, mà công khai tuyên bố lập trường và giới hạn không thể vượt ...
Staycation 2026: Khi 'chữa lành' không còn cần một tấm vé máy bay

Staycation 2026: Khi 'chữa lành' không còn cần một tấm vé máy bay

Không cần rời khỏi thành phố, một thế hệ người trẻ đang tìm thấy cách nghỉ ngơi hiệu quả hơn: ít di chuyển, nhiều cảm nhận. Staycation vì thế không ...
Đình Bắc tỏa sáng với hat-trick lịch sử tại V-League

Đình Bắc tỏa sáng với hat-trick lịch sử tại V-League

Nguyễn Đình Bắc đã ghi dấu ấn mạnh mẽ khi trở thành cầu thủ nội đầu tiên lập hat-trick tại V-League trong 5 mùa giải gần đây.
Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tặng quà gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung tặng quà gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ

Nhân dịp 30/4, đoàn công tác Trung ương đã trao 200 suất quà, gửi gắm sự tri ân, sẻ chia tới gia đình chính sách, người lao động khó khăn tại Phú Thọ.
Bánh mì Việt - bánh sừng trâu Pháp: Giao thoa di sản ẩm thực tại TP. Hồ Chí Minh

Bánh mì Việt - bánh sừng trâu Pháp: Giao thoa di sản ẩm thực tại TP. Hồ Chí Minh

Cuộc thi 'Bánh mì và bánh sừng trâu ngon nhất' đã trở thành điểm nhấn trong khuôn khổ Lễ hội Bánh mì Việt Nam lần thứ 4 năm 2026.
Hà Nội miễn phí vé xe buýt và bố trí 8 điểm đỗ xe quanh Lăng Bác dịp lễ

Hà Nội miễn phí vé xe buýt và bố trí 8 điểm đỗ xe quanh Lăng Bác dịp lễ

Hà Nội cấm xe khách từ 16 chỗ trở lên trên một số tuyến khu vực Ba Đình và bố trí 8 điểm đỗ xe, tăng cường xe buýt phục vụ người dân vào Lăng ...
Vấn nạn thực phẩm bẩn: Đừng để sự thờ ơ trở thành nỗi đau

Vấn nạn thực phẩm bẩn: Đừng để sự thờ ơ trở thành nỗi đau

Trong xã hội hiện đại, câu chuyện ‘ăn gì hôm nay’ không còn là lựa chọn khẩu vị mà là sự cân nhắc giữa an toàn và rủi ro.
Giao thông Thủ đô thông thoáng ngày đầu nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Giao thông Thủ đô thông thoáng ngày đầu nghỉ lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Sáng 25/4, giao thông nội thành Hà Nội thông thoáng trong khi các cửa ngõ Thủ đô ghi nhận lượng người tham gia giao thông tăng cao.
Giáo dục - Chìa khóa cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Giáo dục - Chìa khóa cho cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Giới chuyên gia quốc tế vừa đưa ra lời kêu gọi cấp thiết về việc phát huy sức mạnh giáo dục trong nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu toàn cầu.
Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hy vọng mới cho bệnh nhân nữ bị ung thư

Hai nghiên cứu do Singapore dẫn đầu mở ra hy vọng mới cho bệnh nhân ung thư buồng trứng, nội mạc tử cung và ung thư vú thể tam âm.
Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Những tác hại không ngờ từ quả dứa đối với sức khỏe

Quả dứa, loại trái cây quen thuộc, có nhiều lợi ích nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khoẻ nếu sử dụng không đúng cách.
Vaccine mRNA cá thể hóa: Hy vọng cải thiện tiên lượng ung thư tụy

Vaccine mRNA cá thể hóa: Hy vọng cải thiện tiên lượng ung thư tụy

Các nhà khoa học Israel cho rằng nghiên cứu quốc tế về vaccine mRNA cá thể hóa đang mở ra thêm hy vọng trong điều trị ung thư tụy.
Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Đọc sách và học ngoại ngữ giúp não bộ trẻ lâu

Những hoạt động trí óc như đọc sách, viết, học ngoại ngữ và giải đố chữ có liên quan mật thiết đến việc giảm nguy cơ suy giảm nhận thức.
Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Ngộ độc thực phẩm gia tăng: Ngành chức năng chuyển hướng sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm

Quý I/2026, cả nước đã xảy ra 36 vụ ngộ độc thực phẩm. Bộ Y tế đang phối hợp cùng các bộ, ngành liên quan, chuyển tư duy quản lý an toàn thực phẩm.
Tuần lễ Tiêm chủng thế giới 2026: Vaccine hiệu quả cho mọi thế hệ

Tuần lễ Tiêm chủng thế giới 2026: Vaccine hiệu quả cho mọi thế hệ

Từ ngày 24-30/4, cộng đồng quốc tế hưởng ứng Tuần lễ Tiêm chủng thế giới do Tổ chức Y tế thế giới (WHO) phát động.
Phiên bản di động